Tìm kinh sách
 
        Kinh Sách FULL
Kinh Tăng Chi Bộ 1

Kinh Tăng Chi Bộ 1

Tác giả: Hòa thượng Thích Minh Châu. Dịch giả: Hòa thượng Thích Minh Châu. Hiệu đính Pali : Theravāda Edition. Năm xuất bản: 1996. Số trang: 745.

Chương 59: Chương IV Bốn Pháp II. Phẩm Hành (Trang 572 - 584)

Chương IV Bốn Pháp II. Phẩm Hành (Trang 572 - 584)

II. PHẨM HÀNH
§ (I) (11). HÀNH
1. – Này các Tỷ-kheo, nếu Tỷ-kheo khi đang đi khởi lên dục tầm, hay sân tầm, hay hại tầm mà nếu Tỷ-kheo chấp nhận, không có từ bỏ, không có tẩy sạch, không có chấm dứt, không có đi đến không hiện hữu; này các Tỷ-kheo, nếu Tỷ-kheo đang đi có sở hành như vậy, vị ấy được gọi là người không có nhiệt tình, không có xấu hổ, liên tục thường hằng biếng nhác, tinh tấn hạ liệt. Này các Tỷ-kheo, nếu Tỷ-kheo khi đang đứng… khi đang ngồi… khi đang nằm, thức khởi lên dục tầm, hay sân tầm, hay hại tầm mà nếu Tỷ-kheo chấp nhận, không có từ bỏ, không có tẩy sạch, không có chấm dứt, không có đi đến không hiện hữu; này các Tỷ-kheo, nếu Tỷ-kheo khi đang nằm, thức có sở hành
như vậy, vị ấy được gọi là người không có nhiệt tình, không có xấu hổ, liên tục thường hằng biếng nhác, tinh tấn hạ liệt.
2. Này các Tỷ-kheo, nếu Tỷ-kheo khi đang đi khởi lên dục tầm, hay sân tầm, hay hại tầm mà nếu Tỷ-kheo không chấp nhận, từ bỏ, tẩy sạch, chấm dứt, đi đến không hiện hữu; này các Tỷ-kheo, nếu Tỷ-kheo khi đang đi có sở hành như vậy; vị ấy được gọi là người có nhiệt tình, có xấu hổ, liên tục thường hằng, tinh cần tinh tấn, siêng năng. Này các Tỷ-kheo, nếu vị Tỷ-kheo khi đang đứng… Này các Tỷ-kheo, nếu Tỷ-kheo khi đang ngồi… Này các Tỷ-kheo, nếu Tỷ-kheo  khi đang nằm, thức khởi lên dục tầm, hay sân tầm, hay hại tầm mà nếu Tỷ-kheo không chấp nhận, từ bỏ, tẩy sạch, chấm dứt, đi đến không hiện hữu; này các Tỷ-kheo, nếu Tỷ-kheo khi đang nằm, thức có sở hành như vậy; vị ấy được gọi là người có nhiệt tình, có xấu hổ, liên tục thường hằng, tinh cần tinh tấn, siêng năng.
Nếu khi đi khi đứng,
Khi ngồi hay khi nằm,
Khởi lên ác tầm tư,
Liên hệ đến gia đình,
Thực hành theo ác đạo,
Mờ ám bởi si mê,
Vị Tỷ-kheo như vậy,
Không chứng Vô thượng giác.
Ai khi đi khi đứng,
Khi ngồi hay khi nằm,
Điều phục được tâm tư,
Ưa thích tầm chỉ tịnh
Vị Tỷ-kheo như vậy,
Chứng được Vô thượng giác.

