KINH ĐẠI PHƯƠNG QUẢNG PHẬT
HOA NGHIÊM
QUYỂN 36
Phẩm 32: BẢO VƯƠNG NHƯ LAI TÁNH KHỞI (Phần 4)
Này Phật tử! Sao gọi là Đại Bồ-tát thấy biết Như Lai Ứng Cúng Đẳng Chánh Giác Đại Bát-niết-bàn?
Đại Bồ-tát này muốn biết Như Lai Ứng Cúng Đẳng Chánh Giác Đại Bát-niết-bàn thì phải biết Bát-niết-bàn Như như như vậy. Như Lai Đại Bát-niết-bàn cũng như vậy, như thật tế, như pháp giới, như hư không giới, như thật tánh, như ly dục tế, như vô tướng tế, như ngã tánh tế, như nhất thiết pháp tánh tế, như chân thật tế Bát-niết-bàn. Như Lai Đại Bát-niết-bàn cũng như vậy. Vì sao? Vì Niết-bàn chẳng phải pháp sinh diệt. Nếu là pháp chẳng sinh thì phải biết là chẳng diệt, đi không chỗ đến.
Này Phật tử! Như Lai Ứng Cúng Đẳng Chánh Giác chẳng vì Bồ-tát mà diễn nói, hiển hiện rốt ráo Niết-bàn Như Lai. Vì sao? Vì Như Lai muốn khiến cho các Bồ-tát ở trong một niệm, thấy khắp tất cả chư Phật ba đời đều hiện ở trước mặt, sinh ra tất cả diệu sắc Như Lai, cũng chẳng khởi hai, không hai tưởng. Vì sao? Vì Đại Bồ-tát xa lìa các tưởng, không nhiễm trước.
Này Phật tử! Như Lai chỉ vì muốn cho chúng sinh hoan hỷ nên xuất hiện ở đời. Như Lai muốn cho chúng sinh ưu buồn, cảm mộ nên thị hiện Niết-bàn, kỳ thật Như Lai không có ra đời cũng không Niết-bàn. Vì sao? Vì Như Lai thường trụ khắp pháp giới nhưng vì hóa độ chúng sinh nên thị hiện Niết-bàn.
Này Phật tử! Giả sử có mặt trời mọc chiếu sáng thế gian, tròn đầy trong sáng ngang bằng cả pháp giới thì ở trong đồ chứa nước sạch của tất cả thế giới, không đâu chẳng hiện bóng. Mặt trời không
nghĩ rằng: “Ta có thể hiện khắp ở tất cả nước sạch.”
Này Phật tử! Lúc đó, hoặc có một đồ chứa nước bị vỡ thì bong mặt trời chẳng hiện, ý ông thế nào? Bóng kia chẳng hiện, có phải lỗi của mặt trời không?
Đáp rằng:
–Chẳng phải vậy, vì đồ chứa nước vỡ nên bóng mặt trời chẳng hiện!
Này Phật tử! Mặt trời trí tuệ thanh tịnh viên mãn của Như Lai ở trong một niệm xuất hiện có thể chiếu sáng hết tất cả thế giới, tất cả pháp giới, tất cả chúng sinh, diệt trừ cấu bẩn. Đồ chứa nước tịnh tâm, không đâu chẳng hiển hiện bóng mặt trời Như Lai. Bóng ấy thường hiện tại tiền, chỉ trừ tâm đổ vỡ, vẩn đục thì chúng sinh chẳng thấy được ảnh tượng Pháp thân của Như Lai. Kẻ muốn thấy Niết-bàn để được độ, nên Như Lai thị hiện Niết-bàn, kỳ thật Như Lai chẳng sinh chẳng diệt, mãi không diệt độ.
Này Phật tử! Ví như lửa lớn, ở tất cả thế giới có thể bị lửa đốt cháy cỏ cây, không gì chẳng cháy. Có một lúc nào đó lửa kia đến thành ấp, tụ lạc không còn cây cỏ thì tự nhiên diệt, ý ông thế nào? Lửa ở tất cả thế gian diệt hết chăng?
Đáp rằng:
–Chẳng phải vậy!
Đức Như Lai Ứng Cúng Đẳng Chánh Giác cũng như vậy. Như Lai ở tất cả thế giới, làm việc Phật sự, hoặc ở một cõi Phật đã độ chu tất mà thị hiện Niết-bàn, ý ông thế nào? Ở tất cả thế giới, Như Lai diệt hết ư?
Đáp rằng:
–Chẳng phải vậy!
Này Phật tử! Đó là Đại Bồ-tát thấy biết Như Lai Ứng Cúng Đẳng Chánh Giác Đại Bát-niết-bàn.
Lại nữa, này Phật tử! Ví như nhà đại huyễn sư, giỏi biết huyễn thuật, an trụ ở huyễn thuật. Ở tất cả thành ấp, tụ lạc của kinh đô nhà vua trong tam thiên đại thiên thế giới, huyễn sư thị hiện thân huyễn khắp nơi, trụ trì thân huyễn, thọ mạng vô tận. Huyễn sư này lúc ở
thành ấp, tụ lạc của kinh đô nhà vua đó, tùy theo chỗ, việc xong, thì liền xả thân huyễn, ý ông thế nào? Vậy là thân huyễn trong tam thiên đại thiên thế giới đều diệt bỏ hết chăng?
Đáp rằng:
–Chẳng phải vậy, Như Lai Ứng Cúng Đẳng Chánh Giác cũng như vậy, Như Lai giỏi biết huyễn thuật đại tuệ, sinh ra đầy đủ phương tiện tuệ thiện xảo. Ở tất cả pháp giới, Như Lai có thể thị hiện thân huyễn Như Lai khắp nơi, thường trụ như pháp giới, rốt ráo như hư không. Tùy cõi chư Phật, nơi nào giáo hóa độ thoát xong thì Như Lai thị hiện Niết-bàn. Các ông phải biết rằng, chẳng vì ở một cõi Phật thị hiện Niết-bàn mà Như Lai vĩnh viễn diệt độ rốt ráo.
Này Phật tử! Đó là Đại Bồ-tát thấy biết Như Lai Đại Bát-niết-bàn.
