KINH ĐẠI PHƯƠNG QUẢNG PHẬT
HOA NGHIÊM
QUYỂN 8
Phẩm 5: THẾ GIỚI HOA TẠNG (Phần 1)
Bấy giờ, Bồ-tát Phổ Hiền lại bảo đại chúng:
–Chư Phật tử! Biển thế giới Hoa tạng nghiêm tịnh này là do Đức Như Lai Tỳ-lô-giá-na, thuở xưa lúc tu hạnh Bồ-tát trải qua số kiếp nhiều như số vi trần trong vô số thế giới; trong mỗi kiếp gần gũi số Phật nhiều như số vi trần của vô số thế giới, ở chỗ mỗi Đức Phật tịnh tu đại nguyện nghiêm tịnh nhiều như số vi trần trong vô số thế giới.
Chư Phật tử! Trong biển thế giới Hoa tạng trang nghiêm này, số phong luân nhiều như số vi trần của núi Tu-di thâu giữ. Phong luân dưới chót tên Bình đẳng trụ, có thể thâu giữ sự trang nghiêm với vô số ngọn lửa báu sáng rực rỡ ở trên nó. Phong luân kế trên tên Xuất sinh chủng chủng bảo trang nghiêm có thể thâu giữ tràng ma-ni vương sáng rỡ ở trên nó. Phong luân kế trên tên Bảo oai đức có thể thâu giữ tất cả bảo linh ở trên nó, phong luân kế trên tên Bình đẳng diệm có thể thâu giữ vầng ma-ni vương sáng như mặt trời ở trên nó. Phong luân kế trên tên Chủng chủng phổ trang nghiêm có thể thâu giữ vòng hoa sáng chói ở trên nó. Phong luân kế trên tên Phổ thanh tịnh có thể thâu giữ tòa Sư tử hoa báu chiếu sáng ở trên nó. Phong luân kế trên tên Thanh biến thập phương có thể thâu giữ tất cả tràng châu vương ở trên nó. Phong luân kế trên tên Nhất thiết bảo quang minh có thể thâu giữ hoa cây báu của tất cả ma-ni vương ở trên nó. Phong luân kế trên tên Tốc tật phổ trì có thể thâu giữ mây Tu-di của tất cả hương ma-ni ở trên nó. Phong luân kế trên tên Chủng chủng cung điện du hành có thể thâu giữ mây hương đài của tất cả sắc báu ở trên nó.
Chư Phật tử! Số phong luân nhiều như số vi trần của núi Tu-di, trên hết tên Thù thắng oai quang tạng có thể thâu giữ biển Hương thủy trang nghiêm bằng ma-ni chói sáng khắp. Biển Hương thủy này có hoa sen lớn tên Chủng chủng quang minh nhụy hương tràng. Biển thế giới Hoa tạng trụ trong tràng đó, bốn phương bằng thẳng thanh tịnh kiên cố, vòng núi kim cang bao bọc chung quanh. Những cây trên đất, dưới biển đều có khu vực sai khác.
Lúc đó, Bồ-tát Phổ Hiền muốn nêu lại nghĩa này nên nương theo oai thần của Phật, quán sát mười phương rồi nói kệ rằng:
Thế Tôn thuở xưa nơi các cõi
Vô số chốn đã tu tịnh nghiệp
Nên được các thứ ánh sáng báu
Biển thế giới Hoa tạng trang nghiêm.
Mây bi rộng lớn giăng khắp cả
Xả thân vô lượng như vi trần
Do xưa nhiều kiếp sức tu hành
Nay thế giới này không cấu nhiễm.
Phóng ánh sáng lớn trụ trên không
Phong luân thâu giữ không dao động
Tạng Phật Ma-ni trang nghiêm khắp
Nguyện lực Như Lai khiến thanh tịnh
Trải khắp hoa ma-ni diệu tạng
Do nguyện lực xưa trụ trong không
Vô số loại kiên cố trang nghiêm
Mây sáng bủa giăng khắp mười phương.
Chúng Bồ-tát ở trong ma-ni
Đến khắp mười phương sáng rực rỡ
Lửa sáng thành vòng hoa đẹp tốt
Pháp giới châu lưu cùng hiện bày.
Trong tất cả báu phóng tịnh quang
Ánh sáng đó chiếu khắp chúng sinh
Cõi nước mười phương đều tỏa chiếu
Khiến chúng thoát khổ hướng Bồ-đề.
Trong báu, số Phật đồng chúng sinh
Từ chân lông Phật hiện hóa thân
Phạm vương, Đế Thích, Chuyển luân vương
Tất cả chúng sinh và chư Phật.
Hóa hiện ánh sáng khắp pháp giới
Trong ánh sáng nói tên chư Phật
Các thứ phương tiện hiện điều phục
Ứng hôp tâm chúng không bỏ sót.
Số vi trần trong cõi Hoa tạng
Trong mỗi mỗi trần thấy pháp giới
Sáng báu hiện Phật như mây nhóm
Đây là cõi Như Lai tự tại.
Nguyện lực rộng lớn khắp pháp giới
Trong tất cả kiếp độ chúng sinh
Hạnh nguyện Phổ hiền đều thành tựu
Tất cả trang nghiêm do đây có.
Bồ-tát Phổ Hiền lại bảo đại chúng:
–Chư Phật tử! Biển thế giới Hoa tạng trang nghiêm này, núi Đại luân vi trụ trên hoa sen Nhật châu vương, ma-ni Chiên-đàn làm thân, bảo vương oai đức làm chóp, ma-ni Diệu hương làm luân, kim cang Diệm tạng hợp thành; tất cả hương thủy chảy trong đó, rừng bằng châu báu, hoa tốt đua nở, cỏ thơm trải đất, minh châu trang nghiêm xen lẫn, khắp nơi đầy những hoa thơm, châu ma-ni làm lưới giăng trùm. Có các thứ trang nghiêm tốt đẹp nhiều như số vi trần của vô số thế giới như vậy.
