KINH ĐẠI BÁT-NHÃ BA- LA- MẬT- ĐA
QUYỂN 88
Phẩm 26: HỌC BÁT-NHÃ (4)
Thiện Hiện đáp:
–Đúng vậy, đúng vậy, Xá-lợi Tử! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của sắc mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của thọ, tưởng, hành, thức mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của nhãn xứ mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xứ mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của sắc xứ mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của thanh, hương, vị, xúc, pháp xứ mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của nhãn giới mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của sắc giới, nhãn thức giới và nhãn xúc cùng các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của nhĩ giới mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của thanh giới, nhĩ thức giới và nhĩ xúc cùng các thọ do nhĩ xúc làm duyên sinh ra mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của tỷ giới mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của hương giới, tỷ thức giới và tỷ xúc cùng các thọ do tỷ xúc làm duyên sinh ra mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của thiệt giới mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của vị giới, thiệt thức giới và thiệt xúc cùng các thọ do thiệt xúc làm duyên sinh ra mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của thân giới mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của xúc giới, thân thức giới và thân xúc cùng các thọ do thân xúc làm duyên sinh ra mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của ý giới mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của pháp giới, ý thức giới và ý xúc cùng các thọ do ý xúc làm duyên sinh ra mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của địa giới mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của thủy, hỏa, phong, không, thức giới mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Thánh đế khổ mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Thánh đế tập, diệt, đạo mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của vô minh mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sinh, lão tử, sầu bi khổ ưu não mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của pháp không bên trong mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của pháp không bên ngoài, pháp không cả trong ngoài, pháp không không, pháp không lớn, pháp không thắng nghĩa, pháp không hữu vi, pháp không vô vi, pháp không rốt ráo, pháp không không biên giới, pháp không tản mạn, pháp không không đổi khác, pháp không bản tánh, pháp không tự tướng, pháp không cộng tướng, pháp không nơi tất cả pháp, pháp không chẳng thể nắm bắt được, pháp không không tánh, pháp không tự tánh, pháp không không tánh tự tánh mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của chân như mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của pháp giới, pháp tánh, tánh không hư vọng, tánh chẳng đổi khác, tánh bình đẳng, tánh ly sinh, pháp định, pháp trụ, thật tế, cảnh giới hư không, cảnh giới chẳng thể nghĩ bàn mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy
chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Bố thí ba-la-mật-đa mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Tịnh giới, An nhẫn, Tinh tấn, Tĩnh lự, Bát-nhã ba-la-mật-đa mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của bốn Tĩnh lự mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của bốn Vô lượng, bốn Định vô sắc mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của tám Giải thoát mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của tám Thắng xứ, chín Định thứ đệ, mười Biến xứ mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của bốn Niệm trụ mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của bốn Chánh đoạn, bốn Thần túc, năm Căn, năm Lực, bảy chi Đẳng giác, tám chi Thánh đạo mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của pháp môn giải thoát Không mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của pháp môn giải thoát Vô tướng, Vô nguyện mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của năm loại mắt mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của sáu phép thần thông mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt nơi mười lực của Phật mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của bốn điều không sợ, bốn sự hiểu biết thông suốt, đại Từ, đại Bi, đại Hỷ, đại Xả, mười tám pháp Phật bất cộng mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của pháp không quên mất mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của tánh luôn luôn xả mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của trí Nhất thiết mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của trí Đạo tướng, trí Nhất thiết tướng mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của tất cả pháp môn Đà-la-ni mà
học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của tất cả pháp môn Tam-ma-địa mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Dự lưu mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Nhất lai, Bất hoàn, A-la-hán mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Dự lưu hướng, Dự lưu quả mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Nhất lai hướng, Nhất lai quả, Bất hoàn hướng, Bất hoàn quả, A-la-hán hướng, A-la-hán quả mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Độc giác mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Độc giác hướng, Độc giác quả mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Đại Bồ-tát mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Tam-miệu-tam Phật-đà mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt nơi pháp của Đại Bồ-tát mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của quả vị Giác ngộ cao tột mà học.
Xá-lợi Tử, đúng vậy, đúng vậy! Khi Đại Bồ-tát học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Thanh văn thừa mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Độc giác thừa, Vô thượng thừa mà học.