Lại nữa, này Phật tử! Như Lai khi thị hiện Niết-bàn thì trước tiên vào Tam-muội Bất động. Vào Tam-muội rồi, thì ở mỗi một thân đều phóng ra vô lượng ức ngàn na-do-tha ánh sáng lớn. Mỗi ánh sáng đều phát ra vô lượng a-tăng-kỳ hoa sen diệu bảo. Mỗi một hoa sen đều có vòng hoa diệu bảo chẳng thể nói, chẳng thể nói. Mỗi một tua hoa đều có tòa ngồi Sư tử báu. Trên mỗi một tòa ngồi đều có Đức Như Lai ngồi kiết già. Sự hiện những thân Như Lai lúc đó ngang bằng số lượng tất cả chúng sinh. Các Đức Như Lai đó, công đức đầy đủ, tướng tốt trang nghiêm, bản nguyện rốt ráo. Khi chúng sinh nào căn lành thuần thục nhìn thấy thân Như Lai thì lòng đều điều phục, nhận lấy lời dạy. Thân Đức Như Lai đó rốt ráo an trụ đến tận vị lai, tùy theo sự nhận giáo hóa của tất cả chúng sinh mà chưa từng bỏ lỡ thời cơ. Thân Như Lai đó không có xứ sở, chẳng phải thật, chẳng phải hư, nhưng chỉ muốn rốt ráo các nguyện lớn đời quá khứ, muốn khiến cho chúng sinh nuôi lớn các căn lành nên ứng hiện thân ấy thường trụ chẳng diệt.
Này Phật tử! Đó là Đại Bồ-tát thấy biết Như Lai Ứng Cúng Đẳng Chánh Giác Đại Bát-niết-bàn.
Lại nữa, này Phật tử! Đại Bồ-tát này thấy biết Niết-bàn của Như Lai vô lượng, vô biên, rốt ráo pháp giới, không gì chướng ngại,
chẳng sinh chẳng diệt, sạch như hư không, an trụ thật tế. Tùy theo sự thích ứng của những chúng sinh ấy mà thị hiện thân đó, nắm giữ bản nguyện, chẳng bỏ tất cả chúng sinh, tất cả cõi Phật, tất cả các pháp.
Bấy giờ, Bồ-tát Phổ Hiền muốn một lần nữa làm rõ ý nghĩa này, nói kệ khen rằng:
Như mặt trời tròn đầy
Khắp tất cả pháp giới
Bóng hiện chỗ có nước
Trừ đồ chứa bị vỡ.
Tối thắng cũng vậy
Hiện khắp các thế gian
Chúng sinh không tín tâm
Cho là Phật Niết-bàn.
Ví như lửa hừng hực
Mọi vật thiêu đốt tan
Tụ lạc không cỏ cây
Thì lửa tự nhiên diệt.
Đấng Tối Thắng cũng vậy
Nơi pháp giới tràn đầy,
Rốt ráo các Phật sự
Thị hiện vào Niết-bàn.
Ví như nhà huyễn thuật
Thị hiện vô lượng thân,
Như Lai cũng như vậy
Thị hiện tất cả thân,
Rốt ráo các Phật sự
Thị hiện vào Niết-bàn.
Tùy người nhận giáo hóa
Vì họ mà thị hiện.
Tối Thắng có Tam-muội
Tên là Bất khả động,
Đã rốt ráo Phật sự
Sau đó vào định này.
Niệm hiện vô số Phật
Lại phóng vô số quang
Quang có vô lượng hoa,
Hoa có vô lượng Phật
Tối thắng vô lượng thân
Đầy khắp các pháp giới
Tích tập công đức lành
Tất cả đều được thấy.
Thiện Thệ tịnh pháp giới
Vô lượng các pháp giới,
Thọ mạng, tịnh trang nghiêm
Tất cả đều tròn đủ.
Giống như tánh vô sinh
Như Lai sinh cũng vậy,
Giống như tánh vô diệt
Niết-bàn cũng như vậy.
Nó lìa đường ngữ ngôn
Chẳng thể tìm ví dụ
Thiên Trung Thiên khó hơn
Đầy đủ tất cả đức.
Này Phật tử! Sao gọi là Đại Bồ-tát thấy biết chỗ thấy nghe Như Lai Ứng Cúng Đẳng Chánh Giác cung kính cúng dường, gieo trồng căn lành?
Đại Bồ-tát này thấy biết chỗ thấy nghe cung kính cúng dường, gieo trồng căn lành của Như Lai đều chẳng hư, công đức vô tận, lìa tất cả ái, rốt ráo giải thoát, quả báo chẳng hư đầy đủ các nguyện. Ở trong tất cả pháp hữu vi, chẳng thể cùng tận mà có thể thuận theo trí tuệ vô vi khởi lên trí chư Phật, rốt ráo vị lai, đầy đủ tất cả các địa của Như Lai.
Này Phật tử! Ví như có người đàn ông ăn một ít kim cương cuối cùng vẫn chẳng tiêu mà cần phải cho ra khỏi thân, đến tận kim cương luân, thì kim cương ấy mới trụ lại. Vì sao? Vì kim cương đó chẳng thể tiêu. Như vậy, này Phật tử! Ở chỗ Đức Như Lai gieo trồng
chút ít căn lành thì có thể hoại tất cả phiền não hữu vi cho đến rốt ráo trí tuệ Niết-bàn Như Lai, sau đó mới trú. Vì sao? Vì ở chỗ Như Lai gieo trồng các căn lành chẳng thể mất.
Này Phật tử! Ví như cỏ khô gom lại lớn hơn núi Tu-di rồi có người đem đến tí lửa như hạt cải thì có thể thiêu rụi hết. Vì sao? Vì tánh lửa có thể thiêu đốt hết.
Này Phật tử! Ở chỗ Đức Như Lai gieo trồng chút ít căn lành cũng như vậy, chúng có thể đốt diệt hết tất cả phiền não không có còn sót, rốt ráo Niết-bàn. Vì sao? Vì ở chỗ Như Lai gieo trồng các căn lành là tánh rốt ráo.