Lúc đó, Bồ-tát Phổ Hiền muốn nêu lại nghĩa này, nên nương theo thần lực của Phật, quán sát mười phương rồi nói kệ rằng:
Biển lớn thế giới không bờ bến
Vòng báu thanh tịnh nhiều màu sắc
Những sự trang nghiêm đều đẹp lạ
Đấy do thần lực của Như Lai,
Vòng báu ma-ni vòng hương diệu
Cho đến vòng ánh sáng trân châu
Các thứ diệu bảo dùng trang nghiêm
Chỗ Luân vi an trụ thanh tịnh.
Ma-ni kiên cố dùng làm tạng
Vàng Diêm-phù-đàn làm trang sức
Phóng quang phát sáng khắp mười phương
Trong ngoài chói suốt đều thanh tịnh.
Kim cang ma-ni hợp lại thành
Lại rưới ma-ni các báu lạ
Báu đó đẹp lạ đều khác nhau
Phóng ánh sáng trong làm đẹp khắp.
Phân lưu hương thủy vô lượng sắc
Rải những hoa báu và chiên-đàn
Hoa sen đua nở khắp mọi nơi
Cỏ quý trải đất hương ngào ngạt.
Vô lượng cây báu trang nghiêm khắp
Hoa nở nhụy đơm màu sáng rỡ
Y phục đẹp đẽ ở trong đó
Mây sáng chiếu quanh thường viên mãn,
Vô lượng, vô biên Đại Bồ-tát
Cầm lọng thắp hương đầy pháp giới
Đều phát tất cả âm thanh diệu
Chuyển chánh pháp luân của chư Phật.
Những cây ma-ni bằng chất báu
Mỗi chất báu đều hiện ánh sáng
Thân Tỳ-lô-giá-na thanh tịnh
Hiện vào trong đó đều khiến thấy.
Trong mỗi trang nghiêm hiện thân Phật.
Sắc tướng vô biên vô lượng số
Đến khắp mười phương khắp mọi nơi
Hóa độ chúng sinh cũng vô lượng.
Tất cả trang nghiêm vang tiếng diệu
Diễn nói bản nguyện của Như Lai
Vô số cõi tịnh khắp phương, cõi
Sức tự tại Phật khiến đầy khắp.
Bồ-tát Phổ Hiền lại bảo đại chúng:
–Chư Phật tử! Nơi núi Đại luân vi ở biển thế giới này, tất cả
đại địa đều do kim cang hợp thành, kiên cố trang nghiêm, chẳng thể hư hoại, bằng phẳng thanh tịnh không có cao thấp, ma-ni làm luân, các thứ báu làm tạng, đủ các thứ loại hình trạng của tất cả chúng sinh, những châu báu ma-ni xen lẫn trong đó; rải những châu báu vụn, hoa sen trải đất, hương tạng ma-ni xen trong hoa. Những vật dụng trang nghiêm đầy khắp như mây, tất cả sự trang nghiêm nơi tất cả cõi nước của chư Phật ba đời đều hợp lại để tạo vẻ đẹp khác, ma-ni diệu bảo làm lưới, hiện tất cả cảnh giới của Như Lai, như lưới Thiên đế, giăng hàng trong ấy.
Chư Phật tử! Đại địa của biển thế giới này có sự trang nghiêm nhiều như số vi trần của vô số thế giới như vậy.
Lúc đó, Bồ-tát Phổ Hiền muốn nêu lại nghĩa này, nên nương theo thần lực của Phật, quán sát mười phương rồi nói kệ rằng:
Đại địa bằng phẳng rất thanh tịnh
An trụ kiên cố không hư hoại
Khắp chốn, ma-ni dùng trang nghiêm
Trong đó, các báu cùng xen lẫn.
Kim cang làm đất rất đẹp chắc
Vòng báu lưới báu trang nghiêm đủ
Hoa sen trải trên đều viên mãn
Diệu y giăng che đều cùng khắp
Mão trời, chuỗi ngọc của Bồ-tát
Trải giăng đầy đất càng nghiêm tịnh
Chiên-đàn ma-ni bày khắp nơi
Đều phóng ánh sáng đẹp thanh tịnh.
Hoa báu phát sang ánh sáng hiện
Tia sáng như mây chiếu tất cả
Rải các hoa đẹp và các báu
Che khắp mặt đất để trang sức
Mây dày giăng bủa khắp mười phương
Ánh sáng tỏa rộng vô cùng tận
Đến mười phương nơi tất cả cõi
Diễn nói pháp cam lộ của Như Lai.
Trong châu ma-ni đều hiện khắp
Đại nguyện của Phật vô biên kiếp
Công hạnh thuở xưa của Như Lai
Trong châu báu này đều hiện đủ
Những báu ma-ni nơi đại địa
Tất cả cõi nước đều đến nhập
Những cõi nước kia mỗi vi trần
Tất cả cõi nước nhập trong đó.
Diệu bảo trang nghiêm cõi Hoa tạng
Bồ-tát du hành khắp mười phương
Diễn nói hoằng thệ của Đại sĩ
Đây sức tự tại của đạo tràng.
Báu quý ma-ni trang nghiêm khắp
Phóng ánh sáng trong đủ vẻ đẹp
Đầy khắp pháp giới như hư không
Phật lực tự nhiên hiện như vậy.
Những ai tu tập nguyện Phổ hiền
Vào cảnh giới Phật bậc Đại trí
Biết được trong vô số cõi này
Tất cả sự thần biến như thế.
