Tác giả: Hòa Thượng Thích Trí Tịnh. Năm xuất bản: 2012. Số trang: 404.
Ngài Tu Bồ Ðề bạch đức Phật: Ý kiến bạn đọc
BÁT-NHÃ BA-LA-MẬT
PHẨM NHƯ HÓA
THỨ TÁM MƯƠI BẢY
Bạch đức Thế Tôn! Nếu các pháp bình đẳng không có tạo tác thi vi, thì làm sao đại Bồ tát hành Bát nhã ba la mật ở trong pháp bình đẳng chẳng động mà làm việc Bồ tát để bố thí, ái ngữ, lợi ích, đồng sự?
Ðức Phật dạy:
Nầy Tu Bồ Ðề! Ðúng như vậy. Ðúng như lời ông nói, các pháp bình đẳng ấy không có tạo tác.
- Bạch đức Thế Tôn! Dùng những Không gì mà tất cả pháp Không?
- Nầy Tu Bồ Ðề! Bồ tát xa rời tất cả pháp tướng. Vì dùng Không ấy nên tất cả pháp Không. Nầy Tu Bồ Ðề! Ý ông nghĩ sao? Nếu có hóa nhơn làm hóa nhơn. Hóa nhơn ấy vả có sự thật mà chẳng rỗng không chăng?
- Bạch đức Thế Tôn! Hóa nhơn ấy không có sự thật nào mà chẳng rỗng không.
- Nầy Tu Bồ Ðề! Không ấy và hóa nhơn, cả hai sự ấy chẳng hiệp chẳng tan, vì là Không vậy. Không chẳng nên phân biệt là Không, là hóa. Tại sao? Vì hai sự ấy ở trong Không đều chẳng có được là Không, là hóa. Tại sao vậy? Nầy Tu Bồ Ðề! Sắc
- Bạch đức Thế Tôn! Thế gian pháp là hóa, còn pháp xuất thế có là hóa chăng?
- Nầy Tu Bồ Ðề! Tất cả pháp đều là hóa. Ở trong pháp ấy, có pháp Thanh văn biến hóa, có pháp Bích chi Phật biến hóa, có pháp đại Bồ tát biến hóa, có pháp chư Phật biến hóa, có pháp phiền não biến hóa, có pháp nghiệp nhơn duyên biến hóa. Vì lẽ ấy, nầy Tu Bồ Ðề! Nến tất cả pháp đều là biến hóa.
- Bạch đức Thế Tôn! Các phiền não đoạn dứt ấy, nghĩa là quả Tư đà hàm, quả A na hàm, quả A la hán, đạo Bích chi Phật, Phật đạo dứt đoạn tập chủng các phiền não có phải đều là biến hóa chăng?
- Nầy Tu Bồ Ðề! Nếu có pháp tướng sanh diệt thì đều là biến hóa.
- Bạch đức Thế Tôn! Những pháp gì không phải biến hóa?
- Nầy Tu Bồ Ðề! Nếu là pháp không sanh, không diệt, không phải biến hóa.
- Bạch đức Thế Tôn! Pháp gì không sanh, không diệt, không phải biến hóa?
- Bạch đức Thế Tôn! Như đức Phật tự nói, các pháp bình đẳng chẳng phải Thanh văn làm ra, chẳng phải Bích chi Phật làm ra, chẳng phải đại Bồ tát làm ra, chẳng phải chư Phật làm ra. Có Phật hay không có Phật, tánh các pháp thường Không. Tánh Không tức là Niết bàn. Sao đức Phật lại nói một pháp Niết bàn chẳng phải biến hóa?
- Nầy Tu Bồ Ðề! Ðúng như vậy. Các pháp bình đẳng chẳng phải Thanh văn làm ra, nhẫn đến tánh Không tức là Niết bàn. Nếu hàng Bồ tát mới phát tâm, nghe tất cả pháp đều rốt ráo tánh Không nhẫn đến Niết bàn cũng đều như hóa ấy thì lòng rất kinh sợ. Ðó là vì mới phát tâm nên Bồ tát ấy còn phân biệt pháp sanh diệt thì như hóa, pháp chẳng sanh diệt thì chẳng như hóa.
- Bạch đức Thế Tôn! Làm sao dạy Bồ tát mới phát tâm biết được tánh Không?
- Nầy Tu Bồ Ðề! Các pháp có phải là trước có mà nay không chăng?