Này Phật tử! Ví như núi Tuyết có vua thuốc lớn tên là Thiện hiện. Nếu có người nhìn thấy thì mắt được sạch trong. Nếu có người nghe được thì tai được sạch trong. Nếu có người ngửi được mùi thơm đó thì mũi được sạch trong. Nếu có người thưởng thức được vị của nó thì lưỡi được sạch trong. Nếu có người chạm được nó thì than được sạch trong. Nếu lấy được đất ở chỗ đó thì có thể trừ diệt hết mọi thứ bệnh, yên ổn, vui sướng. Vua thuốc vô thượng Như Lai Ứng Cúng Đẳng Chánh Giác cũng như vậy. Như Lai thường dung tất cả những hạnh phương tiện làm lợi ích nhiều cho chúng sinh. Như có người được nghe danh hiệu Như Lai thì tai được thanh tịnh. Như có người ngửi được giới hương Như Lai thì mũi được thanh tịnh. Như có người được nếm pháp vị Như Lai thì lưỡi được thanh tịnh, được căn lành kim cương dài rộng thanh tịnh, có thể diễn nói được hết tất cả ngôn ngữ âm thanh. Như có người chạm được ánh sáng Như Lai thì người đó liền được sắc thân thanh tịnh, rốt ráo chứng được pháp thân Vô thượng. Như có người được nghĩ đến Như Lai thì được niệm Phật Tam-muội, chánh niệm chẳng loạn. Như có người được đất chỗ Như Lai kinh hành, tháp miễu lễ bái cúng dường của Như Lai thì những chúng sinh đầy đủ căn lành, diệt được phiền não, được niềm tin Thánh hiền.
Này Phật tử! Cho đến những chúng sinh bất tín, tà kiến mà thấy nghe được Phật thì những chúng sinh đó, ở trong sự nghe thấy đã gieo trồng căn lành mà quả báo chẳng mất, cho đến rốt ráo Niết-bàn, đoạn trừ tất cả ác, các căn chẳng lành, đầy đủ căn lành.
Này Phật tử! Ở chỗ Đức Như Lai thấy nghe, cung kính cúng dường, gieo trồng căn lành chẳng thể nói hết, chẳng thể lấy gì làm ví dụ. Vì sao? Vì Như Lai chẳng thể nghĩ bàn, và vượt ngoài sự nghĩ bàn. Chỉ tùy theo chỗ thích ứng mà Phật lấy làm ví dụ.
Này Phật tử! Đó là Đại Bồ-tát thấy biết chỗ thấy nghe cung kính cúng dường, gieo trồng căn lành của Như Lai.
Bấy giờ, các Đại Bồ-tát bạch Bồ-tát Phổ Hiền rằng:
–Thưa Phật tử! Kinh này tên là gì? Phụng trì như thế nào?
–Kinh này tên là Nhất Thiết Chư Phật Vi Mật Pháp Tạng, Nhất Thiết Thế Gian Bất Năng Tư Nghị, Như Lai Sở Ấn Đại Trí Quang Minh, Khai Phát Thị Hiện Như Lai Chủng Tánh, Trưởng Dưỡng Nhất Thiết Bồ-Tát Công Đức, Nhất Thiết Thế Gian Vô Năng Phá Hoại, Tùy Thuận Nhất Thiết Như Lai Cảnh Giới, Linh Nhất Thiết Chúng Sinh Giai Tất Thanh Tịnh, Phân Biệt Diễn Thuyết Phật Cứu Cánh Pháp.
Này Phật tử! Kinh điển như vậy chỉ vì thừa Bất khả tư nghì thừa, Đại Bồ-tát một hướng chuyên tâm cầu Bồ-đề mà phân biệt giải nói chẳng vì người khác. Vì sao vậy? Kinh này chẳng vào tay tất cả chúng sinh chỉ trừ Bồ-tát.
Này Phật tử! Ví như bảy báu của Chuyển luân thánh vương, nhờ những báu này nên thi hành Chuyển luân vương pháp. Bảy báu của Thánh vương không ai đủ sức nắm giữ chỉ trừ thái tử, con của đệ nhất phu nhân sinh ra, người thành tựu đầy đủ tướng Thánh vương.
Này Phật tử! Nếu vua Chuyển luân không có vị thái tử đầy đủ các đức này thì sau khi nhà vua qua đời những thứ báu này tự nhiên tiêu diệt.
Này Phật tử! Kinh này như vậy chẳng vào tay của tất cả chúng sinh, chỉ trừ người con chân chánh của Như Lai Pháp vương, sinh ra từ những gia đình chủng tánh Như Lai, gieo trồng các căn lành của Như Lai tướng. Nếu không có những con chân chánh của Phật này thì Kinh ấy diệt mất. Vì sao? Vì tất cả Thanh văn, Duyên giác chẳng nghe được kinh này huống gì là thọ trì, sao chép, giải nói là không thể có được. Chỉ trừ Đại Bồ-tát thì có thể tự đọc tụng, thọ trì, sao chép kinh này.
Này Phật tử! Cho nên Bồ-tát nghe kinh này thì vui mừng cung kính đội lên đầu, thọ trì. Vì sao? Vì Đại Bồ-tát tin ưa kinh này để làm chút ít phương tiện thì nhất định được Bồ-đề vô thượng.
Này Phật tử! Đại Bồ-tát tuy ở vô lượng ức na-do-tha kiếp hành sáu pháp Ba-la-mật, tu tập căn lành đạo phẩm mà chưa nghe kinh này, hay tuy nghe nhưng chẳng tin thọ trì, thuận theo. Những người đó giống như là Bồ-tát giả danh, chẳng sinh ra từ nhà chủng tánh Như Lai.
Này Phật tử! Nếu Đại Bồ-tát được nghe kinh này, nghe rồi tin theo thọ trì, tùy thuận thì các ông phải biết, những người này là Phật tử chân chánh, từ nhà Phật sinh ra, thuận theo cảnh giới của tất cả Như Lai, đầy đủ chánh pháp của tất cả Bồ-tát, an trụ cảnh giới Nhất thiết chủng trí, xa lìa các pháp của tất cả thế gian, sinh ra sở hạnh trưởng dưỡng Như Lai, đến được bờ kia các pháp của tất cả Bồ-tát. Ở trong chánh pháp Như Lai tự tại, lòng không nghi hoặc, an trụ rốt ráo Vô sư địa thâm nhập cảnh giới của tất cả Như Lai.