Bồ-tát Phổ Hiền lại bảo đại chúng:
–Chư Phật tử! Trong đại địa của biển thế giới này có số biển Hương thủy nhiều như số vi trần của mười cõi Phật, chẳng thể nghĩ bàn. Tất cả báu quý trang nghiêm nơi đáy biển. Ma-ni diệu hương trang nghiêm bờ biển. Báu ma-ni quý nhất Tỳ-lô-giá-na dùng làm lưới, nước thơm trong suốt đủ màu sắc báu, nơi đó, đủ các loài hoa báu rải đầy trên mặt nước. Bột mịn chiên-đàn lóng đọng dưới nước, diễn nói âm thanh của Phật, phóng ánh sáng báu. Vô biên Bồ-tát cầm các thứ lọng, hiện thần thông. Bao nhiêu sự trang nghiêm của tất cả thế giới đều hiện ở đấy. Thềm bậc bằng mười chất báu phân bố thành hàng, bao quanh bằng lan can mười báu. Tất cả loại báu trang nghiêm nhiều như số vi trần của bốn châu thiên hạ. Hoa sen trắng đua nở trong nước. Vô số trăm ngàn ức triệu cờ Thi la mười báu, hằng hà sa số cờ y, linh lưới báu, hằng hà sa số lầu gác báu đẹp vô biên sắc tướng, trăm ngàn ức triệu thành hoa sen mười báu; các
rừng cây báu nhiều như số vi trần trong bốn châu thiên hạ. Ma-ni sáng báu dùng làm lưới. Có hằng hà sa số hương chiên-đàn, ngọc ma-ni sáng chói vang lên ngôn ngữ âm thanh của chư Phật. Vô số trăm ngàn ức triệu rào tường bằng châu báu bao quanh khắp nơi để trang nghiêm.
Lúc đó, Bồ-tát Phổ Hiền muốn nêu lại nghĩa này, nên nương theo thần lực của Phật, quán sát mười phương rồi nói kệ rằng:
Đại địa ở trong thế giới này
Có biển Hương thủy Ma-ni đẹp
Báu lạ trong sáng trải đáy biển
Ở trên kim cang chẳng hư hoại.
Ma-ni hương tạng xây thành bờ
Vòng châu chói sáng trải như mây
Báu lạ hoa sen làm chuỗi ngọc
Nơi nơi trang nghiêm rất thanh tịnh.
Nước thơm lắng trong đủ các màu
Hoa báu xoay tròn phóng ánh sáng
Âm thanh chấn động khắp gần xa
Do oai thần Phật diễn nói pháp mầu.
Thềm bậc trang nghiêm đủ các báu
Lại dùng ma-ni để trang nghiêm
Lan can bao quanh bằng châu báu
Lưới báu hoa sen như mây bủa,
Cây báu ma-ni xếp thành hàng
Hoa nhụy đua nở sáng rực rỡ
Các thứ âm nhạc luôn hòa tấu
Thần thông của Phật khiến như vậy.
Những hoa sen trắng đơm báu đẹp
Giăng bủa trang nghiêm biển Hương thủy
Ánh sáng hương diệm không hề dứt
Rộng lớn viên mãn đều đầy khắp.
Cờ báu minh châu thường sáng rực
Y đẹp rũ giăng để nghiêm sức
Lưới linh như ý diễn nói pháp âm
Khiến người nghe tiếng hướng trí Phật.
Hoa sen báu quý làm thành quách
Những ma-ni màu trang nghiêm đẹp
Trân châu như mây giăng bốn phương
Như vậy trang nghiêm biển Hương thủy.
Rào tường bao quanh đều khắp vòng
Lầu gác đối nhau bày trên đó
Vô lượng tia sáng thường chói rực
Nhiều thứ trang nghiêm biển thanh tịnh.
Như Lai Tỳ-lô thuở xa xưa
Vô số cõi nước đều nghiêm tịnh
Như vậy rộng lớn không giới hạn
Do sức tự tại của Như Lai.
Bồ-tát Phổ Hiền lại bảo đại chúng:
–Chư Phật tử! Mỗi biển Hương thủy đều có sông hương thủy nhiều như số vi trần trong bốn châu thiên hạ, chảy vòng bên phải. Tất cả con sông này đều dung kim cang làm bờ, ma-ni tịnh quang dùng để trang nghiêm, thường hiện mây sáng màu báu đẹp của chư Phật và những ngôn ngữ âm thanh của các chúng sinh. Những chỗ nước xoáy trong các sông ấy, hiện ra các thứ hình tướng về công hạnh tu hành của tất cả chư Phật. Lưới giăng bằng ma-ni, linh và lạc báu, những sự trang nghiêm của các biển thế giới đều hiện nơi lưới đó, mây báu ma-ni che ở trên. Mây này hiện khắp sự thần biến của Đức Tỳ-lô-giá-na, mười phương hóa Phật và tất cả chư Phật của thế giới Hoa tạng. Lại vang ra tiếng vi diệu xưng tán danh hiệu của chư Phật và chư Bồ-tát nơi ba đời.
Trong hương thủy đó thường xuất sinh tất cả mây ánh sáng báu nối luôn chẳng dứt. Nếu nói rộng, thời mỗi con sông đều có sự trang nghiêm nhiều như số vi trần trong vô số thế giới.
Lúc đó, Bồ-tát Phổ Hiền muốn nêu lại nghĩa ấy, nên nương theo oai lực của Phật, quán sát mười phương rồi nói kệ rằng:
Dòng nước thơm trong đầy cả sông
Báu quý kim cang làm bờ bậc
Báu vụn làm luân trải mặt đất
Những thứ nghiêm sức đều báu đẹp.
Thềm báu bày hàng đẹp trang nghiêm
Lan can bao vòng rất tráng lệ
Trân châu làm tạng, hoa trang trí
Những tràng chuỗi ngọc đồng rũ xuống.