Khi ấy, Xá-lợi Tử hỏi Thiện Hiện:
-Vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của sắc mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của thọ, tưởng, hành, thức mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của nhãn xứ mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xứ mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của sắc xứ mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của thanh, hương, vị, xúc, pháp xứ mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của nhãn giới mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của sắc giới, nhãn thức giới và nhãn xúc cùng
các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của nhĩ giới mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của thanh giới, nhĩ thức giới và nhĩ xúc cùng các thọ do nhĩ xúc làm duyên sinh ra mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của tỷ giới mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của hương giới, tỷ thức giới và tỷ xúc cùng các thọ do tỷ xúc làm duyên sinh ra mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của thiệt giới mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của vị giới, thiệt thức giới và thiệt xúc cùng các thọ do thiệt xúc làm duyên sinh ra mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của thân giới mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của xúc giới, thân thức giới và thân xúc cùng các thọ do thân xúc làm duyên sinh ra mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của ý giới mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của pháp giới, ý thức giới và ý xúc cùng các thọ do ý xúc làm duyên sinh ra mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của địa giới mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của thủy, hỏa, phong, không, thức giới mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Thánh đế khổ mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Thánh đế tập, diệt, đạo mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của vô minh mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sinh, lão tử, sầu bi khổ ưu não mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của pháp không bên trong mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của pháp không bên ngoài, pháp không cả trong ngoài, pháp không không, pháp không lớn, pháp
không thắng nghĩa, pháp không hữu vi, pháp không vô vi, pháp không rốt ráo, pháp không không biên giới, pháp không tản mạn, pháp không không đổi khác, pháp không bản tánh, pháp không tự tướng, pháp không cộng tướng, pháp không nơi tất cả pháp, pháp không chẳng thể nắm bắt được, pháp không không tánh, pháp không tự tánh, pháp không không tánh tự tánh mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của chân như mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của pháp giới, pháp tánh, tánh không hư vọng, tánh chẳng đổi khác, tánh bình đẳng, tánh ly sinh, pháp định, pháp trụ, thật tế, cảnh giới hư không, cảnh giới chẳng thể nghĩ bàn mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Bố thí ba-la-mật-đa mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Tịnh giới, An nhẫn, Tinh tấn, Tĩnh lự, Bát-nhã ba-la-mật-đa mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của bốn Tĩnh lự mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của bốn Vô lượng, bốn Định vô sắc mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của tám Giải thoát mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của tám Thắng xứ, chín Định thứ đệ, mười Biến xứ mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của bốn Niệm trụ mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của bốn Chánh đoạn, bốn Thần túc, năm Căn, năm Lực, bảy chi Đẳng giác, tám chi Thánh đạo mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của pháp môn giải thoát Không mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của pháp môn giải thoát Vô tướng, Vô nguyện mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của năm loại mắt mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của sáu phép thần thông mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy
chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt nơi mười lực của Phật mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của bốn điều không sợ, bốn sự hiểu biết thông suốt, đại Từ, đại Bi, đại Hỷ, đại Xả, mười tám pháp Phật bất cộng mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của pháp không quên mất mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của tánh luôn luôn xả mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của trí Nhất thiết mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của trí Đạo tướng, trí Nhất thiết tướng mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của tất cả pháp môn Đà-la-ni mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của tất cả pháp môn Tam-ma-địa mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Dự lưu mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Nhất lai, Bất hoàn, A-la-hán mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Dự lưu hướng, Dự lưu quả mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Nhất lai hướng, Nhất lai quả, Bất hoàn hướng, Bất hoàn quả, A-la-hán hướng, A-la-hán quả mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Độc giác mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Độc giác hướng, Độc giác quả mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Đại Bồ-tát mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Tam-miệu-tam Phật-đà mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt nơi pháp của Đại Bồ-tát mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của quả vị Giác ngộ cao tột mà học?
Thiện Hiện, vì duyên cớ gì mà Đại Bồ-tát khi học như vậy chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Thanh văn thừa mà học, chẳng vì sự nhiếp thọ, hoại diệt của Độc giác thừa, Vô thượng thừa mà học?