Này Phật tử! Đại Bồ-tát nghe kinh này rồi cần phải phát tâm bình đẳng, hành vô lượng tâm, xa lìa tất cả tưởng hư vọng, trực tâm rốt ráo, chánh niệm trước mặt; tất cả Như Lai tu tập bình đẳng thanh tịnh giống như hư không, phân biệt quán sát Thích-ca hạnh nghiệp Bồ-tát bình đẳng pháp giới, thành tựu đầy đủ Nhất thiết chủng trí, xa lìa tất cả cấu bẩn thế gian, phát tâm thanh tịnh đầy khắp tất cả mười phương pháp giới, thâm nhập tất cả pháp môn Bồ-tát, bình đẳng quán sát chư Phật ba đời, đầy đủ trí tuệ công đức căn lành. Thâm nhập tất cả các pháp bình đẳng này mà không chỗ nhập, không niệm một pháp, không niệm hai pháp, bình đẳng quán các pháp vô lượng.
Này Phật tử! Đại Bồ-tát thành tựu những công đức như vậy thi hành chút ít phương tiện, được trí vô sư.
Bấy giờ, Bồ-tát Phổ Hiền muốn một lần nữa làm sáng tỏ nghĩa này, nói kệ khen rằng:
Nếu thấy nghe Như Lai
Cung kính và cúng dường
Gieo trồng các căn lành
Vô lượng chẳng thể kể.
Trong tất cả hữu vi
Chẳng thể được cùng tận
Tịch diệt các phiền não
Lìa khổ được Niết-bàn.
Ví như có người nọ
Nuốt chút ít kim cương
Không thể nào tiêu được
Cho đến kim cương tế.
Chỗ Thập Lực như vậy
Phước thấy nghe, cúng dường
Đầy đủ trí kim cương
Diệt phiền não không còn.
Ví như chứa cỏ khô
Bằng cả Tu-di sơn
Ném lửa như hạt cải
Đốt hết cỏ không còn.
Chỗ Thiện Thệ như vậy
Nếu trồng ít công đức
Thiêu đốt các phiền não
Đường chính đến Niết-bàn.
Ví như trong núi Tuyết
Có cây Đại dược vương
Thấy, nghe, ngửi, nếm, chạm
Tất cả bệnh diệt trừ.
Đấng Thập Lực cũng vậy
Nếu có người thấy nghe
Tu tập thắng công đức
Thành Bồ-đề rốt ráo.
Bấy giờ, thế giới nhiều bằng số vi trần của trăm ngàn ức na-do-tha cõi Phật mười phương chẳng thể nêu bày hết đều chấn động sáu cách, bên Đông trồi lên Tây chìm xuống, bên Tây trồi lên bên Đông chìm xuống, bên Nam trồi lên bên Bắc chìm xuống, bên Bắc
trồi lên bên Nam chìm xuống, ở ngoài trồi lên ở trong chìm xuống, ở trong trồi lên ở ngoài chìm xuống và tướng tám tướng động. Đó là: Động, động khắp, động đều khắp; khởi, khởi khắp, khởi đều khắp; rung, rung khắp, rung đều khắp; chấn, chấn khắp, chấn đều khắp; rống, rống khắp, rống đều khắp; trồi, trồi khắp, trồi đều khắp.
Bấy giờ, nhờ thần lực Phật, nhờ pháp như vậy nên mưa xuống các thứ mây hoa hơn cả chư Thiên. Mưa xuống mây áo báu, mây lọng báu, mây tràng phan, mây phướn, mây hương, mây bột hương, mây vòng hoa, mây trang nghiêm, mây các thứ báu, mây tán thán Bồ-tát, mây Bồ-tát thân, mây Tam-muội Bồ-đề khiến cho khắp thế giới chẳng thể nghĩ bàn đều thanh tịnh. Mưa xuống mây diệu âm thanh Như Lai, đầy khắp vô lượng, vô biên pháp giới. Nhờ thần lực Phật ở bốn thiên hạ này khiến cho các Bồ-tát đều rất vui mừng như thế thì ở tất cả mười phương cũng lại như vậy.
Lúc bấy giờ, ở mười phương, mỗi phương có số thế giới nhiều hơn số vi trần của tám mươi bất khả thuyết trăm ngàn ức na-do-tha cõi Phật, mỗi một thế giới đều có số Như Lai nhiều bằng số vi trần của tám mươi bất khả thuyết trăm ngàn ức na-do-tha cõi Phật đều hiện thân ấy gần như đối diện. Các Ngài đồng hiệu là Phổ Hiền, hiện rồi đều nói lên lời này:
–Hay thay, hay thay! Này Phật tử! Ông mới có thể nương thần lực Phật, thuận theo pháp sâu xa nói rõ chánh pháp Như Lai Tánh khởi chẳng thể nghĩ bàn.
Này Phật tử! Chư Phật chúng ta cũng nói pháp này, mười phương tất cả chư Phật và các Bồ-tát cũng như vậy. Khi nói kinh này thì số Bồ-tát nhiều bằng số vi trần của trăm ngàn cõi Phật được tất cả Minh của Bồ-tát, được tất cả Tam-muội, được thọ ký một đời sẽ thành Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác. Chúng sinh nhiều bằng số vi trần của một cõi Phật phát tâm Bồ-đề, chúng ta đều cùng thọ ký cho họ vào đời tương lai sẽ thành Phật đạo đều đồng một hiệu là Phật Thắng Cảnh Giới. Vậy nên, chúng ta vì những Bồ-tát vị lai nên hộ trì kinh này khiến cho trụ thế lâu dài. Chúng sinh đã được độ của bốn thiên hạ này như thế thì chúng sinh
được độ của tất cả thế giới trong mười phương nhiều bằng vô lượng a-tăng-kỳ chẳng thể nghĩ bàn, chẳng thể kể, chẳng thể lường, chẳng thể nói hết pháp giới, hư không giới cũng lại như vậy. Nhờ sức bản nguyện của Lô-xá-na Phật, nhờ pháp như vậy, sức căn lành, trí Như Lai vô tận, Như Lai chẳng mất thời, tùy theo sự ứng hóa mà hành Bồ-tát hạnh, hành rộng rãi hạnh Bồ-tát Phổ Hiền, thị hiện Nhất thiết chủng trí.