Nước thơm sáng báu màu thanh tịnh
Thường tuôn ma-ni dòng chảy xiết
Các hoa theo sóng thường xao động
Đồng tấu tiếng nhạc tuyên pháp diệu.
Bột mịn chiên-đàn làm bùn đọng
Tất cả diệu bảo đồng xoáy tròn
Hương tạng ngào ngạt đầy mặt nước
Phát sáng tuôn thơm khắp mọi nơi.
Trong sông xuất sinh những diệu bảo
Đều phóng ánh sáng màu chói rực
Ánh sáng ảnh hiện thành đài tòa
Lọng báu chuỗi ngọc đều đầy đủ.
Trong ma-ni vương hiện thân Phật
Ánh sáng chiếu khắp mười phương cõi
Dùng những thứ này trang nghiêm đất
Nước thơm chói suốt thường đầy khắp.
Ma-ni làm lưới vàng làm lạc
Che khắp sông hương diễn tiếng Phật
Nêu đủ tất cả đạo Bồ-đề
Cùng với hạnh Phổ hiền vi diệu.
Bờ báu ma-ni rất thanh tịnh
Thường vang tiếng bản nguyện của Phật
Tất cả chư Phật xưa tu hành
Tiếng Phật vang khắp đều nghe được.
Trong sông có những dòng nước xoáy
Bồ-tát như mây thường hiện ra
Những cõi nước lớn đều đi tới
Cho đến pháp giới đều hiện khắp.
Châu vương thanh tịnh bủa như mây
Tất cả sông hương đều giăng phủ
Châu kia đồng tướng giữa mày Phật
Sáng rỡ hiển hiện bóng chư Phật.
Bồ-tát Phổ Hiền lại bảo đại chúng:
–Chư Phật tử! Đất ở hai bên bờ của những sông hương thủy này đều trang nghiêm bằng những diệu bảo. Mỗi bên đều có các thứ báu nhiều như số vi trần của bốn châu thiên hạ trang nghiêm. Hoa sen trắng bao bọc chung quanh. Mỗi bên đều có các rừng cây báu nhiều như số vi trần của bốn châu thiên hạ, hàng lối đều thứ tự. Trong mỗi cây thường tuôn ra những mây đẹp, ma-ni bảo vương chiếu sáng ở đó, các thứ hoa thơm đầy cành. Những cây báu ấy lại vang ra tiếng vi diệu diễn nói đại nguyện của chư Phật đã tu hành trong nhiều kiếp. Lại rải các thứ ngọc báu ma-ni đầy khắp mặt đất: Nào là ngọc báu ma-ni vòng hoa sen, ngọc báu ma-ni mây ánh sáng hương diệm, ngọc báu ma-ni đủ loại trang sức, ngọc báu ma-ni màu sắc đẹp đẽ chẳng thể nghĩ bàn, ngọc báu ma-ni tạng y ánh sáng mặt trời, ngọc báu ma-ni mây lưới ánh sáng giăng trải cùng khắp mười phương, ngọc báu ma-ni hiện tất cả thần biến của chư Phật, ngọc báu ma-ni hiện vô số nghiệp báo của tất cả chúng sinh. Có đủ các loại trang nghiêm ở hai bên bờ sông hương thủy nhiều như số vi trần của vô số thế giới như vậy.
Lúc đó, Bồ-tát Phổ Hiền muốn nêu lại nghĩa này, nên nương theo thần lực của Phật, quán sát mười phương rồi nói kệ rằng:
Đất kia bằng phẳng rất thanh tịnh
Chân kim ma-ni cùng trang nghiêm
Cây báu thẳng hàng che trong đó
Cao vọi buông nhành rợp như mây.
Nhánh lá toàn bằng báu đẹp khác
Hoa nở phóng quang chiếu bốn phía
Trái bằng ma-ni như mây giăng
Khiến khắp mười phương thường hiện thấy
Ma-ni trải đất đều đầy khắp
Báu vụn màu đẹp đồng trang nghiêm
Lại dùng ma-ni làm cung điện
Đều hiện tượng hình của chúng sinh.
Ngọc báu ma-ni hiện ảnh Phật
Khắp trên mặt đất đều rải bày
Như vậy sáng chói khắp mười phương
Trong mỗi vi trần đều thấy Phật
Diệu bảo trang nghiêm khéo chia giăng
Lưới đèn trân châu xen lẫn nhau
Nơi nơi đều có vòng ma-ni
Mỗi mỗi đều hiện thần thông Phật.
Các báu trang nghiêm phóng sáng lớn
Trong ánh sáng đó hiện Hóa Phật
Nơi nơi chốn chốn đều giăng bày
Đều dùng mười lực khai diễn rộng.
Hoa sen trắng ngọc báu ma-ni
Trong tất cả sông đều mọc khắp
Hoa sen nhiều loại chẳng đồng nhau
Đều hiện ánh sáng hằng liên tục
Những sự trang nghiêm trong ba đời
Trong trái ma-ni đều hiện rõ
Thể tánh vô sinh không thể giữ
Đây là sức tự tại Như Lai.
Tất cả trang nghiêm mặt đất ấy
Đều hiện thân Như Lai rộng lớn
Kia cũng chẳng đến cũng chẳng đi
Phật xưa nguyện lực đều khiến thấy.
Trong mỗi vi trần mặt đất này
Tất cả Phật tử đương hành đạo
Đều được thọ ký cõi vị lai
Tùy theo ý nguyện đều thanh tịnh.
Bồ-tát Phổ Hiền lại bảo đại chúng:
–Chư Phật tử! Biển thế giới của chư Phật Thế Tôn trang nghiêm chẳng thể nghĩ bàn. Vì sao? Này chư Phật tử! Tất cả cảnh giới của biển thế giới Hoa tạng trang nghiêm này, mỗi mỗi đều dùng số công đức thanh tịnh để trang nghiêm nhiều như số vi trần của vô số thế giới.
