Trí Tịnh Toàn Tập - Tập 7 - Kinh Bát Nhã Ba La Mật
Tác giả: Hòa Thượng Thích Trí Tịnh. Năm xuất bản: 2012. Số trang: 404.
Chương 7: PHẨM HƯ KHÔNG THỨ SÁU MƯƠI LĂM
Ngài Xá Lợi Phất hỏi: Ý kiến bạn đọc
THỨ SÁU MƯƠI LĂM
Thưa Ngà Tu Bồ Ðề! Ðại Bồ tát hành Bát nhã ba la mật là hành pháp chơn thật hay là hành pháp không chơn thật?
Ngài Tu Bồ Ðề nói:
Thưa Ngài Xá Lợi Phất! Ðại Bồ tát hành Bát nhã ba la mật là hành pháp không chơn thật. Tại sao? Vì Bát nhã ba la mật Nầy không chơn thật, nhẫn đến Nhứt thiết chủng trí không chơn thật vậy. Đại Bồ tát hành Bát nhã ba la mật không chơn thật
Lúc đó chư Thiên cõi Dục, cõi Sắc nghĩ rằng: Có thiện nam, thiện nữ phát tâm Vô thượng Bồ đề, hành đúng như nghĩa Bát nhã ba la mật đã nói, nơi đẳng pháp chẳng chứng thật tế, chẳng sa vào bực Thanh văn, Bích chi Phật, người như vậy đáng được đảnh lễ.
Ngài Tu Bồ Ðề nói với chư thiên tử: “Chư đại Bồ tát ở nơi đẳng pháp chẳng chứng bực Thanh văn, Bích chi Phật chẳng lấy làm khó.
Chư đại Bồ tát đại trang nghiêm: “Tôi sẽ độ vô lượng vô biên vô số chúng sanh”. Biết chúng sanh rốt ráo chẳng thể được mà độ chúng sanh, đây mới là khó.
Chư Thiên Tử! Ðại Bồ tát phát tâm Vô thượng Bồ đề nguyện rằng: “Tôi sẽ độ tất cả chúng sanh”. Chúng sanh thật chẳng thể được, người Nầy muốn độ chúng sanh như muốn độ hư không.
Tại sao? Vì hư không là Ly, phải biết chúng sanh cũng là Ly. Vì hư không là không, phải biết chúng sanh cũng là Không. Vì hư không chẳng kiên cố, phải biết chúng sanh cũng không kiên cố. Vì hư không hư dối, phải biết chúng sanh cũng hư dối.
Bồ tát nầy kiết thệ nguyện rồi cũng chẳng thấy có chúng sanh mà vì chúng sanh kiết thệ nguyện. Tại sao? Vì chúng sanh là Ly, phải biết thệ nguyện cũng Ly. Vì chúng sanh hư dối, phải biết thệ nguyện cũng hư dối.
Nếu đại Bồ tát nghe pháp như vậy mà lòng chẳng sợ, chẳng mê, phải biết đó là đại Bồ tát hành Bát nhã ba la mật. Tại sao? Vì sắc Ly tức là chúng sanh Ly, thọ tưởng hành thức Ly tức là chúng sanh Ly. Sắc Ly tức là sáu ba la mật Ly, thọ tưởng hành thức Ly tức là sáu ba la mật Ly. Nhẫn đến Nhứt thiết chủng trí Ly tức là sáu ba la mật Ly. Nếu nghe tất cả pháp ly tướng như vậy mà lòng chẳng kinh sợ, mê mờ, phải biết đó là đại Bồ tát ở trong Bát nhã ba la mật
Đức Phật bảo Ngài Tu Bồ Ðề:
Duyên cớ gì mà đại Bồ tát ở trong Bát nhã ba la mật lòng không mê mờ?”.
- Bạch đức Thế Tôn! Vì Bát nhã ba la mật vô sỡ hữu nên không mê mờ, vì Bát nhã ba la mật Ly nên không mê mờ, vì Bát nhã ba la mật tịch diệt
Bạch đức Thế Tôn! Nếu đại Bồ tát nghe pháp như vậy mà lòng chẳng sợ sệt, chẳng mê mờ, phải biết là Bồ tát hành Bát nhã ba la mật. Tại sao? Vì người, sự và chỗ đều chẳng thể có được vậy.
