Kinh Trung A-Hàm Tập 1
Tác giả: Hán Dịch: Tam Tạng Tăng-Già-Đề-Bà. Dịch giả: Việt Dịch: Tuệ Sỹ. Năm xuất bản: 2008. Số trang: 1150.
Kinh Trung A-Hàm (Madhyama Āgama) thuộc A-hàm bộ trong hệ thống Hán tạng (Bắc truyền Phật giáo / Kinh điển Nguyên thủy). Trong bộ Đại Chánh Tân Tu Đại Tạng Kinh, bộ kinh này nằm ở Quyển thứ 1 và Quyển thứ 2 (Kinh số 26), gồm 60 quyển chia thành 5 tập (Thiên) và 18 phẩm, chứa tổng cộng 222 bài kinh.
Bộ kinh này do hai ngài Tăng-già-đề-bà (Saṅghadeva) và Đàm-ma-nan-đề (Dharmanandi) dịch từ chữ Phạn sang chữ Hán vào thời Đông Tấn.
Vị trí và Bản chất giáo lý
• Bản chất giáo lý Nguyên thủy: Dù được lưu giữ bằng chữ Hán trong Hán tạng, nhưng Kinh Trung A-hàm không mang tư tưởng phát triển của Đại thừa. Đây là một trong bốn bộ kinh A-hàm nền tảng chứa đựng những lời dạy nguyên sơ, chân thực nhất của Đức Phật Thích Ca và các đại đệ tử.
• Ý nghĩa tên gọi "Trung": Chữ "Trung" ở đây chỉ độ dài mang tính chất trung bình (vừa phải) của các bài kinh. Bộ kinh này tập hợp những bài giảng không quá dài (như Trường A-hàm) nhưng cũng không quá ngắn (như Tạp A-hàm hay Tăng Nhất A-hàm).
• Bản dịch đối chiếu: Bộ Kinh Trung A-hàm của Hán tạng có nội dung hoàn toàn tương đồng và đối chiếu trực tiếp với bộ Kinh Trung Bộ (Majjhima Nikāya, gồm 152 bài kinh bản Pali) của Phật giáo Nam truyền (Nguyên thủy). Tuy nhiên, số lượng bài kinh và sự sắp xếp các phẩm giữa bản Hán dịch và bản Pali có một số điểm khác biệt do xuất phát từ các bộ phái kết tập khác nhau thời Ấn Độ cổ đại.
Tại Việt Nam, bản dịch đầy đủ, chính thức và uy tín nhất của bộ Kinh Trung A-hàm (Hán dịch) sang tiếng Việt thuộc về công trình dịch thuật vĩ đại của Cố Trưởng lão Hòa thượng Thích Tuệ Sỹ.
Nếu bạn muốn tìm hiểu kỹ hơn về bộ kinh này, hãy cho tôi biết:
• Bạn có muốn đối chiếu một bài kinh cụ thể xem nó nằm ở đâu giữa Trung A-hàm (Hán tạng) và Trung Bộ (Pali) không?
• Hoặc bạn muốn tìm hiểu về phương pháp phân loại kinh văn của hệ thống A-hàm?
Chương 62: 55. Kinh Niết-Bàn (Trang 359 - 362)
Một thời Đức Phật trú tại nước Xá-vệ, trong rừng Thắng Lâm, vườn Cấp Cô Độc.
Bấy giờ, Đức Thế Tôn bảo các Tỳ-kheo rằng:
"Niết-bàn có tập (2) chứ không phải không tập. Tập của Niết-bàn là gì? - Giải thoát là tập.
"Giải thoát cũng có tập chứ không phải không tập. Tập của giải thoát là gì? Vô dục là tập.
"Vô dục cũng có tập chứ không phải không tập. Tập của vô dục là gì? Yếm ly là tập.
"Yếm ly cũng có tập chứ không phải không tập. Tập của yếm ly là gì? Thấy như thật, biết như chơn là tập.
"Thấy như thật, biết như chơn cũng có tập chứ không phải không tập. Tập của thấy như thật, biết như chơn là gì? Định là tập.
"Định cũng có tập chứ không phải không tập. Tập của định là gì? Lạc là tập.
"Lạc cũng có tập chứ không phải không tập. Tập của lạc là gì? An chỉ là tập.
"An chỉ cũng có tập chứ không phải không tập. Tập của an chỉ là gì? Hỷ là tập.
"Hỷ cũng có tập chứ không phải không tập. Tập của hỷ là gì? Hân hoan là tập.
"Hân hoan cũng có tập chứ không phải không tập. Tập của hân hoan là gì? Không hối hận là tập.
"Không hối hận cũng có tập chứ không phải không tập. Tập của không hối hận là gì? Hộ giới là tập.
"Hộ giới cũng có tập chứ không phải không tập. Tập của hộ giới là gì? Thủ hộ các căn là tập.
____________________
(1) Không thấy Pāli tương đương.
(2) Xem kinh 51 cht. Tham chiếu kinh 42 trên.
"Chánh niệm chánh trí cũng có tập chứ không phải không tập. Tập của chánh niệm chánh trí là gì? Chánh tư duy là tập.
"Chánh tư duy cũng có tập chứ không phải không tập. Tập của chánh tư duy là gì? Tín là tập.
"Tín cũng có tập chứ không phải không tập. Tập của tín là gì? Khổ là tập.
"Khổ cũng có tập chứ không phải không tập. Tập của khổ là gì? Già chết là tập.
"Già chết cũng có tập chứ không phải không tập. Tập của già chết là gì? Sanh là tập.
"Sanh cũng có tập chứ không phải không tập. Tập của sanh là gì? Hữu là tập.
"Hữu cũng có tập chứ không phải không tập. Tập của hữu là gì? Thủ (3) là tập.
"Thủ cũng có tập chứ không phải không tập. Tập của thủ là gì? Thọ (4) là tập.
"Thọ cũng có tập chứ không phải không tập. Tập của thọ là gì? Ái là tập.
"Ái cũng có tập chứ không phải không tập. Tập của ái là gì?Xúc (5) là tập.
"Xúc cũng có tập chứ không phải không tập. Tập của xúc là gì? Sáu xứ là tập.
"Sáu xứ cũng có tập chứ không phải không tập. [491a] Tập của sáu xứ là gì? Danh sắc là tập.
"Danh sắc cũng có tập chứ không phải không tập. Tập của danh sắc là gì? Thức là tập.
"Thức cũng có tập chứ không phải không tập. Tập của thức là gì? Hành là tập.
"Hành cũng có tập chứ không phải không tập. Tập của hành là gì? Vô minh là tập.
___________________
(3) Hán: thọ 受, thường nói là thủ. Pāli: upādāna.
(4) Hán: giác 覺, thường nói là thọ. Pāli: vedanā.
(5) Hán: canh lạc 更 樂, tức là xúc. Pāli: phassa.
Phật thuyết như vậy. Các Tỳ-kheo sau khi nghe Phật thuyết, hoan hỷ phụng hành.