Bấy giờ, ở mười phương mà mỗi phương có số thế giới nhiều hơn số vi trần của mười bất khả thuyết trăm ngàn ức na-do-tha cõi Phật mỗi thế giới đều có số Bồ-tát nhiều bằng số vi trần của mười bất khả thuyết trăm ngàn ức na-do-tha cõi Phật, đi đến cõi này, đầy khắp tất cả pháp giới. Những vị Bồ-tát ấy thị hiện Bồ-tát trang nghiêm vi diệu, phóng ra lưới ánh sáng lớn, chấn động tất cả thế giới, phá tan tất cả các cung điện của ma, trừ diệt các nạn của tất cả đường ác, soi sáng công đức của tất cả Như Lai, khen ngợi chánh pháp của tất cả Như Lai, mưa xuống khắp vô lượng, vô biên mây mưa cúng dường, thị hiện vô lượng chủng loại thân khác nhau. Các ngài thị hiện thân mình chính là pháp khí của vô lượng pháp môn chư Phật. Khi ấy các vị Bồ-tát nhờ vào thần lực Phật đều nói lên lời này:
–Hay thay, hay thay, thưa Phật tử! Các vị mới có thể nói được pháp chẳng thể hoại Như Lai ấy. Thưa Phật tử! Tất cả chúng tôi đều tên là Phổ Hiền ở chỗ Đức Như Lai Phổ Thắng trong thế giới Phổ quang minh, đã tịnh tu phạm hạnh. Ở chỗ chư Phật đó cũng đang nói kinh này, đúng từng câu, đúng từng vị, đúng từng hạnh, tướng mạo y như vậy.
Thưa Phật tử! Chúng tôi nương thần lực Phật, pháp như vậy, từ thế giới đó đi đến cõi này, làm chứng cho ông. Ở tất cả thế giới trong tất cả mười phương đến tận pháp giới, hư không giới cũng như vậy.
Bấy giờ, Bồ-tát Phổ Hiền nương thần lực của Phật, quán sát tất cả chúng Bồ-tát, muốn một lần nữa làm sáng tỏ chánh pháp Như Lai Tánh khởi, muốn nói công đức vô lượng của Như Lai, muốn làm sáng tỏ chánh pháp chẳng thể hư hoại của Như Lai, muốn phát sinh
pháp minh trí tuệ vô lượng của tất cả Bồ-tát, muốn nói tất cả Phật pháp tròn đầy, muốn quán sát tâm của tất cả chúng sinh, muốn tùy theo sự ứng hóa chẳng bỏ mất thời cơ, muốn phân biệt tất cả chánh pháp vô lượng, vô biên của Bồ-tát, muốn hiển hiện tất cả sự biến hóa tự tại trang nghiêm của Như Lai, muốn làm sáng tỏ tất cả Như Lai là một thân không khác, muốn sinh ra vô lượng bản hạnh của tất cả Bồ-tát, nói kệ khen rằng:
Tất cả các Như Lai
Đã thành tựu uy nghi
Cả thế gian xưng tán
Không thể nào ví dụ.
Vì lợi ích chúng sinh
Khiến họ đều khai giải
Dùng phi dụ làm dụ
Hiển hiện nghĩa chân thật.
Pháp vi diệu như vậy
Vô lượng kiếp khó nghe
Người trí tuệ tinh tấn
Mới nghe tạng Như Lai.
Nếu có nghe kinh ấy
Mà cung kính vui mừng
Người này đời trước đã
Cúng dường vô lượng Phật.
Phải biết người như thế
Chư Thiên thường ngợi khen
Tất cả các Thiện Thệ
Luôn luôn bảo hộ cho.
Tất cả các Thiện Thệ
Vượt thế xuất thế gian
Chúng vui mừng tối thắng
Kinh này là nội tạng.
Hay sinh ra vô lượng
Tất cả đạo bạch tịnh,
Cho nên lìa buông lung
Một lòng thường phụng trì.
Phẩm 33: XA LÌA THẾ GIAN (Phần 1)
Bấy giờ, Đức Thế Tôn ngồi trên tòa Sư tử báu Liên hoa tạng ở pháp đường Phổ quang trong đạo tràng Tịch diệt tại nước Ma-kiệt-đề, thành Đẳng chánh giác, niệm bất nhị niệm, niệm vô tướng niệm, trụ chỗ Phật trụ, bình đẳng với tất cả Phật, đến chỗ vô ngại, được pháp không thoái, cảnh giới vô ngại, trụ nơi chẳng nghĩ bàn, xa lìa ba đời. Ở tất cả thế giới, Thế Tôn hiện thân khắp nơi, biết tất cả pháp, thành tựu đầy đủ tất cả diệu hạnh, diệt hết nghi hoặc, lìa thân hư vọng, có thể ngang bằng vô lượng trí tuệ của tất cả Bồ-tát, trụ ở pháp Phật vô nhị, đến bờ kia rốt ráo, đầy đủ pháp môn “Như Lai bất khả hư hoại trí tuệ”, rốt ráo các địa Như Lai nhiều bằng vô lượng, vô biên hư không pháp giới. Đức Thế Tôn cùng với số Đại Bồ-tát nhiều bằng số vi trần của trăm ngàn ức na-do-tha chẳng thể nói tất cả cõi Phật đều là một đời sẽ thành Vô thượng Chánh đẳng Chánh giác, đều từ mười phương thế giới đến tập hợp.
Các vị Bồ-tát này thành tựu đầy đủ tất cả trí tuệ phương tiện Bồ-tát, phương tiện khéo léo điều phục chúng sinh khiến cho đều an trụ chánh pháp Bồ-tát, phân biệt rõ biết tất cả thế giới, quán sát thấu rõ cảnh giới giải thoát, đã trừ diệt hết tất cả hư vọng, thành tựu đầy đủ tất cả diệu hạnh, khéo bảo hộ chúng sinh, thâm nhập vô lượng pháp phương tiện xảo diệu, khéo biết quả báo của tất cả chúng sinh, giỏi biết kết sử của tâm, các căn, cảnh giới phương tiện của tất cả chúng sinh, từng câu, vị và nghĩa của tất cả chư Phật ba đời đã nói thì luôn khéo nghe, thọ trì đầy đủ vì người giảng nói, khéo nhập vào vô lượng, vô biên pháp thế gian, pháp ly thế gian, có thể hiểu rõ các pháp hữu vi đều không hai, được tất cả Phật trí ở trong một niệm, có thể thị hiện thành Đẳng chánh giác ở trong từng niệm, khiến cho tất cả chúng sinh phát tâm Bồ-đề thành Đẳng
chánh giác. Các vị vào cảnh giới một chúng sinh biết rõ cảnh giới của tâm tất cả chúng sinh, chẳng xả bỏ Như Lai địa, hiện thân Bồ-tát, được Nhất thiết trí địa Bất thoái chuyển, chẳng xả bỏ hạnh Bồ-tát, vào sâu trí vô hành vì tất cả chúng sinh ở nơi vô lượng, vô số kiếp tu hạnh Bồ-tát, ở nơi vô lượng, vô số kiếp khó được gặp báu Bồ-tát, chuyển bánh xe chánh pháp, điều phục chúng sinh đều khiến cho họ chứng được mắt pháp minh tịnh, thành tựu hạnh nguyện tịnh trú của tất cả chư Phật ba đời. Các vị Bồ-tát đó đầy đủ vô lượng, vô biên công đức như vậy mà tất cả chư Phật đến tận vị lai kiếp nói chẳng thể cùng tận.