Ðại Bồ tát hành Bát nhã ba la mật như vậy, chư Thiên, Thích Ðề Hoàn Nhơn, Phạm vương, Thiên và chư Thiên Chủ thế giới đều nên đảnh lễ.
Ðức Phật phán dạy:
Chẳng như chư Thiên tử ấy nên đảnh lễ, mà chư Thiên cõi trên nữa như: Quang Âm Thiên, Biến Tịnh Thiên, Quảng Quả Thiên, Tịnh Cư Thiên, đều nên đảnh lễ Bồ tát đó.
Nầy Tu Bồ Ðề! Hiện tại nay chư Phật ở mười phương cũng hộ niệm đại Bồ tát hành Bát nhã ba la mật đó. Phải biết Bồ tát đó như là Phật.
Nầy Tu Bồ Ðề! Nếu chúng sanh trong hằng sa thế giới đều làm ma. Mỗi một ma Nầy lại biến hóa làm hằng sa ma. Tất cả số ma đó chẳng lưu nạn được đại Bồ tát hành Bát nhã ba la mật.
Nầy Tu Bồ Ðề! Ðại Bồ tát hành như vậy, chư Thiên đều đến chỗ Bồ tát để thân cận, thăm hỏi, khuyến dụ, an ủi rằng: “Không lâu Ngài sẽ được Vô Thượng Bồ đề, Ngài thường phải hành những hạnh không, vô tướng, vô tác. Tại sao? Vì Ngài hành những hạnh đó thì Ngài hộ cho chúng sanh không được hộ, Ngài y chỉ chó chúng sanh không chỗ y chỉ, Ngài cứu chúng sanh không được cứu, Ngài làm con đường rốt ráo cho chúng sanh không đường rốt ráo, Ngài làm chỗ về cho chúng sanh không nơi về, làm cồn đảo cho chúng sanh không cồn đảo, làm ánh sáng cho kẻ tối, làm mắt sáng cho kẻ mù”.Tại sao vậy? Vì đại Bồ tát hành Bát nhã ba la mật thì hiện tại vô thượng vô số chư Phật mười phương ở trong đại chúng thuyết pháp đều khen ngợi tuyên dương danh tánh của đại Bồ tát rằng: Ðại Bồ tát tên hiệu đó thành tựu công đức Bát nhã ba la mật.
Lại có chư đại Bồ tát ở tại nước của Đức Phật A Súc hành Bát nhã ba la mật, tịnh tu Phạm hạnh, Ta cũng khen ngợi danh tánh của Bồ tát đó.
Nầy Tu Bồ Ðề! Cũng như phương Ðông hiện tại chư Phật thuyết pháp. Trong đó có đại Bồ tát hành Bát nhã ba la mật, tịnh tu phạm hạnh, ta cũng hoan hỷ ngợi khen Bồ tát đó. Chín phương kia cũng vậy. Lại có Bồ tát từ khi mới phát tâm muốn đầy đủ Phật đạo nhẫn đến được Nhứt thiết chủng trí, lúc chư Phật thuyết pháp cũng hoan hỷ khen ngợi Bồ tát đó. Tại sao? Vì chỗ làm của chư đại Bồ tát rất khó, là những công hạnh chẳng dứt mất giống Phật.
Ngài Tu Bồ Ðề thưa:
Bạch đức Thế Tôn! Những Bồ tát nào, lúc chư Phật thuyết pháp tự khen ngợi tuyên dương?
- Nầy Tu Bồ Ðề! Bồ tát Bất thối chuyển, lúc chư Phật thuyết pháp tự khen ngợi tuyên dương.
- Bạch đức Thế Tôn! Bồ tát Bất thối chuyển nào được Phật ngợi khen?
- Nầy Tu Bồ Ðề! Như đức Phật A Súc lúc làm Bồ tát thực hành học tập, chư Bồ tát cũng học như vậy. Chư Bồ tát Bất thối chuyển nầy được chư Phật lúc thuyết pháp hoan hỷ ngợi khen.