Cụ thọ Thiện Hiện đáp:
-Xá-lợi Tử, Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có sắc là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ sắc và hoại diệt; chẳng thấy có thọ, tưởng, hành, thức là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ thọ, tưởng, hành, thức và hoại diệt. Vì sao? Vì sắc uẩn… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có nhãn xứ là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ nhãn xứ và hoại diệt; chẳng thấy có nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xứ là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xứ và hoại diệt. Vì sao? Vì nhãn xứ… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có sắc xứ là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ sắc xứ và hoại diệt; chẳng thấy có thanh, hương, vị, xúc, pháp xứ là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ thanh, hương, vị, xúc, pháp xứ và hoại diệt. Vì sao? Vì sắc xứ… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có nhãn giới là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ nhãn giới và hoại diệt; chẳng thấy có sắc giới, nhãn thức giới và nhãn xúc cùng các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ sắc giới cho đến các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra và hoại diệt. Vì sao? Vì nhãn giới… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có nhĩ giới là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ nhĩ giới và hoại diệt; chẳng thấy có thanh giới, nhĩ thức giới và nhĩ xúc cùng các thọ do nhĩ xúc làm duyên sinh ra là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ thanh giới cho đến các thọ do nhĩ xúc làm duyên sinh ra và hoại diệt.
Vì sao? Vì nhĩ giới… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có tỷ giới là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ tỷ giới và hoại diệt; chẳng thấy có hương giới, tỷ thức giới và tỷ xúc cùng các thọ do tỷ xúc làm duyên sinh ra là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ hương giới cho đến các thọ do tỷ xúc làm duyên sinh ra và hoại diệt. Vì sao? Vì tỷ giới… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có thiệt giới là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ thiệt giới và hoại diệt; chẳng thấy có vị giới, thiệt thức giới và thiệt xúc cùng các thọ do thiệt xúc làm duyên sinh ra là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ vị giới cho đến các thọ do thiệt xúc làm duyên sinh ra và hoại diệt. Vì sao? Vì thiệt giới… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có thân giới là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ thân giới và hoại diệt; chẳng thấy có xúc giới, thân thức giới và thân xúc cùng các thọ do thân xúc làm duyên sinh ra là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ xúc giới cho đến các thọ do thân xúc làm duyên sinh ra và hoại diệt. Vì sao? Vì thân giới… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có ý giới là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ ý giới và hoại diệt; chẳng thấy có pháp giới, ý thức giới và ý xúc cùng các thọ do ý xúc làm duyên sinh ra là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ pháp giới cho đến các thọ do ý xúc làm duyên sinh ra và hoại diệt. Vì sao? Vì ý giới… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có địa
giới là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ địa giới và hoại diệt; chẳng thấy có thủy, hỏa, phong, không, thức giới là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ thủy, hỏa, phong, không, thức giới và hoại diệt. Vì sao? Vì địa giới… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có Thánh đế khổ là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ Thánh đế khổ và hoại diệt; chẳng thấy có Thánh đế tập, diệt, đạo là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ Thánh đế tập, diệt, đạo và hoại diệt. Vì sao? Vì Thánh đế khổ… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có vô minh là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ vô minh và hoại diệt; chẳng thấy có hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sinh, lão tử, sầu bi khổ ưu não là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ hành cho đến lão tử, sầu bi khổ ưu não và hoại diệt. Vì sao? Vì vô minh… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có pháp không bên trong là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ pháp không bên trong và hoại diệt; chẳng thấy có pháp không bên ngoài, pháp không cả trong ngoài, pháp không không, pháp không lớn, pháp không thắng nghĩa, pháp không hữu vi, pháp không vô vi, pháp không rốt ráo, pháp không không biên giới, pháp không tản mạn, pháp không không đổi khác, pháp không bản tánh, pháp không tự tướng, pháp không cộng tướng, pháp không nơi tất cả pháp, pháp không chẳng thể nắm bắt được, pháp không không tánh, pháp không tự tánh, pháp không không tánh tự tánh là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ pháp không bên ngoài cho đến pháp không không tánh tự tánh và hoại diệt. Vì sao? Vì pháp không bên trong… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có chân như là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ chân như và hoại diệt; chẳng thấy có pháp giới, pháp tánh, tánh không hư vọng, tánh chẳng đổi khác, tánh bình đẳng, tánh ly sinh, pháp định, pháp trụ, thật tế, cảnh giới hư không, cảnh giới chẳng thể nghĩ bàn là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ pháp giới cho đến cảnh giới chẳng thể nghĩ bàn và hoại diệt. Vì sao? Vì chân như… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có Bố thí ba-la-mật-đa là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ Bố thí ba-la-mật-đa và hoại diệt; chẳng thấy có Tịnh giới, An nhẫn, Tinh tấn, Tĩnh lự, Bát-nhã ba-la-mật-đa là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ Tịnh giới, An nhẫn, Tinh tấn, Tĩnh lự, Bát-nhã ba-la-mật-đa và hoại diệt. Vì sao? Vì Bố thí ba-la-mật-đa… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có bốn Tĩnh lự là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ bốn Tĩnh lự và hoại diệt; chẳng thấy có bốn Vô lượng, bốn Định vô sắc là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ bốn Vô lượng, bốn Định vô sắc và hoại diệt. Vì sao? Vì bốn Tĩnh lự… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có tám Giải thoát là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ tám Giải thoát và hoại diệt; chẳng thấy có tám Thắng xứ, chín Định thứ đệ, mười Biến xứ là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ tám Thắng xứ, chín Định thứ đệ, mười Biến xứ và hoại diệt. Vì sao? Vì tám Giải thoát… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có bốn Niệm trụ là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ bốn Niệm trụ và hoại diệt; chẳng thấy có bốn Chánh
đoạn, bốn Thần túc, năm Căn, năm Lực, bảy chi Đẳng giác, tám chi Thánh đạo là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ bốn Chánh đoạn cho đến tám chi Thánh đạo và hoại diệt. Vì sao? Vì bốn Niệm trụ… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có pháp môn giải thoát Không là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ pháp môn giải thoát Không và hoại diệt; chẳng thấy có pháp môn giải thoát Vô tướng, Vô nguyện là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ pháp môn giải thoát Vô tướng, Vô nguyện và hoại diệt. Vì sao? Vì pháp môn giải thoát Không… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có năm loại mắt là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ năm loại mắt và hoại diệt; chẳng thấy có sáu phép thần thông là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ sáu phép thần thông và hoại diệt. Vì sao? Vì năm loại mắt… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có mười lực của Phật là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ mười lực của Phật và hoại diệt; chẳng thấy có bốn điều không sợ, bốn sự hiểu biết thông suốt, đại Từ, đại Bi, đại Hỷ, đại Xả, mười tám pháp Phật bất cộng là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ bốn điều không sợ cho đến mười tám pháp Phật bất cộng và hoại diệt. Vì sao? Vì mười lực của Phật… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có pháp không quên mất là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ pháp không quên mất và hoại diệt; chẳng thấy có tánh luôn luôn xả là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ tánh luôn luôn xả và hoại diệt. Vì sao? Vì pháp không quên mất… hoặc năng, hoặc sở, trong,
ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có trí Nhất thiết là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ trí Nhất thiết và hoại diệt; chẳng thấy có trí Đạo tướng, trí Nhất thiết tướng là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ trí Đạo tướng, trí Nhất thiết tướng và hoại diệt. Vì sao? Vì trí Nhất thiết… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có tất cả pháp môn Đà-la-ni là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ tất cả pháp môn Đà-la-ni và hoại diệt; chẳng thấy có tất cả pháp môn Tam-ma-địa là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ tất cả pháp môn Tam-ma-địa và hoại diệt. Vì sao? Vì tất cả pháp môn Đà-la-ni… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có Dự lưu là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ Dự lưu và hoại diệt; chẳng thấy có Nhất lai, Bất hoàn, A-la-hán là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ Nhất lai, Bất hoàn, A-la-hán và hoại diệt. Vì sao? Vì Dự lưu… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có Dự lưu hướng, Dự lưu quả là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ Dự lưu hướng, Dự lưu quả và hoại diệt; chẳng thấy có Nhất lai hướng, Nhất lai quả, Bất hoàn hướng, Bất hoàn quả, A-la-hán hướng, A-la-hán quả là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ Nhất lai hướng, Nhất lai quả, Bất hoàn hướng, Bất hoàn quả, A-la-hán hướng, A-la-hán quả và hoại diệt. Vì sao? Vì Dự lưu hướng, Dự lưu quả… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có Độc giác là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể
nhiếp thọ Độc giác và hoại diệt; chẳng thấy có Độc giác hướng, Độc giác quả là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ Độc giác hướng, Độc giác quả và hoại diệt. Vì sao? Vì Độc giác… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có Đại Bồ-tát là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ Đại Bồ-tát và hoại diệt; chẳng thấy có Tam-miệu-tam Phật-đà là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ Tam-miệu-tam Phật-đà và hoại diệt. Vì sao? Vì Đại Bồ-tát… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có pháp của Đại Bồ-tát là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ pháp của Đại Bồ-tát và hoại diệt; chẳng thấy có quả vị Giác ngộ cao tột là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ quả vị Giác ngộ cao tột và hoại diệt. Vì sao? Vì pháp của Đại Bồ-tát… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, khi Đại Bồ-tát khi học như vậy, chẳng thấy có Thanh văn thừa là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ Thanh văn thừa và hoại diệt; chẳng thấy có Độc giác thừa, Vô thượng thừa là có thể nhiếp thọ và bị hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ có thể nhiếp thọ Độc giác thừa, Vô thượng thừa và hoại diệt. Vì sao? Vì Thanh văn thừa… hoặc năng, hoặc sở, trong, ngoài đều là không, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, nếu Đại Bồ-tát đối với sắc, đối với thọ, tưởng, hành, thức; đối với nhãn xứ, đối với nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xứ; đối với sắc xứ, đối với thanh, hương, vị, xúc, pháp xứ; đối với nhãn giới, đối với sắc giới, nhãn thức giới và nhãn xúc cùng các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra; đối với nhĩ giới, đối với thanh giới, nhĩ thức giới và nhĩ xúc cùng các thọ do nhĩ xúc làm duyên sinh ra; đối với tỷ giới, đối với hương giới, tỷ thức giới và tỷ xúc cùng các thọ do tỷ xúc làm duyên sinh ra; đối với thiệt giới, đối với vị giới, thiệt thức giới và thiệt xúc cùng các thọ do thiệt xúc làm duyên sinh ra; đối với thân giới, đối với
xúc giới, thân thức giới và thân xúc cùng các thọ do thân xúc làm duyên sinh ra; đối với ý giới, đối với pháp giới, ý thức giới và ý xúc cùng các thọ do ý xúc làm duyên sinh ra; đối với địa giới, đối với thủy, hỏa, phong, không, thức giới; đối với Thánh đế khổ, đối với Thánh đế tập, diệt, đạo; đối với vô minh, đối với hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sinh, lão tử, sầu bi khổ ưu não; đối với pháp không bên trong, đối với pháp không bên ngoài, pháp không cả trong ngoài, pháp không không, pháp không lớn, pháp không thắng nghĩa, pháp không hữu vi, pháp không vô vi, pháp không rốt ráo, pháp không không biên giới, pháp không tản mạn, pháp không không đổi khác, pháp không bản tánh, pháp không tự tướng, pháp không cộng tướng, pháp không nơi tất cả pháp, pháp không chẳng thể nắm bắt được, pháp không không tánh, pháp không tự tánh, pháp không không tánh tự tánh; đối với chân như, đối với pháp giới, pháp tánh, tánh không hư vọng, tánh chẳng đổi khác, tánh bình đẳng, tánh ly sinh, pháp định, pháp trụ, thật tế, cảnh giới hư không, cảnh giới chẳng thể nghĩ bàn; đối với Bố thí ba-la-mật-đa, đối với Tịnh giới, An nhẫn, Tinh tấn, Tĩnh lự, Bát-nhã ba-la-mật-đa; đối với bốn Tĩnh lự, đối với bốn Vô lượng, bốn Định vô sắc; đối với tám Giải thoát, đối với tám Thắng xứ, chín Định thứ đệ, mười Biến xứ; đối với bốn Niệm trụ, đối với bốn Chánh đoạn, bốn Thần túc, năm Căn, năm Lực, bảy chi Đẳng giác, tám chi Thánh đạo; đối với pháp môn giải thoát Không, đối với pháp môn giải thoát Vô tướng, Vô nguyện; đối với năm loại mắt, đối với sáu phép thần thông; đối với mười lực của Phật, đối với bốn điều không sợ, bốn sự hiểu biết thông suốt, đại Từ, đại Bi, đại Hỷ, đại Xả, mười tám pháp Phật bất cộng; đối với pháp không quên mất, đối với tánh luôn luôn xả; đối với trí Nhất thiết, đối với trí Đạo tướng, trí Nhất thiết tướng; đối với tất cả pháp môn Đà-la-ni, đối với tất cả pháp môn Tam-ma-địa; đối với Dự lưu, đối với Nhất lai, Bất hoàn, A-la-hán; đối với Dự lưu hướng, Dự lưu quả, đối với Nhất lai hướng, Nhất lai quả, Bất hoàn hướng, Bất hoàn quả, A-la-hán hướng, A-la-hán quả; đối với Độc giác, đối với Độc giác hướng, Độc giác quả; đối với Đại Bồ-tát, đối với Tam-miệu-tam Phật-đà; đối với pháp của Đại Bồ-tát, đối với quả vị Giác ngộ cao tột; đối với Thanh văn thừa, đối với Độc giác thừa, Vô thượng thừa chẳng thấy là có thể
nhiếp thọ và có thể hoại diệt, cũng chẳng thấy có kẻ nhiếp thọ và hoại diệt mà học Bát-nhã ba-la-mật-đa, thì Đại Bồ-tát ấy có khả năng hoàn thành trí Nhất thiết trí.