§ (II) (12). CHẾ NGỰ
– Này các Tỷ-kheo, hãy sống đầy đủ giới, đầy đủ giới bổn Pàtimokkha, được chế ngự với sự chế ngự của Pàtimokkha. Hãy sống đầy đủ uy nghi chánh hạnh, thấy sợ hãi trong các lỗi nhỏ nhặt, chấp nhận và học tập trong các học pháp. Đã sống đầy đủ giới, này các Tỷ-kheo, đầy đủ giới bổn Pàtimokkha, được chế ngự với sự chế ngự của giới bổn Pàtimokkha, sống đầy đủ uy nghi chánh hạnh, thấy sợ hãi trong các lỗi nhỏ nhặt, chấp nhận và học tập trong các học pháp, còn có gì cần phải làm thêm nữa? Nếu Tỷ-kheo trong khi đi, tham, sân được từ bỏ, hôn trầm thụy miên, trạo hối, nghi được đoạn tận, tinh cần, tinh tấn, không có thụ động, niệm được an trú không có thất niệm, thân
được khinh an, không có cuồng nhiệt, tâm được định tĩnh nhất tâm. Này các Tỷ-kheo, nếu Tỷ-kheo khi đang đi có sở hành như vậy; vị ấy được gọi là người nhiệt tâm, có xấu hổ, liên tục thường hằng, tinh tấn, siêng năng. Nếu Tỷ-kheo trong khi đứng… nếu Tỷ-kheo trong khi ngồi… nếu Tỷ-kheo trong khi nằm thức, tham, sân được từ bỏ, hôn trầm thụy miên, trạo hối, nghi được đoạn tận, tinh cần, tinh tấn, không có thụ động, niệm được an trú, không có thất niệm, thân được khinh an, không có cuồng nhiệt, tâm được định tĩnh, nhất tâm. Này các Tỷ-kheo, nếu các Tỷ-kheo khi đang thức có sở hành như vậy; vị ấy được gọi là người nhiệt tâm, có xấu hổ, liên tục thường hằng, tinh tấn, siêng năng.
Đi đứng biết tự chế
Ngồi, nằm biết tự chế,
Tỷ-kheo biết tự chế,
Khi co tay, duỗi tay,
Phía trên, ngang, cùng khắp,
Xa cho đến cùng tột,
Bất cứ sanh thú nào,
Ở tại thế giới này.
Khéo quán sát sanh diệt,
Của tất cả pháp uẩn,
Tâm chỉ tịnh chánh hạnh,
Thường xuyên chuyên học tập,
Liên tục, hằng siêng năng.
Tỷ-kheo được gọi vậy.

§ (III) (13). CHÁNH CẦN
– Này các Tỷ-kheo, có bốn chánh cần này. Thế nào là bốn?
Ở đây, này các Tỷ-kheo, vị Tỷ-kheo với mục đích khiến cho các ác, bất thiện pháp từ trước chưa sanh không cho sanh khởi, khởi lên ý muốn, cố gắng, tinh tấn, sách tâm, trì tâm; với mục đích khiến cho các ác, bất thiện pháp đã sanh ra được trừ diệt, khởi lên ý muốn, cố gắng, sách tâm, trì tâm; với mục đích khiến cho các thiện pháp từ trước chưa sanh nay cho sanh khởi, khởi lên ý muốn, cố gắng, tinh tấn, sách tâm trì tâm; với mục đích khiến cho các thiện pháp đã được sanh có thể duy trì, không có mù mờ, được tăng trưởng, được quảng đại, được tu tập, được viên mãn, khởi lên ý muốn, cố gắng, tinh tấn, sách tâm, trì tâm; này các Tỷ-kheo, đây là bốn chánh cần.
Với các pháp chánh cần,
Chúng chinh phục Ma giới,
Không dính chúng vượt qua,
Sợ hãi về sanh tử,
Hoan hỷ ly dục vọng,
Chúng thắng Ma, Ma quân,
Mọi lực namuci,
Chúng thoát ly, an lạc.