Các vị Bồ-tát ấy tên là: Bồ-tát Phổ Hiền, Bồ-tát Phổ Chánh pháp, Bồ-tát Phổ Hóa, Bồ-tát Phổ Tuệ, Bồ-tát Phổ Nhẫn, Bồ-tát Phổ Quang, Bồ-tát Phổ Quan Sát, Bồ-tát Phổ Chiếu, Bồ-tát Phổ Tràng, Bồ-tát Phổ Giác… Số Đại Bồ-tát nhiều bằng số vi trần của trăm vạn ức na-do-tha chẳng thể nói cõi Phật như vậy đều đầy đủ hành nguyện Phổ Hiền. Tùy theo các thế giới mà có Phật ra đời, các vị Bồ-tát ấy đều có thể đi đến thỉnh chuyển pháp luân, đều có thể thọ trì chánh pháp của chư Phật, khiến cho chủng tánh của chư Phật chẳng đoạn dứt, đều có thể liễu đạt sự thọ ký theo thứ lớp của tất cả chư Phật, tùy theo các thế giới mà thành Đẳng chánh giác, Chuyển pháp luân thanh tịnh. Ở thế giới không có Phật, các Bồ-tát ấy thị hiện thân làm Phật xuất hiện ở đời, khiến cho người bị nhiễm ô được thanh tịnh, trừ diệt tất cả nghiệp chướng của Bồ-tát, vào pháp giới vô ngại.
Bấy giờ, Bồ-tát Phổ Hiền vào Chánh thọ Tam-muội, Tam-muội ấy tên là Phật Hoa nghiêm. Khi Bồ-tát vào Tam-muội rồi thì sáu cách, mười tám tướng của tất cả thế giới chấn động, phát ra âm thanh vi diệu mà tất cả thế giới mười phương không đâu chẳng nghe. Sau đó, ngài từ Tam-muội thư thái xuất ra.
Bấy giờ, Bồ-tát Phổ Tuệ biết các đại chúng Bồ-tát đã vân tập, liền hỏi Bồ-tát Phổ Hiền rằng:
–Thưa Phật tử! Những gì là các Đại Bồ-tát nương theo quả? Những gì là tưởng kỳ đặc? Những gì là hành? Những gì là Thiện tri thức? Những gì là siêng tu tinh tấn? Những gì là hy vọng chân
chánh? Những gì là thành tựu chúng sinh? Những gì là giới? Những gì là tự biết pháp thọ ký? Những gì là nhập? Những gì là nhập Như Lai? Những gì là nhập vào tâm hành của chúng sinh? Những gì là vào thế giới? Những gì là vào kiếp? Những gì là nói ba đời? Những gì là vào ba thế gian? Những gì là lìa tâm ưu không nhàm chán? Những gì là trí không hoại? Những gì là Đà-la-ni? Những gì là trí phân biệt Phật thuyết? Những gì là phát tâm Phổ Hiền? Những gì là pháp Phổ Hiền hạnh nguyện? Những gì là đại Bi? Những gì là nhân duyên phát tâm Bồ-đề? Những gì là đối với Thiện tri thức khởi lòng cung kính? Những gì là thanh tịnh? Những gì là Ba-la-mật? Những gì là biết tùy thuận giác tri? Những gì là trí quyết định? Những gì là lực? Những gì là bình đẳng? Những gì là pháp cú Phật? Những gì là thuyết pháp? Những gì là thọ trì? Những gì là xong việc? Những gì là thắng pháp? Những gì là vô trước? Những gì là tâm bình đẳng? Những gì là sinh ra trí tuệ? Những gì là biến hóa? Những gì là trì? Những gì là hy vọng chân chánh lớn? Những gì là vào sâu Phật pháp? Những gì là y chỉ? Những gì là phát tâm vô úy? Những gì là trừ diệt tất cả nghi hoặc, phát lòng vô ngại? Những gì là chẳng nghĩ bàn? Những gì là lời nói phương tiện vi mật, thiện xảo? Những gì là trí phân biệt phương tiện thiện xảo? Những gì là Chánh thọ Tam-muội? Những gì là nhất thiết xứ? Những gì là pháp môn? Những gì là thông? Những gì là minh? Những gì là giải thoát? Những gì là vườn rừng? Những gì là cung điện? Những gì là vui? Những gì là trang nghiêm? Những gì là phát tâm bất động? Những gì là chẳng xả thâm tâm? Những gì là trí quán sát? Những gì là pháp phân biệt? Những gì là vô cấu? Những gì là trí ấn? Những gì là ánh sáng trí tuệ? Những gì là an trụ chẳng thể xưng lường? Những gì là tâm không biếng nhác? Những gì là tâm chánh trực Tu-di sơn vương? Những gì là vào sâu biển lớn trí tuệ, thành Bồ-đề vô thượng? Những gì là an trụ quý báu? Những gì là phát tâm kim cang trang nghiêm Đại thừa? Những gì là phát đại sự? Những gì là cứu cánh đại sự? Những gì là niềm tin chẳng hoại? Những gì là thọ ký? Những gì là hồi hướng căn lành? Những gì là được trí tuệ? Những gì là phát tâm rộng vô lượng, vô biên? Những
gì là tạng? Những gì là điều thuận? Những gì là tự tại? Những gì là chúng sinh tự tại? Những gì là cõi tự tại? Những gì là pháp tự tại? Những gì là thân tự tại? Những gì là nguyện tự tại? Những gì là cảnh giới tự tại? Những gì là trí tự tại? Những gì là thông tự tại? Những gì là thần lực tự tại? Những gì là lực tự tại? Những gì là du hý thần thông? Những gì là thắng hạnh? Những gì là lực? Những gì là vô úy? Những gì là pháp bất cộng? Những gì là nghiệp? Những gì là thân? Những gì là thân nghiệp? Những gì là tịnh thân nghiệp? Những gì là khẩu? Những gì là khẩu nghiệp? Những gì là tịnh khẩu nghiệp được các sự thủ hộ? Những gì là khẩu nghiệp thành tựu đại sự? Những gì là tâm? Những gì là phát tâm? Những gì là tâm tròn đầy? Những gì là căn? Những gì là trực tâm? Những gì là thâm tâm? Những gì là phương tiện? Những gì là thích tu tập? Những gì là vào sâu thế giới giải thoát? Những gì là vào tánh chúng sinh? Những gì là tập khí? Những gì là phiền não thiêu đốt? Những gì là hướng thú? Những gì là pháp tròn đủ? Những gì là thoái thất Phật pháp? Những gì là xa lìa sự sinh? Những gì là pháp quyết định? Những gì là sinh ra pháp Phật đạo? Những gì là được danh hiệu thiện nam tử? Những gì là đạo? Những gì là vô lượng đạo? Những gì là đạo tròn đủ? Những gì là tu đạo? Những gì là đạo trang nghiêm? Những gì là chân? Những gì là tay? Những gì là bụng? Những gì là tạng? Những gì là tâm? Những gì là trang nghiêm? Những gì là khí trượng? Những gì là đầu? Những gì là mắt? Những gì là tai? Những gì là mũi? Những gì là lưỡi? Những gì là thân? Những gì là ý? Những gì là đi? Những gì là đứng? Những gì là ngồi? Những gì là nằm? Những gì là dừng lại? Những gì là hoạt động? Những gì là quan sát? Những gì là quan sát khắp cùng? Những gì là phấn tấn? Những gì là sư tử hống? Những gì là tịnh Thí? Những gì là tịnh Giới? Những gì là tịnh Nhẫn? Những gì là tịnh Tinh tấn? Những gì là tịnh Thiền? Những gì là tịnh Tuệ? Những gì là tịnh Từ? Những gì là tịnh Bi? Những gì là Tịnh Hỷ? Những gì là Xả? Những gì là nghĩa? Những gì là pháp? Những gì là công đức tròn đầy? Những gì là trí tròn đầy? Những gì là minh túc? Những gì là cầu pháp? Những gì là sang tỏ pháp? Những gì là hồi hướng pháp?
Những gì là ma? Những gì là ma nghiệp? Những gì là lìa bỏ ma nghiệp? Những gì là thấy Phật? Những gì là việc Phật? Những gì là mạn nghiệp? Những gì là trí nghiệp? Những gì là ma thu nhiếp? Những gì là Phật thu nhiếp? Những gì là pháp thu nhiếp? Những gì là sở hành sự nghiệp trụ ở cõi trời Đâu-suất? Những gì là thị hiện qua đời ở cõi trời Đâu-suất? Những gì là việc thị hiện giáng thần vào thai mẹ? Những gì là thị hiện cảnh giới vi tế? Những gì là sinh? Những gì là đại trang nghiêm? Những gì là đi bảy bước? Những gì là thị hiện đồng tử? Những gì là thị hiện thể nữ, quyến thuộc? Những gì là thị hiện bỏ nhà xuất gia? Những gì là thị hiện khổ hạnh? Những gì là đi đến đạo tràng? Những gì là ngồi đạo tràng? Những gì là hiển hiện tướng kỳ đặc khi ngồi đạo tràng? Những gì là thị hiện hành phục ma quân? Những gì là thành Đẳng chánh giác? Những gì là Chuyển pháp luân? Những gì là nhờ Chuyển pháp luân được được pháp Bạch tịnh?
Này Phật tử! Những gì là Như Lai Ứng Cúng Đẳng Chánh Giác thị hiện Đại Bát-niết-bàn?
Lành thay, thưa Phật tử! Đúng như lời tôi vừa hỏi, xin Nhân sư nói đầy đủ!
Bấy giờ, Phổ Hiền bảo Phổ Tuệ và các vị Bồ-tát rằng:
–Này Phật tử! Đại Bồ-tát có mười thứ nương nơi quả. Những gì là mười?
1. Tâm Bồ-đề nương quả, rốt ráo chẳng quên mất.
2. Thiện tri thức nương quả, tùy thuận hòa hợp.
3. Căn lành nương quả, nuôi lớn các căn lành.
4. Các Ba-la-mật nương quả, tu hành rốt ráo.
5. Tất cả pháp nương quả, vĩnh viễn ra khỏi sinh tử.
6. Các nguyện nương quả, nuôi lớn Bồ-đề.
7. Các hành nương quả tu tập rộng rãi.
8. Bồ-tát nương quả, Nhất sinh bổ xứ.
9. Cúng dường Phật nương quả, lòng tin chẳng hư hoại.
10. Tất cả Như Lai nương quả, chánh giáo lìa điên đảo.
Này Phật tử! Đó là mười thứ nương quả của Đại Bồ-tát. Nếu
Đại Bồ-tát trụ ở những quả này thì được “Như Lai Vô thượng trí nương quả”.
Này Phật tử! Đại Bồ-tát có mười tư tưởng kỳ đặc. Những gì là mười?
1. Đối với tất cả căn lành sinh tưởng căn lành của mình.
2. Đối với tất cả căn lành sinh tưởng chủng tử Bồ-đề.
3. Đối với tất cả chúng sinh sinh tưởng Bồ-đề khí.
4. Đối với tất cả nguyện sinh tưởng tự nguyện.
5. Đối với tất cả pháp sinh ra tưởng xuất ly sinh tử.
6. Đối với tất cả hành sinh tưởng tự hành.
7. Đối với tất cả pháp sinh tưởng Phật pháp.
8. Đối với tất cả ngôn ngữ sinh tưởng ngữ ngôn đạo.
9. Đối với tất cả Phật sinh tưởng Từ phụ.
10. Đối với tất cả Như Lai sinh tưởng vô nhị.
Này Phật tử! Đó là mười loại tưởng kỳ đặc của Đại Bồ-tát. Nếu Đại Bồ-tát an trú tưởng này thì được phương tiện thiện xảo Vô thượng chuyển tất cả tưởng.
Này Phật tử! Đại Bồ-tát có mười thứ hạnh. Những gì là mười?