Xá-lợi Tử hỏi Thiện Hiện:
-Đại Bồ-tát học Bát-nhã ba-la-mật-đa như vậy có khả năng hoàn thành trí Nhất thiết trí chăng?
Thiện Hiện đáp:
-Đại Bồ-tát học Bát-nhã ba-la-mật-đa như vậy có khả năng hoàn thành trí Nhất thiết trí vì đối với tất cả pháp chẳng vì lấy sự nhiếp thọ, hoại diệt làm phương tiện mà học.
Xá-lợi Tử hỏi:
–Nếu Đại Bồ-tát là người đối với tất cả pháp chẳng vì lấy sự nhiếp thọ, hoại diệt làm phương tiện mà học thì tại sao có khả năng hoàn thành trí Nhất thiết trí?
Thiện Hiện đáp:
-Xá-lợi Tử, Đại Bồ-tát ấy khi hành Bát-nhã ba-la-mật-đa chẳng thấy sắc hoặc sinh, hoặc diệt; chẳng thấy thọ, tưởng, hành, thức hoặc sinh, hoặc diệt; chẳng thấy sắc hoặc thủ, hoặc xả; chẳng thấy thọ, tưởng, hành, thức hoặc thủ, hoặc xả; chẳng thấy sắc hoặc nhiễm, hoặc tịnh; chẳng thấy thọ, tưởng, hành, thức hoặc nhiễm, hoặc tịnh; chẳng thấy sắc hoặc tụ, hoặc tán; chẳng thấy thọ, tưởng, hành, thức hoặc tụ, hoặc tán; chẳng thấy sắc hoặc tăng, hoặc giảm; chẳng thấy thọ, tưởng, hành, thức hoặc tăng, hoặc giảm. Vì sao? Vì tánh của sắc uẩn… là không, không sở hữu, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, Đại Bồ-tát ấy học Bát-nhã ba-la-mật-đa như vậy có khả năng hoàn thành trí Nhất thiết trí vì lấy cái vô sở học và cái không hoàn thành làm phương tiện.
Xá-lợi Tử, Đại Bồ-tát ấy khi hành Bát-nhã ba-la-mật-đa chẳng thấy nhãn xứ hoặc sinh, hoặc diệt; chẳng thấy nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xứ hoặc sinh, hoặc diệt; chẳng thấy nhãn xứ hoặc thủ, hoặc xả; chẳng thấy nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xứ hoặc thủ, hoặc xả; chẳng thấy nhãn xứ hoặc nhiễm, hoặc tịnh; chẳng thấy nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xứ hoặc nhiễm, hoặc tịnh; chẳng thấy nhãn xứ hoặc tụ, hoặc tán; chẳng thấy nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xứ hoặc tụ, hoặc tán; chẳng thấy nhãn xứ hoặc tăng, hoặc giảm; chẳng thấy nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xứ hoặc tăng, hoặc
giảm. Vì sao? Vì tánh của nhãn xứ… là không, không sở hữu, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, Đại Bồ-tát ấy học Bát-nhã ba-la-mật-đa như vậy có khả năng hoàn thành trí Nhất thiết trí vì lấy cái vô sở học và cái không hoàn thành làm phương tiện.
