–Những Đại Bồ-tát tạo công đức từ thời Phật quá khứ, đã cúng dường vô lượng trăm ngàn chư Phật và đã thân cận các bậc bạn lành chân thật mới có khả năng hiểu được Bát-nhã ba-la-mật sâu xa.
Tu-bồ-đề bạch Phật:
–Bạch Thế Tôn! Bậc Đại Bồ-tát có những tướng nào thì có khả năng hiểu được Bát-nhã ba-la-mật sâu xa?
Phật dạy Tu-bồ-đề:
–Này Tu-bồ-đề! Bồ-tát nào đoạn trừ được dâm, nộ, si thì chính là tướng ấy. Bồ-tát nào có khả năng hiểu rõ được Bát-nhã ba-la-mật sâu xa, thì như là đã đoạn được dâm, nộ, si.
Phẩm 54: HIỂU SÂU XA
Tôn giả Tu-bồ-đề bạch Phật:
–Bạch Thế Tôn! Bậc Đại Bồ-tát hiểu được Bát-nhã ba-la-mật sâu xa thì đạt được đến đâu?
Phật dạy Tu-bồ-đề:
–Bậc Đại Bồ-tát nào có khả năng hiểu rõ Bát-nhã ba-la-mật sâu xa này thì đạt được trí Nhất thiết.
Tu-bồ-đề bạch Phật:
–Bạch Thế Tôn! Người đạt được trí Nhất thiết là bậc Đại Bồ-tát hiểu được Bát-nhã ba-la-mật sâu xa. Người hướng đến trí Nhất thiết là người dẫn đường cho chúng sinh.
Tu-bồ-đề thưa:
–Bạch Thế Tôn! Niệm Bát-nhã ba-la-mật là không niệm các pháp. Niệm Bát-nhã ba-la-mật là không còn chỗ niệm, không có đầu mối.
Phật hỏi Tu-bồ-đề:
–Niệm Bát-nhã ba-la-mật thì những gì không có chỗ niệm?
Tu-bồ-đề thưa:
–Bạch Thế Tôn! Niệm Bát-nhã ba-la-mật thì năm ấm không có
chỗ niệm; niệm Bát-nhã ba-la-mật thì ta và chúng sinh không có chỗ niệm; niệm Bát-nhã ba-la-mật thì sáu pháp Ba-la-mật không có chỗ niệm; nội ngoại không, hữu vô không, ba mươi bảy phẩm Trợ đạo, mười tám pháp Bất cộng của Phật không có chỗ niệm; niệm Bát-nhã ba-la-mật thì từ Tu-đà-hoàn cho đến trí Nhất thiết không có chỗ niệm.
Phật dạy:
–Lành thay, lành thay! Đúng như lời của Tu-bồ-đề, niệm Bát-nhã ba-la-mật thì không niệm năm ấm, cho đến trí Nhất thiết cũng không có chỗ niệm.
Này Tu-bồ-đề! Niệm sáu pháp Ba-la-mật thì được cảm ứng ủng hộ của Bồ-tát không thoái chuyển. Bồ-tát nào thực hành Bát-nhã ba-la-mật sâu xa thì không vào sáu pháp Ba-la-mật cũng không vào trí Nhất thiết.
Người thực hành Bát-nhã ba-la-mật không làm theo lời của người khác, không tin vào con đường khác, không giữ gìn theo cho là quan trọng; Đại Bồ-tát không thoái chuyển thực hành Bát-nhã ba-la-mật sâu xa không còn dâm, nộ, si; chỉ thực hành Bát-nhã ba-la-mật sâu xa. Đại Bồ-tát không thoái chuyển không bao giờ lìa sáu pháp Ba-la-mật và khi nghe thuyết Bát-nhã ba-la-mật sâu xa không sợ sệt, không nhàm chán mỏi mệt, quyết không thoái chuyển, thường tư duy nhớ nghĩ lắng nghe rồi đọc tụng giữ gìn và thực hành theo ứng hợp với giáo lý Bát-nhã ba-la-mật.
Này Tu-bồ-đề! Ông nên biết Bồ-tát không thoái chuyển đã từng nghe những việc trong Bát-nhã ba-la-mật từ đời trước, cũng đã từng đọc tụng thọ trì và thực hành theo. Vì sao? Vì Bồ-tát không sợ hãi, từ xa xưa cho đến nay thường thực hành Bát-nhã ba-la-mật này.
Tu-bồ-đề bạch Phật:
–Bạch Thế Tôn! Đại Bồ-tát nghe thuyết Bát-nhã ba-la-mật sâu xa không sợ hãi cũng không đổi dời, vì sao thực hành lại tăng thêm lợi ích.
Phật dạy:
–Thực hành Bát-nhã ba-la-mật ứng hợp với trí Nhất thiết.
Tu-bồ-đề thưa:
