Tìm kinh sách
Vần A-Z:
Lối Vào Nhân Minh Học

Lối Vào Nhân Minh Học

Tác giả: Thích Thiện Siêu. Năm xuất bản: 1994. Số trang: 186.

Lối Vào Nhân Minh Học là một trong những tác phẩm khảo cứu, giáo trình căn bản và uy tín nhất bằng tiếng Việt về bộ môn Nhân minh học (Logics học Phật giáo), do Cố Đại lão Hòa thượng Thích Thiện Siêu (một bậc danh tăng, nhà giáo dục lỗi lạc của Phật giáo Việt Nam hiện đại) biên soạn và giảng giải.
Cuốn sách này được ví như "chìa khóa vàng" giúp các tăng ni, Phật tử và những nhà nghiên cứu tiếp cận một bộ môn học thuật được mệnh danh là khó và khô khan nhất trong hệ thống triết học Phật giáo.

1. Nhân Minh Học là gì?

Để hiểu giá trị của cuốn sách, trước hết cần biết Nhân minh (Hetuvidyā) chính là Logic học của Ấn Độ cổ đại, sau này được các luận sư Phật giáo (tiêu biểu là ngài Trần Na và Pháp Xứng) phát triển lên một tầm cao triệt để.
• Chữ "Nhân" nghĩa là nguyên nhân, lý do, căn cứ.
• Chữ "Minh" nghĩa là sáng tỏ, là một môn học/khoa học.
• Nhân minh học là khoa học nghiên cứu về quy luật tư duy, phương pháp luận luận biện, lập luận để tìm ra chân lý và bẻ gãy các tà thuyết sai lầm.

2. Nội dung cốt lõi của tác phẩm

Trong tác phẩm Lối Vào Nhân Minh Học, Hòa thượng Thích Thiện Siêu đã khéo léo đơn giản hóa hệ thống thuật ngữ chữ Hán triết học cực kỳ phức tạp để đưa vào các nội dung cốt tủy:
• Hệ thống hóa cấu trúc lập luận (Tam chi tác pháp): Cuốn sách giải thích rõ phương pháp lập luận 3 phần (thay vì 5 phần của cổ Nhân minh), bao gồm:
1. Tôn (Thành phần/Mệnh đề cần chứng minh).
2. Nhân (Lý do, căn cứ để thiết lập mệnh đề).
3. Dụ (Ví dụ thực tế để minh họa, gồm Đồng dụ và Dị dụ).
• Phân tích các lỗi trong lập luận (Quá thất): Bản chất của Nhân minh là để tranh luận tìm chân lý. Cuốn sách vạch rõ 33 lỗi lập luận phổ biến (Tôn có 9 lỗi, Nhân có 14 lỗi, Dụ có 10 lỗi) giúp người học nhận diện những ngụy biện, sai lầm trong tư duy của chính mình và của đối phương.
• Hiện lượng và Tỷ lượng: Giới thiệu về hai phương thức nhận thức đúng đắn của Nhân minh học Phật giáo: Nhận thức trực giác khách quan (Hiện lượng) và Nhận thức thông qua suy luận logic (Tỷ lượng).

3. Giá trị nổi bật của cuốn sách

• Ngôn ngữ đại chúng, dễ hiểu: Nhân minh học nổi tiếng là "bủa vây" bởi các thuật ngữ Hán cổ như Biến thị tùng bản tánh, Đồng phẩm định hữu tánh, Dị phẩm biến vô tánh... Hòa thượng Thích Thiện Siêu bằng kinh nghiệm sư phạm và sự chứng ngộ của mình đã giải thích chúng bằng các ví dụ cực kỳ đời thường, sinh động (như ví dụ về khói và lửa, tiếng nhân tạo và tiếng thiên nhiên).
• Tính ứng dụng cao: Cuốn sách không chỉ phục vụ tu hành mà còn giúp người đọc rèn luyện tư duy phản biện, cách lập luận sắc bén, chặt chẽ trong viết lách, giao tiếp và nghiên cứu khoa học ngày nay.
Nếu bạn muốn học cách tư duy sắc sảo của các luận sư Phật giáo xưa để không bị dẫn dắt bởi các luận điệu ngụy biện, thì đây là cuốn sách nhập môn không thể bỏ qua.
Nếu bạn muốn tìm hiểu sâu hơn, hãy cho tôi biết:
• Bạn có muốn xem một ví dụ cụ thể về phương pháp lập luận 3 phần (Tôn - Nhân - Dụ) trong cuốn sách này không?
• Hoặc bạn có muốn tìm hiểu về tác phẩm gốc mà cuốn sách này dựa vào để biên soạn là Nhân Minh Nhập Chánh Lý Luận?

Chương 19: Mục Lục (Trang 186 - 186)

MỤC LỤC
Lời nói đầu                                                               3
Danh nghĩa Nhân minh                                            9
Chủ đích Nhân minh                                              14
Khởi nguyên Nhân minh                                        16
Văn hiến Nhân minh                                              20
Các luận chứng Nhân minh                                    22
     A. Túc Mục                                                       22
     B. Di-lặc                                                            34
     C. Vô Trước và An Huệ                                     37
     D. Thế Thân                                                      37
     Đ. Trần Na                                                         38
     E. Thiên Chủ                                                     38
Cổ nhân minh – Tân nhân minh                             40
Tân nhân minh                                                       47
     A. Tám môn Nhân minh                                    48
     B. Những pháp thức biện luận                           57
     C. Luận về chơn năng lập                                  69
     D. Tổng kết về chơn năng lập                            92
     E. Luận về tợ năng lập                                       94
Kết                                                                       149
Nhân minh với luận lý học Aristote                      150
Nhân minh Nhập Chánh Lý Luận dịch nghĩa       160
Từ ngữ Nhân minh                                               188
Phụ lục:    Nhân minh Tổng luận của
Cư sĩ Tâm Minh Lê Đình Thám           195
 
LỐI VÀO NHÂN MINH HỌC
(LUẬN LÝ HỌC PHẬT GIÁO)
HT. THÍCH THIỆN SIÊU
 
/19
 
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây
🙏 Trợ Lý Phật Pháp AI »