§ (IV) (14). CHẾ NGỰ
– Này các Tỷ-kheo, có bốn tinh cần này. Thế nào là bốn? Tinh cần chế ngự, tinh cần đoạn tận, tinh cần tu tập, tinh cần hộ trì.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là tinh cần chế ngự? Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo với mắt thấy sắc, không nắm giữ tướng chung, không nắm giữ tướng riêng. Những nguyên nhân gì, vì nhãn căn không được chế ngự, khiến tham ái ưu bi, các ác bất thiện pháp khởi lên, Tỷ-kheo chế ngự nguyên nhân ấy, hộ trì nhãn căn, thực hành sự hộ trì nhãn căn. Khi tai nghe tiếng… mũi ngửi hương… lưỡi nếm vị… thân cảm xúc… ý nhận thức các pháp, vị ấy không nắm giữ tướng chung, không nắm giữ tướng riêng. Những nguyên nhân gì, vì ý căn không được chế ngự, khiến tham ái ưu bi, các ác bất thiện pháp khởi lên, Tỷ-kheo chế ngự nguyên
nhân ấy, hộ trì ý căn, thực hành sự hộ trì ý căn. Này các Tỷ-kheo, đây gọi là tinh cần chế ngự.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là tinh cần đoạn tận? Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo không có chấp nhận dục tầm khởi lên, từ bỏ, tẩy sạch, chấm dứt, khiến cho không hiện hữu lại; không có chấp nhận sân tầm khởi lên… không có chấp nhận hại tầm khởi lên, từ bỏ, tẩy sạch, chấm dứt, khiến cho không hiện hữu lại, không có chấp nhận các ác bất thiện pháp  khởi lên, từ bỏ, tẩy sạch, chấm dứt, khiến cho không hiện hữu lại. Này các Tỷ-kheo, đây gọi là tinh cần đoạn tận.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là tinh cần tu tập? Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo tu tập niệm giác chi, y chỉ viễn ly, y chỉ ly tham, y chỉ đoạn diệt, đưa đến xả ly; tu tập trạch pháp giác chi… tu tập tinh tấn giác chi… tu tập hỷ giác chi… tu tập khinh an giác chi… tu tập định giác chi… tu tập xả giác chi, y chỉ viễn ly, y chỉ ly tham, y chỉ đoạn diệt, đưa đến xả ly. Này các Tỷ-kheo, đây gọi là tinh cần tu tập.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là tinh cần hộ trì? Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo hộ trì định tướng hiền thiện đã sanh, tướng bộ xương, tướng
trùng ăn, tướng bầm xanh, tướng đầy ứ, mủ nồng, tướng nứt nẻ, tướng phồng trướng. Này các Tỷ-kheo, đây gọi là tinh cần hộ trì.
Này các Tỷ-kheo, có bốn tinh cần này.
Chế ngự và đoạn tận,
Tu tập và hộ trì,
Bốn loại tinh cần này,
Được bà con mặt trời,
Tuyên bố và thuyết giảng,
Ở đời vị Tỷ-kheo,
Nhiệt tình đối với chúng,
Đạt được khổ diệt tận.

§ (V) (15). THI THIẾT
– Này các Tỷ-kheo, có bốn thi thiết tối thượng này. Thế nào là bốn?
Tối thượng trong những kẻ có tự ngã, này các Tỷ-kheo, tức là Ràhu, A-tu-la vương. Tối thượng trong những vị thọ hưởng các dục, này các Tỷ-kheo, tức là vua Mandhàtà. Tối thượng trong những vị có quyền lực tối thắng, này các Tỷ-kheo, tức là ác Ma. Trong thế giới chư Thiên, ác Ma, Phạm thiên, cùng với các Sa-môn, Bà-la-môn, chư Thiên và loài Người, này các Tỷ-kheo, Như Lai
được gọi là tối thượng, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác.
Này các Tỷ-kheo, có bốn sự thi thiết tối thượng này.
Ràhu là tối thượng,
Trong các vị tự ngã.
Mandhàtà tối thượng,
Trong những vị hưởng dục.
Màra là tối thượng,
Giữa những bậc uy quyền.
Với thần túc danh xưng,
Vị ấy được sáng chói,
Phía trên, ngang, phía dưới,
Khắp sanh thú ở đời,
Trong thế giới chư Thiên,
Phật được gọi Tối thượng.

§ (VI) (16)  TRÍ TẾ NHỊ
– Này các Tỷ-kheo, có bốn trí tế nhị này. Thế nào là bốn?
Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo thành tựu trí tế nhị đối với sắc, không thấy một trí tế nhị đối với sắc nào khác tối thượng hơn, thù diệu hơn
trí tế nhị thù thắng ấy. Vị ấy không có phát nguyện đạt đến một trí tế nhị đối với sắc nào khác tối thượng hơn, thù diệu hơn trí tế nhị thù thắng ấy. Vị ấy thành tựu trí tế nhị đối với thọ, không thấy một trí tế nhị đối với thọ nào khác tối thượng hơn, thù diệu hơn trí tế nhị thù thắng ấy. Vị ấy không có phát nguyện đạt đến một trí tế nhị đối với thọ nào khác... trí tế nhị ấy. Vị ấy thành tựu trí tế nhị đối với tưởng… thành tựu trí tế nhị đối với các hành, không thấy một trí tế nhị đối với hành nào khác, tối thượng hơn, thù diệu hơn trí tế nhị thù thắng ấy. Vị ấy không có phát nguyện đạt đến một trí tế nhị đối với hành nào khác, tối thượng hơn, thù diệu hơn trí tế nhị thù thắng ấy. Này các Tỷ-kheo, đây là bốn trí tế nhị.
Biết trí tế nhị sắc,
Biết hiện hữu các thọ,
Từ đâu tưởng sanh khởi,
Tại đâu tưởng chấm dứt,
Biết các hành biến khác,
Là không, không là ngã,
Nếu Tỷ-kheo thấy chánh, 
Tịch tịnh, ưa tịch tịnh,
Thọ trì thân tối hậu,
Thắng Ma và Ma quân.
§ (VII) (17)  SANH THÚ KHÔNG NÊN ĐI
– Này các Tỷ-kheo, có bốn sanh thú này không nên đi mà đi. Thế nào là bốn?
Đi đến sanh thú vì dục, đi đến sanh thú vì sân, đi đến sanh thú vì si, đi đến sanh thú vì sợ hãi. Có bốn sanh thú không nên đi mà đi này.
Dắt dẫn bởi dục, sân,
Bới sợ hãi, si mê,
Ai vượt qua Chánh pháp,
Thời danh xưng người ấy,
Bị tổn giảm hư hại,
Như trăng trong thời tối.

§ (VIII) (18)  SANH THÚ NÊN ĐI
– Này các Tỷ-kheo, có bốn sanh thú này nên đi. Thế nào là bốn?
Không vì dục đi đến sanh thú, không vì sân đi đến sanh thú, không vì si đi đến sanh thú, không vì sợ hãi đi đến sanh thú. Này các Tỷ-kheo, có bốn sanh thú nên đi này.
Dắt dẫn bởi dục, sân,
Bởi sợ hãi, si mê,
Ai không vượt Chánh pháp,
Thời danh xưng người ấy,
Được đầy đủ vuông tròn,
Như trăng trong thời sáng.

§ (IX) (19)  KHÔNG NÊN ĐI, NÊN ĐI
(Kinh này là kinh 17 và 18 hợp lại)

§ (X) (20)  NGƯỜI ĐẦU BẾP
– Thành tựu bốn pháp, này các Tỷ-kheo, người đầu bếp như vậy tương xứng bị quăng vào địa ngục. Thế nào là bốn?
Đi đến sanh thú vì dục, đi đến sanh thú vì sân, đi đến sanh thú vì si, đi đến sanh thú vì sợ hãi. Thành tựu bốn pháp này, này các Tỷ-kheo, một người đầu bếp như vậy tương xứng bị quăng vào địa ngục.
– Thành tựu bốn pháp, này các Tỷ-kheo, một người đầu bếp như vậy tương xứng được sanh lên cõi trời. Thế nào là bốn?
Không vì dục đi đến sanh thú, không vì sân đi đến sanh thú, không vì si đi đến sanh thú, không vì sợ hãi đi đến sanh thú. Thành tựu bốn pháp, này các Tỷ-kheo, như vậy tương xứng được sanh lên cõi trời.
Những ai đối với dục,
Hạng người không chế ngự,
Là hạng người phi pháp,
Tôn trọng điều phi pháp,
Họ đi, bị dắt dẫn
Bởi dục, sân, sợ hãi,
Làm uế nhiễm hội chúng
Họ được gọi như vậy,
Như vậy họ được gọi,
Bởi Sa-môn hiểu biết.
Do vậy bậc Chân nhân,
Các bậc đáng tán thán.
Họ trú vào Chánh pháp,
Họ không làm điều ác,
Họ đi, không bị dẫn,
Bởi dục, sân, sợ hãi,
Tinh hoa của hội chúng,
Họ được gọi như vậy,
Như vậy họ được gọi,
Bởi Sa-môn hiểu biết.
*
*     *
/68
 
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây
🙏 Trợ Lý Phật Pháp AI »