Lúc đó, Bồ-tát Phổ Hiền muốn nêu lại nghĩa này, nên nương theo thần lực của Phật, quán sát mười phương rồi nói kệ rằng:
Tất cả chốn trong vô số cõi
Đều trang sức với nhiều thứ báu
Sáng phát trên không bủa như mây
Ánh sáng rỗng suốt thường phủ che.
Ma-ni tuôn mây không cùng tận
Ảnh Phật mười phương hiện trong đó
Thần thông biến hóa chẳng tạm dừng
Tất cả Bồ-tát cùng vân tập.
Những ngọc ma-ni diễn Phật âm
Tiếng Phật mỹ diệu chẳng nghĩ bàn
Tỳ-lô-giá-na xưa tu hành
Trong ngọc báu này luôn nghe thấy.
Ánh sáng thanh tịnh Đấng Biến Tri
Nơi vật trang nghiêm đều hiện bóng
Phân thân biến hóa chúng vây quanh
Vô số cõi nước đều cùng hiện
Tất cả hóa Phật đều như huyễn
Tìm cầu chỗ đến đều chẳng được
Do sức oai thần cảnh giới Phật
Trong tất cả cõi hiện như vậy.
Thần thông tự tại của Như Lai
Hiện khắp mười phương các cõi nước
Trang nghiêm thanh tịnh vô số cõi
Tất cả đều hiện trong ngọc báu.
Những sự biến hóa ở mười phương
Tất cả đều như ảnh trong gương
Chỉ do Như Lai xưa tu hành
Thần thông nguyện lực mà xuất sinh.
Nếu có người tu hạnh Phổ hiền
Vào biển thắng trí của Bồ-tát
Có thể nơi trong các vi trần
Hiện khắp các cõi tịnh của mình.
Ức đại kiếp chẳng thể nghĩ bàn
Gần gũi tất cả chư Như Lai
Tất cả công hạnh đã tu tập
Trong một sát ma đều hiện rõ.
Cõi nước chư Phật như hư không
Vô sinh, vô tướng không gì sánh
Vì lợi chúng sinh mà trang nghiêm
Vì bản nguyện nên trụ trong ấy.
Bồ-tát Phổ Hiền lại bảo đại chúng:
–Chư Phật tử! Nay tôi sẽ nói trong ấy có những thế giới nào an trụ.
Chư Phật tử! Nơi vô số Hương thủy nhiều như số vi trần của cõi Phật chẳng thể kể xiết này, có các loại thế giới an trụ nhiều như số vi trần của cõi Phật chẳng thể kể xiết.
Trong mỗi thế giới đó, lại có các thế giới nhiều như số vi trần của cõi Phật chẳng thể kể xiết.
Chư Phật tử! Ở trong biển thế giới, các chủng loại thế giới kia đều riêng nương trụ, đều riêng hình trạng, đều riêng thể tánh, đều riêng phương sở, đều riêng hương nhập, đều riêng trang nghiêm, đều riêng ranh giới, đều riêng hàng lối, đều riêng không sai biệt, đều riêng có năng lực gia trì.
Chư Phật tử! Các loại thế giới này, hoặc có loại nương biển Đại liên hoa mà an trụ, hoặc có loại nương biển Vô biên sắc bảo hoa mà an trụ, hoặc có loại nương biển Nhất thiết trân châu tạng bảo anh lạc mà an trụ, hoặc có loại nương biển Hương thủy mà an trụ, hoặc có loại nương biển Nhất thiết hoa mà an trụ, hoặc có loại nương biển ma-ni bảo võng mà an trụ, hoặc có loại nương biển Triền lưu quang mà an trụ, hoặc có loại nương biển Bồ-tát Bảo trang nghiêm quan mà an trụ, hoặc có loại nương biển Chủng chủng chúng sinh thân mà an trụ, hoặc có loại nương biển Nhất thiết Phật âm thanh ma-ni vương mà an trụ. Như thế, nếu nói rộng thì có vô số chỗ nương nhiều như số vi trần của vô số thế giới.
Chư Phật tử! Tất cả loại thế giới đó hình trạng đều khác nhau: Hoặc hình núi Tu-di, hoặc hình sông, hoặc hình xoay chuyển, hoặc
hình nước xoáy, hoặc hình trục xe, hoặc hình lễ đàn, hoặc hình rừng cây, hoặc hình lầu gác, hoặc hình cờ núi, hoặc hình vuông góc, hoặc hình thai tạng, hoặc hình hoa sen, hoặc hình Khư-lặc-ca, hoặc hình thân chúng sinh, hoặc hình mây, hoặc hình tướng tốt của Phật, hoặc hình ánh sáng viên mãn, hoặc hình lưới trân châu, hoặc hình ngạch cửa, hoặc hình vật dụng trang nghiêm. Nói rộng thì có vô số loại hình nhiều như số vi trần của vô số thế giới.
Chư Phật tử! Những loại thế giới đó hoặc dùng mây ma-ni mười phương làm thể, hoặc dùng những ánh lửa màu làm thể, hoặc dùng ánh sáng làm thể, hoặc dùng lửa báu thơm làm thể, hoặc dùng tất cả báu trang nghiêm hoa Đa-la làm thể, hoặc dùng ảnh tượng Bồ-tát làm thể, hoặc dùng ánh sáng của chư Phật làm thể, hoặc dùng sắc tướng của Phật làm thể, hoặc dùng một ánh sáng báu làm thể, hoặc dùng nhiều ánh sáng báu làm thể, hoặc dùng âm thanh biển phước đức của tất cả chúng sinh làm thể, hoặc dùng âm thanh biển nghiệp của tất cả chúng sinh làm thể, hoặc dùng âm thanh thanh tịnh nơi cảnh giới của tất cả chư Phật làm thể, hoặc dùng âm thanh biển đại nguyện của tất cả Bồ-tát làm thể, hoặc dùng âm thanh phương tiện của tất cả Phật làm thể, hoặc dùng âm thanh thành hoại của vật trang nghiêm nơi tất cả cõi làm thể, hoặc dùng âm thanh của vô biên Phật làm thể, hoặc dùng âm thanh biến hóa của chư Phật làm thể, hoặc dùng âm thanh thiện của tất cả chúng sinh làm thể, hoặc dùng âm thanh thanh tịnh nơi biển công đức của tất cả Phật làm thể. Nói rộng thì có thể dùng vô số loại nhiều như số vi trần của vô số thế giới làm thể.