Xá-lợi Tử, Đại Bồ-tát ấy khi hành Bát-nhã ba-la-mật-đa chẳng thấy sắc xứ hoặc sinh, hoặc diệt; chẳng thấy thanh, hương, vị, xúc, pháp xứ hoặc sinh, hoặc diệt; chẳng thấy sắc xứ hoặc thủ, hoặc xả; chẳng thấy thanh, hương, vị, xúc, pháp xứ hoặc thủ, hoặc xả; chẳng thấy sắc xứ hoặc nhiễm, hoặc tịnh; chẳng thấy thanh, hương, vị, xúc, pháp xứ hoặc nhiễm, hoặc tịnh; chẳng thấy sắc xứ hoặc tụ, hoặc tán; chẳng thấy thanh, hương, vị, xúc, pháp xứ hoặc tụ, hoặc tán; chẳng thấy sắc xứ hoặc tăng, hoặc giảm; chẳng thấy thanh, hương, vị, xúc, pháp xứ hoặc tăng, hoặc giảm. Vì sao? Vì tánh của sắc xứ… là không, không sở hữu, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, Đại Bồ-tát ấy học Bát-nhã ba-la-mật-đa như vậy có khả năng hoàn thành trí Nhất thiết trí vì lấy cái vô sở học và cái không hoàn thành làm phương tiện.
Xá-lợi Tử, Đại Bồ-tát ấy khi hành Bát-nhã ba-la-mật-đa chẳng thấy nhãn giới hoặc sinh, hoặc diệt; chẳng thấy sắc giới, nhãn thức giới và nhãn xúc cùng các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra hoặc sinh, hoặc diệt; chẳng thấy nhãn giới hoặc thủ, hoặc xả; chẳng thấy sắc giới cho đến các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra hoặc thủ, hoặc xả; chẳng thấy nhãn giới hoặc nhiễm, hoặc tịnh; chẳng thấy sắc giới cho đến các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra hoặc nhiễm, hoặc tịnh; chẳng thấy nhãn giới hoặc tụ, hoặc tán; chẳng thấy sắc giới cho đến các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra hoặc tụ, hoặc tán; chẳng thấy nhãn giới hoặc tăng, hoặc giảm; chẳng thấy sắc giới cho đến các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra hoặc tăng, hoặc giảm. Vì sao? Vì tánh của nhãn giới… là không, không sở hữu, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, Đại Bồ-tát ấy học Bát-nhã ba-la-mật-đa như vậy có khả năng hoàn thành trí Nhất thiết trí vì lấy cái vô sở học và cái không hoàn thành làm phương tiện.
Xá-lợi Tử, Đại Bồ-tát ấy khi hành Bát-nhã ba-la-mật-đa chẳng
thấy nhĩ giới hoặc sinh, hoặc diệt; chẳng thấy thanh giới, nhĩ thức giới và nhĩ xúc cùng các thọ do nhĩ xúc làm duyên sinh ra hoặc sinh, hoặc diệt; chẳng thấy nhĩ giới hoặc thủ, hoặc xả; chẳng thấy thanh giới cho đến các thọ do nhĩ xúc làm duyên sinh ra hoặc thủ, hoặc xả; chẳng thấy nhĩ giới hoặc nhiễm, hoặc tịnh; chẳng thấy thanh giới cho đến các thọ do nhĩ xúc làm duyên sinh ra hoặc nhiễm, hoặc tịnh; chẳng thấy nhĩ giới hoặc tụ, hoặc tán; chẳng thấy thanh giới cho đến các thọ do nhĩ xúc làm duyên sinh ra hoặc tụ, hoặc tán; chẳng thấy nhĩ giới hoặc tăng, hoặc giảm; chẳng thấy thanh giới cho đến các thọ do nhĩ xúc làm duyên sinh ra hoặc tăng, hoặc giảm. Vì sao? Vì tánh của nhĩ giới… là không, không sở hữu, chẳng thể nắm bắt được.
Xá-lợi Tử, Đại Bồ-tát ấy học Bát-nhã ba-la-mật-đa như vậy có khả năng hoàn thành trí Nhất thiết trí vì lấy cái vô sở học và cái không hoàn thành làm phương tiện.