Nầy Tu Bồ Ðề! Chư đại Bồ tát như vậy, lúc chư Phật thuyết pháp hoan hỷ khen ngợi, tuyên dương danh tánh.
Nầy Tu Bồ Ðề! Nếu chư đại Bồ tát nào được chư Phật lúc thuyết pháp hoan hỷ tự ngợi khen thì diệt dứt được bực Thanh văn, Bích chi Phật, sẽ được thọ ký Vô thượng Bồ đề.
Nầy Tu Bồ Ðề! Nếu đại Bồ tát nào được chư Phật thuyết pháp hoan hỷ tự ngợi khen thì sẽ được an trụ bực bất thối chuyển. An trụ bực đó rồi sẽ được Nhứt thiết chủng trí.
Lại nầy Tu Bồ Ðề! Lúc nghe Bát nhã ba la mật sâu xa Nầy, đại Bồ tát tâm sáng lẹ chẳng nghi ngờ mà nghĩ rằng: Sự đó đúng như Đức Phật đã nói.
Ðại Bồ tát đó cũng ở nơi đức Phật A Súc và chư Bồ tát được nghe rộng Bát nhã ba la mật Nầy cũng tin hiểu. Tin hiểu rồi hành đúng như Phật đã nói sẽ được trụ bực bất thối chuyển.
Nầy Tu Bồ Ðề! Chỉ nghe Bát nhã ba la mật được lợi ích lớn, huống là tin hiểu; tin rồi trụ đúng lời, hành
- Bạch đức Thế Tôn! Nếu như Đức Phật nói chư đại Bồ tát trụ đúng như lời, hành đúng như lời, an trụ trong Nhứt thiết chủng trí. Ðại Bồ tát không pháp để được thế nào an trụ trong Nhứt thiết chủng trí?
- Nầy Tu Bồ Ðề! Ðại Bồ tát trụ trong pháp như đó là an trụ Nhứt thiết chủng trí.
- Bạch đức Thế Tôn! Trừ như ra, không còn pháp nào để được thì ai trụ trong như, trụ trong như rồi sẽ được Vô thượng Bồ đề? Ai trụ trong như để thuyết pháp? Như ấy còn chẳng thể được, huống là trụ trong như được Vô thượng Bồ đề. Không bao giờ có ai trụ trong như để thuyết pháp.
- Nầy Tu Bồ Ðề! Ðúng như vậy. Trừ Như ra không còn pháp nào để được, ai trụ trong Như. Trụ trong như rồi sẽ được Vô Thượng Bồ đề. Ai trụ trong Như để thuyết pháp. Như ấy còn chẳng thể được, huống là “người” trụ trong như được Vô thượng Bồ đề và người trụ trong như để thuyết pháp? Tại sao vậy? Vì như ấy: không có sanh, không có diệt, không có trụ, không có dị. Nếu pháp không có sanh diệt, trụ dị thì trong đó ai sẽ trụ như! Ai sẽ trụ Như rồi được
Thích Ðề Hoàn Nhơn thưa:
Bạch đức Thế Tôn! Chỗ làm của chư đại Bồ tát rất là khó bởi vì ở trong Bát nhã ba la mật sâu xa muốn được Vô thượng Bồ đề.
Tại sao vậy? Vì không có ai trụ trong như, cũng không ai sẽ được Vô thượng Bồ đề, cũng không ai thuyết pháp. Ðại Bồ tát ở nơi đây lòng chẳng kinh sợ, nghi ngờ”.
Ngài Tu Bồ Ðề nói với Thiên Ðế Thích:
Ngài nói chỗ làm của Ðại Bồ tát rất là khó bởi vì ở trong pháp rất khó đó mà tâm chẳng kinh sợ, nghi ngờ. Thưa Ngài Kiều Thi Ca! Trong các pháp không, ai kinh sợ? Ai nghi ngờ?”.
Thiên Ðế Thích nói
“Thưa Ngài Tu Bồ Ðề! Chỗ Ngài nói chỉ là pháp Không, chẳng có chướng ngại. Như ngước bắn giữa hư không, mũi tên bay đi không chướng ngại. Ngài Tu Bồ Ðề thuyết pháp vô ngại cũng như vậy”.