Lúc đó, Bồ-tát Phổ Hiền muốn nêu lại nghĩa này, nên nương theo thần lực của Phật, quán sát mười phương rồi nói kệ rằng:
Các cõi kiên cố, đẹp trang nghiêm
Rộng lớn, thanh tịnh nhiều ánh sáng
Nương biển hoa sen báu mà trụ
Hoặc an trụ biển Hương thủy.
Hình Tu-di, thành, cây, đàn lễ
Tất cả các cõi khắp mười phương
Các loại trang nghiêm hình chẳng đồng
Đều bủa giăng an trụ riêng biệt.
Hoặc thể tánh là ánh sáng tịnh
Hoặc là hoa tạng hoặc mây báu
Hoặc do những ánh lửa tạo thành
An trụ tạng ma-ni bất hoại.
Mây đèn màu lửa cùng ánh sáng
Nhiều loại vô biên màu thanh tịnh
Hoặc dùng ngôn âm để làm thể
Là lời Phật dạy chẳng nghĩ bàn.
Hoặc do nguyện lực vang ra tiếng
Thần biến âm thanh làm thể tánh
Phước nghiệp rộng lớn của chúng sinh
Âm thanh công đức Phật cũng vậy.
Các cõi mỗi môn đều sai khác
Chẳng thể nghĩ bàn vô cùng tận
Mười phương như vậy đều cùng khắp
Vĩ đại trang nghiêm hiện thần lực
Những cõi rộng lớn ở mười phương
Đều hiện vào trong thế giới này
Dầu thấy mười phương hiện trong đây
Mà thật không đến cũng không vào.
Đem một cõi nhập vào tất cả
Tất cả vào một cũng không thừa
Thể tướng như cũ không gì khác
Vô lượng đều khắp không gì bằng
Nơi vi trần của tất cả cõi
Đều thấy Như Lai hiện trong đó
Biển nguyện ngôn âm như sấm vang
Mọi chúng sinh cùng được điều phục.
Thân Phật cùng khắp tất cả cõi
Vô số Bồ-tát đều đầy khắp
Như Lai tự tại không ai bằng
Hóa độ tất cả các hàm thức.
Bồ-tát Phổ Hiền lại bảo đại chúng:
–Chư Phật tử! Biển Hương thủy nhiều như số vi trần nơi mười cõi Phật chẳng kể xiết này ở trong biển thế giới Hoa tạng trang nghiêm giăng bày mà trụ như lưới của Thiên đế Thích.
Chư Phật tử! Biển Hương thủy ở trung ương tên Vô biên diệu hoa quang. Đáy biển là tràng ngọc báu ma-ni hiện hình của tất cả Bồ-tát, xuất sinh một hoa lớn tên Nhất thiết hương ma-ni vương trang nghiêm. Trên đó có chủng loại thế giới tên Phổ chiếu thập phương xí nhiên bảo quang minh, dùng tất cả vật dụng trang nghiêm làm thể, trong ấy có vô số thế giới nhiều như vi trần chẳng thể kể xiết. Phương Dưới cùng có thế giới tên Tối thắng quang biến chiếu, dùng Kim cang trang nghiêm, vòng ánh sáng làm ngằn mé, nương hoa ma-ni báu mà trụ. Trạng như hình báu ma-ni. Tất cả mây hoa báu trang nghiêm giăng trùm bên trên, có thế giới nhiều như số vi trần của một cõi Phật bao quanh các thứ đều an trụ, các thứ đều trang nghiêm. Phật hiệu Tinh Nhãn Ly Cấu Đăng.
Trên thế giới này, vượt qua số thế giới nhiều như số vi trần nơi một cõi Phật, có thế giới tên Chủng chủng hương liên hoa diệu trang nghiêm, dùng tất cả đồ trang nghiêm làm ranh giới, nương lưới hoa sen báu mà trụ, trạng như tòa Sư tử, mây trướng bằng châu sắc báu che phủ, có số thế giới nhiều như số vi trần hai cõi Phật bao quanh, Phật hiệu Sư Tử Quang Thắng Chiếu.
Trên đó nữa, qua thế giới nhiều như số vi trần nơi một cõi Phật, có thế giới tên Bảo trang nghiêm phổ chiếu quang, dùng vòng gió thơm làm ranh giới, nương các thứ chuỗi ngọc hoa báu mà trụ, hình tám góc, mây ma-ni ánh sáng đẹp như vầng mặt trời che phủ, có số thế giới nhiều như số vi trần ba cõi Phật bao quanh, Phật hiệu Tịnh Quang Trí Thắng Tràng.
Trên đó nữa, qua số thế giới nhiều như số vi trần nơi một cõi Phật, có thế giới tên Chủng chủng quang minh hoa trang nghiêm, dùng tất cả châu báu làm ranh giới, nương biển Kim cang tràng thi la mà trụ, hình như hoa sen ma-ni, mây Kim cang ma-ni bảo quang che phủ, có số thế giới nhiều như số vi trần của bốn cõi Phật bao quanh, thuần nhất thanh tịnh, Phật hiệu Kim Cang Quang Minh Vô Lượng Tinh Tấn Lực Thiện Xuất Hiện.