1. Hạnh khiến cho tất cả chúng sinh chuyên cầu hành chánh pháp.
2. Hạnh căn lành thuần thục.
3. Hạnh khéo học tất cả giới.
4. Hạnh nuôi lớn tất cả căn lành.
5. Hạnh một lòng tu Tam-muội chẳng loạn.
6. Hạnh phân biệt tất cả trí tuệ.
7. Hạnh tu tập tất cả những điều phải tu.
8. Hạnh trang nghiêm tất cả thế giới.
9. Hạnh cung kính cúng dường Thiện tri thức.
10. Hạnh cung kính cúng dường các Đức Như Lai.
Này Phật tử! Đó là mười thứ hạnh của Đại Bồ-tát. Nếu Đại Bồ-tát an trụ ở những hạnh này thì được hạnh đại trí Vô thượng Như Lai.
Này Phật tử! Đại Bồ-tát có mười thứ Thiện tri thức. Những gì là mười?
1. Thiện tri thức có thể khiến an trụ tâm Bồ-đề.
2. Thiện tri thức có thể khiến tu tập căn lành.
3. Thiện tri thức có thể khiến rốt ráo các Ba-la-mật.
4. Thiện tri thức có thể làm cho phân biệt, nói rõ tất cả pháp.
5. Thiện tri thức có thể khiến an trụ thành thục tất cả chúng sinh.
6. Thiện tri thức có thể khiến đầy đủ biện tài, tùy theo chỗ hỏi mà có thể trả lời.
7. Thiện tri thức có thể khiến chẳng nhiễm trước tất cả sinh tử.
8. Thiện tri thức có thể khiến ở tất cả kiếp hành hạnh Bồ-tát, lòng không chán mệt.
9. Thiện tri thức có thể khiến an trụ hạnh Phổ Hiền.
10. Thiện tri thức có thể khiến thâm nhập vào tất cả Phật trí.
Này Phật tử! Đó là mười thứ Thiện tri thức của Đại Bồ-tát.
Này Phật tử! Đại Bồ-tát có mười thứ cần tu tinh tấn. Những gì là mười?
1. Giáo hóa tất cả chúng sinh siêng tu tinh tấn.
2. Vào tất cả pháp siêng tu tinh tấn.
3. Khiến cho tất cả thế giới thanh tịnh siêng tu tinh tấn.
4. Rốt ráo sở học của tất cả Bồ-tát siêng tu tinh tấn.
5. Khiến cho tất cả chúng sinh diệt tất cả ác siêng tu tinh tấn.
6. Trừ diệt tất cả khổ của địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh, vua Diêm-la mà siêng tu tinh tấn.
7. Hàng phục tất cả ma mà siêng tu tinh tấn.
8. Vì tất cả chúng sinh mà có mắt thanh tịnh nên siêng tu tinh tấn.
9. Cung kính cúng dường tất cả chư Phật mà siêng tu tinh tấn.
10. Khiến cho tất cả Như Lai đều vui mừng mà siêng tu tinh tấn.
Này Phật tử! Đó là mười thứ siêng tu tinh tấn của Đại Bồ-tát.
Nếu Đại Bồ-tát trụ ở tinh tấn này thì đầy đủ Tinh tấn ba-la-mật vô thượng của Như Lai.
Này Phật tử! Đại Bồ-tát có mười thứ hy vọng chân chánh. Những gì là mười?
1. Hy vọng chân chánh tự trụ tâm Bồ-đề cũng khiến cho chúng sinh trụ tâm Bồ-đề.
2. Hy vọng chân chánh tự lìa khỏi thù hận tranh cãi cũng khiến cho tất cả chúng sinh lìa khỏi thù hận, tranh cãi.
3. Hy vọng chân chánh tự lìa khỏi ngu si an trụ Phật pháp cũng khiến cho chúng sinh lìa bỏ ngu si an trụ Phật pháp.
4. Hy vọng chân chánh tự tu căn lành chuyên cầu chánh pháp cũng khiến cho chúng sinh tu tập căn lành chuyên cầu chánh pháp.
5. Hy vọng chân chánh tự rốt ráo các Ba-la-mật được đến bờ kia cũng khiến cho chúng sinh rốt ráo các Ba-la-mật được đến bờ kia.
6. Hy vọng chân chánh tự sinh trong nhà dòng họ Như Lai cũng khiến cho chúng sinh sinh ra ở nhà dòng họ Như Lai.
7. Hy vọng chân chánh quán sâu vào tánh vô tận của tất cả pháp cũng khiến cho chúng sinh quán sâu vào tánh vô tận của tất cả pháp.
8. Hy vọng chân chánh chẳng tự bài báng tất cả Phật pháp cũng khiến cho tất cả chúng sinh chẳng bài báng tất cả Phật pháp.
9. Hy vọng chân chánh tự thỏa nguyện Nhất thiết trí cũng khiến cho tất cả chúng sinh thỏa nguyện Nhất thiết trí.
10. Hy vọng chân chánh tự vào sâu vô tận trí tạng của tất cả Như Lai cũng khiến cho chúng sinh vào sâu vô tận trí tạng của tất cả Như Lai.
Này Phật tử! Đó là mười thứ hy vọng chân chánh của tất cả Đại Bồ-tát. Nếu Đại Bồ-tát an trụ ở pháp này thì được hy vọng chân chánh đại trí bình đẳng vô thượng Như Lai.
Này Phật tử! Đại Bồ-tát có mười thứ pháp thành tựu chúng sinh. Những gì là mười?
1. Bố thí thành tựu chúng sinh.
2. Sắc thân đoan nghiêm thành tựu chúng sinh.
3. Nói pháp thành tựu chúng sinh.
4. Đồng ý thành tựu chúng sinh.
5. Không nhiễm trước thành tựu chúng sinh.
6. Khen hạnh Bồ-tát thành tựu chúng sinh.
7. Thị hiện thiêu đốt tất cả thế giới thành tựu chúng sinh.
8. Khen công đức Như Lai thành tựu chúng sinh.
9. Thị hiện thần lực tự tại thành tựu chúng sinh.
10. Đủ chủng loại phương tiện khéo léo, vi mật, tùy thuận hạnh thế gian thành tựu chúng sinh.
Này Phật tử! Đó là mười thứ thành tựu chúng sinh của Đại Bồ-tát. Nếu Đại Bồ-tát an trụ ở những pháp này thì có thể thành tựu tất cả chúng sinh.