Trên đó nữa, qua số thế giới nhiều như số vi trần của một cõi Phật, có thế giới tên Phổ phóng diệu hoa quang, dùng lưới trang nghiêm bằng tất cả linh báu làm ranh giới, nương biển Thọ lâm trang nghiêm bảo luân võng mà trụ, hình vuông vức mà có nhiều cạnh góc, mây Phạm âm ma-ni vương che phủ, có số thế giới nhiều như số vi trần của năm cõi Phật bao quanh, Phật hiệu Hương Quang Hỷ Lực Hải.
Trên đó nữa, qua số thế giới nhiều như số vi trần của một cõi Phật, có thế giới tên Tịnh diệu quang minh, dùng tràng trang nghiêm bằng ngọc báu làm ranh giới, nương biển Kim cang cung điện mà trụ, hình vuông, mây ma-ni luân kế trướng che phủ, có số thế giới nhiều như số vi trần của sáu cõi Phật bao quanh, Phật hiệu Phổ Quang Tự Tại Tràng.
Trên đó nữa, qua số thế giới nhiều như số vi trần nơi một cõi Phật, có thế giới tên Chúng hoa diệm trang nghiêm, dùng hoa Trang nghiêm làm ranh giới, lầu gác, mây Bảo sắc y trân châu lan thuẫn che ở trên, số thế giới nhiều như số vi trần bảy cõi Phật bao quanh, thuần thanh tịnh, Phật hiệu Hoan Hỷ Hải Công Đức Danh Xưng Tự Tại Quang.
Trên đó nữa, qua số thế giới nhiều như số vi trần nơi một cõi Phật, có thế giới tên Xuất sinh oai lực địa, dùng ngọc báu ma-ni trang nghiêm phát ra tất cả âm thanh làm ranh giới, nương biển Bảo sắc liên hoa tòa hư không mà trụ, hình như lưới Nhân-đà-la, mây Vô biên sắc hoa võng che ở trên, có số thế giới nhiều như số vi trần của tám cõi Phật bao quanh, Phật hiệu Quảng Đại Danh Xưng Trí Hải Tràng.
Trên đó nữa, qua số thế giới nhiều như số vi trần nơi một cõi Phật, có thế giới tên Xuất diệu âm thanh, dùng vòng trang nghiêm bằng ma-ni tâm vương làm ranh giới, nương biển ma-ni vương hằng xuất hiện âm thanh trang nghiêm vân mà trụ, hình như thân Phạm thiên, mây tòa Sư tử vô lượng bảo trang nghiêm che ở trên, có số thế giới nhiều như số vi trần của chín cõi Phật bao quanh, Phật hiệu Thanh Tịnh Nguyệt Quang Minh Tướng Vô Năng Tồi Phục.
Trên đó nữa, qua số thế giới nhiều như số vi trần nơi một cõi Phật, có thế giới tên Kim cang tràng, dùng chuỗi ngọc báu trân châu
tạng vô biên trang nghiêm làm ranh giới, nương biển Trang nghiêm bảo Sư tử tòa ma-ni mà trụ, hình tròn, có mây Tu-di hoa ma-ni hương che ở trên, có số thế giới nhiều như số vi trần của mười cõi Phật bao quanh, thuần nhất thanh tịnh, Phật hiệu Nhất Thiết Pháp Hải Tối Thắng Vương.
Trên đó nữa, qua số thế giới nhiều như số vi trần nơi một cõi Phật, có thế giới tên Hằng xuất hiện đế thanh bảo quang minh, dùng Kim cang cực chắc chắn không thể hoại trang nghiêm làm ranh giới, nương biển Chủng chủng thù dị hoa mà trụ, hình bán nguyệt, mây Thiên bảo trướng che ở trên, có số thế giới nhiều như số vi trần nơi mười một cõi Phật bao quanh, Phật hiệu Vô Lượng Công Đức Pháp.
Trên đó nữa, qua số thế giới nhiều như số vi trần nơi một cõi Phật, có thế giới tên Quang minh chiếu diệu, dùng Phổ quang trang nghiêm làm ranh giới, nương biển Hoa triền hương thủy mà trụ, hình như Hoa triền, mây nhiều thứ y che ở trên, có số thế giới nhiều như số vi trần của mười hai cõi Phật bao quanh, Phật hiệu Siêu Thích Phạm.
Trên đó nữa, qua số thế giới nhiều như số vi trần nơi một cõi Phật, có thế giới tên Ta-bà, dùng Kim cang trang nghiêm làm ranh giới, nương lưới Liên hoa võng do phong luân thâu giữ mà trụ, hình như hư không, dùng mây Thiên cung điện viên mãn trang nghiêm hư không che ở trên, có số thế giới nhiều như số vi trần của mười ba cõi Phật bao quanh, Phật chính là Đức Như Lai Thế Tôn Tỳ-lô-giá-na.
Trên đó nữa, qua số thế giới nhiều như số vi trần nơi một cõi Phật, có thế giới tên Tịch tĩnh ly trần quang, dùng tất cả báu trang nghiêm làm ranh giới, nương biển Chủng chủng bảo y mà trụ, trạng như hình Chấp kim cang, mây Vô biên sắc kim cang che ở trên, có số thế giới nhiều như số vi trần của mười bốn cõi Phật bao quanh, Phật hiệu Biến Pháp Giới Thắng Âm.
Trên đó nữa, qua số thế giới nhiều như số vi trần nơi một cõi Phật, có thế giới tên Chủng diệu quang minh đăng, dùng tất cả trướng trang nghiêm làm ranh giới, nương biển Tịnh hoa võng mà trụ, hình như chữ Vạn, mây cây ma-ni biển Hương thủy che ở trên, có số thế giới nhiều như số vi trần của mười lăm cõi Phật bao quanh, thuần nhất thanh tịnh, Phật hiệu Bất Khả Tồi Phục Lực Phổ Chiếu Tràng.
Trên đó nữa, qua số thế giới nhiều như số vi trần nơi một cõi Phật, có thế giới tên Thanh tịnh quang biến chiếu, dùng mây ngọc báu ma-ni vô tận làm ranh giới, nương biển Chủng chủng hương diệm liên hoa mà trụ, hình như mai rùa, mây chiên-đàn vòng ma-ni tròn sang che ở trên, có số thế giới nhiều như số vi trần của mười sáu cõi Phật bao quanh, Phật hiệu Thanh Tịnh Nhật Công Đức Nhãn.
Trên đó nữa, qua số thế giới nhiều như số vi trần nơi một cõi Phật, có thế giới tên Bảo trang nghiêm tạng, dùng ngọc báu ma-ni hình của tất cả chúng sinh làm ranh giới, nương biển Quang minh tạng ma-ni vương mà trụ, hình tám góc, dùng lưới cây hoa trang nghiêm châu báu của núi Luân vi che ở trên, có số thế giới nhiều như số vi trần của mười bảy cõi Phật bao quanh, Phật hiệu Vô Ngại Trí Quang Minh Biến Chiếu Thập Phương.
Trên đó nữa, qua số thế giới nhiều như số vi trần nơi một cõi Phật, có thế giới tên Ly trần, dùng tướng thù diệu trang nghiêm làm ranh giới, nương biển Chúng diệu hoa tư tử tòa mà trụ, hình như chuỗi ngọc, dùng mây ngọc báu ma-ni có ánh sáng viên mãn của các loại hương báu che ở trên, có số thế giới nhiều như số vi trần mười tám cõi Phật bao quanh, thuần nhất thanh tịnh, Phật hiệu Vô Lượng Phương Tiện Tối Thắng Tràng.
Trên đó nữa, qua số thế giới nhiều như số vi trần nơi một cõi Phật, có thế giới tên Thanh tịnh quang phổ chiếu, dùng ngọc báu ma-ni xuất ra vô tận vô số báu làm ranh giới, nương biển Vô lượng sắc hương diệm Tu-di sơn mà trụ, hình như hoa báu nở tròn, mây ngọc báu đế thanh vô biên màu sắc chiếu sáng che chở ở trên, có số thế giới nhiều như số vi trần của mười chín cõi Phật bao quanh, Phật hiệu Phổ Chiếu Pháp Giới Hư Không Quang.
Trên đó nữa, qua số thế giới nhiều như số vi trần nơi một cõi Phật, có thế giới tên Diệu bảo diệm, dùng chất báu của mặt trời mặt trăng chiếu sáng khắp làm ranh giới, nương biển Thiên hình ma-ni vương mà trụ, trạng như đồ trang nghiêm báu, mây tràng y báu và lưới ma-ni đăng tạng che ở trên, có số thế giới nhiều như số vi trần của hai mươi cõi Phật bao quanh, thuần nhất thanh tịnh, Phật hiệu Phước Đức Tướng Quang Minh.
Chư Phật tử! Loại thế giới với ánh sáng báu chói lọi chiếu khắp mười phương có số thế giới rộng lớn nhiều như số vi trần nơi cõi Phật chẳng thể kể xiết đều có riêng chỗ nương trụ, đều riêng hình trạng, đều riêng thể tánh, đều riêng phương diện, đều riêng hướng nhập, đều riêng trang nghiêm, đều riêng ranh giới, đều riêng thứ lớp, đều riêng không sai biệt, đều riêng sức gia trì, giáp vòng bao quanh như thế chính là các thế giới hình xoay chuyển nhiều như số vi trần nơi mười cõi Phật, thế giới hình sông nhiều như số vi trần nơi mười cõi Phật, thế giới hình nước xoáy nhiều như số vi trần nơi mười cõi Phật, thế giới hình trục xe nhiều như số vi trần nơi mười cõi Phật, thế giới hình lễ đàn nhiều như số vi trần nơi mười cõi Phật, thế giới hình rừng cây nhiều như số vi trần nơi mười cõi Phật, thế giới hình nhà lầu nhiều như số vi trần nơi mười cõi Phật, thế giới hình tràng Thi-la nhiều như số vi trần nơi mười cõi Phật, thế giới hình vuông nhiều như số vi trần mười cõi Phật, thế giới hình thai tạng nhiều như số vi trần nơi mười cõi Phật, thế giới hình hoa sen nhiều như số vi trần nơi mười cõi Phật, thế giới hình Khư-lặc-ca nhiều như số vi trần nơi mười cõi Phật, thế giới hình các loại chúng sinh nhiều như số vi trần nơi mười cõi Phật, thế giới hình tướng Phật nhiều như số vi trần nơi mười cõi Phật, thế giới hình ánh sáng tròn nhiều như số vi trần nơi mười cõi Phật, thế giới hình mây nhiều như số vi trần nơi mười cõi Phật, thế giới hình lưới nhiều như số vi trần nơi mười cõi Phật, thế giới hình ngạch cửa nhiều như số vi trần nơi mười cõi Phật. Có các thế giới nhiều như số vi trần các cõi Phật chẳng thể kể xiết như vậy. Mỗi thế giới ấy đều có các thế giới rộng lớn nhiều như số vi trần nơi mười cõi Phật bao quanh. Mỗi thế giới vừa nói lại có các thế giới nhiều như vi trần làm quyến thuộc.
Tất cả thế giới đã nói trên đây đều ở nơi biển Hương thủy Quang minh đẹp đẽ vô biên này và trong các sông Hương thủy bao quanh biển ấy.
