Tìm kinh sách
Vần A-Z:
Tịnh Độ Tông Khái Luận

Tịnh Độ Tông Khái Luận

Tác giả: Thích Quảng Hạnh. Dịch giả: Thích Quảng Hạnh. Năm xuất bản: 2013. Số trang: 568.

Chương 33: Luận Yếu Về Tông Tịnh Độ Lô Sơn, I. Lời Nói Đầu (Trang 315 - 318)

LUẬN YẾU VỀ TÔNG TỊNH ĐỘ LÔ SƠN
                                         Điền Bác Nguyên
I. LỜI NÓI ĐẦU
   Tịnh bang khoảng cách không đường,
  trì danh hiệu Phật tỏ tường chuyên tâm.
          Một niệm cắt đứt vọng tâm,
    tùy nơi sáu cửa[1] hào quang an lành,
           sen trong ao báu hồng xanh,
    mọc cùng cây quí, chim hay Tần-già.[2]
                 Ta-bà bao bận với ta,
     đời nay quay lại mới là công phu.[3]
Bài thơ Tịnh độ này, đại sư Liên Ẩn đời nhà Thanh luôn ấp ủ trong lòng; ý thơ: “Một niệm cắt đứt vọng tâm, tùy nơi sáu cửa hào quang an lành”, là nói sáu thức như những cánh cửa đầu tiên đi vào tâm chúng ta, tạp nhiễm thường len lỏi qua đó; chỉ có nhất niệm hồi quang (quay lại chính mình) tức xưng niệm hồng danh “A-di-đà Phật” thì mới chặn đứng được những dòng tạp niệm kia, giúp tâm được an nhiên vắng
lặng,
 

[1] Hán: Lục môn 六門, tức chỉ cho sáu căn, sáu thức.
[2] Tần-già: là chim Ca-lăng-tần-già迦陵頻伽, Skt. kalaviṅka, Pāli: karavīka, dịch là chim hót hay. Loài chim này sinh ở Ấn Độ, vốn sống ở núi Tuyết, hay ở đồng hoang .
[3] Liên bang thi tuyển 1, X62n1207, p808a17.
 
nên nói: Niệm Phật cũng giống như viên ngọc tịnh thủy, đặt nó vào trong nước đục nước liền sạch trong.[4] Do đó, pháp môn Tịnh độ là pháp môn đầy đủ quí giá nhất.
Lần về cội nguồn tư tưởng Tịnh độ, bắt đầu từ đức Thích Tôn ở núi Kỳ-xà-quật, nói kinh Vô lượng thọ, đến thành Vương Xá nói kinh Quán vô lượng thọ, ở vườn Kỳ thọ Cấp Cô Độc nói kinh A-di-đà Phật; từ đó tư tưởng Tịnh độ ngày càng phát triển hưng thịnh dần.
Sau khi đức Phật diệt độ 600 năm (năm 150 đến năm 200 Tây lịch), ba bộ kinh Tịnh độ: kinh Quán vô lượng thọ, kinh A-di-đà, kinh Vô lượng thọ tiếp tục được ấn hành, đó là những bộ kinh điển thành văn sớm nhất của tông Tịnh độ. Ngoài ra còn có các kinh Bát-nhã, Hoa nghiêm, Niết-bàn và một số kinh điển khác cũng có nội hàm tư tưởng Tịnh độ Di-đà Tây phương. Trong các kinh điển Đại thừa, tuy có nói mười phương vô số chư Phật, nhưng có một số nội dung kinh kể chung các vị Phật ở cõi Tịnh độ, thuyết pháp giáo hóa chúng sanh; riêng đặc biệt có vài kinh chỉ nói một vị Phật, như: Phật A-di-đà, Phật A-súc, Phật Dược Sư... Trong số đó, kinh nói về Phật A-di-đà là quan trọng nhất. Vả lại, sự phát nguyện, tu hành và cõi Tịnh độ của Ngài khi còn ở nhân vị[5] đều tường thuật rõ ràng, kể cả kiến thiết trang nghiêm thế giới Cực lạc Tây phương. Cho nên từ xưa đến nay, cõi Tịnh độ của đức Phật A-di-đà là đại biểu cho cõi Tịnh độ của các đức Phật.
Tuyên dương tông Tịnh độ bắt đầu từ các vị Bồ-tát Long Thọ, Thế Thân, Mã Minh, các ngài tạo luận, tán thán áo
 

[4] Ý này trong kinh Đại phương quảng Phật hoa nghiêm 44, phẩm 34, Nhập pháp giới, T09n278, p681c10; Đại trí độ luận 20, phẩm Tựa, T25n1509, p209a15…
[5] Nhân vị: xem cht. 21, tr. 29.
 
nghĩa của ba kinh. Luận Tỳ-bà-sa của ngài Long Thọ thì cho rằng: Hễ ai niệm Phật và tán thán công đức của đức Phật A-di-đà thì rất dễ hành đạo. Luận Đại trí độ xiển dương giáo pháp Tịnh độ. Luận Tịnh độ của ngài Thế Thân đề xướng tín ngưỡng vãng sanh Tịnh độ. Luận Khởi tín của ngài Mã Minh chuyên thuật về việc nhiếp thọ vãng sanh Tịnh độ của đức Phật A-di-đà. Các vị Bồ-tát tuy đề xướng Tịnh độ nhưng vẫn còn thiếu tông môn độc lập, đến khi Phật giáo truyền đến Trung thổ (Trung Quốc) thì mới hình thành tông phái riêng biệt. Tư tưởng Tịnh độ cũng truyền đến phương Đông (Trung Quốc), đầu tiên ngài Chi-lâu-ca-sấm dịch kinh Bát-chu tam-muội vào thời Hán Linh đế, niên hiệu Quang Hòa năm thứ 2 (năm 179 Tây lịch). Sau đó có ngài Chi Khiêm đời nhà Ngô, Trúc Pháp Hộ đời Tấn... truyền dịch kinh Đại A-di-đà Phật, kinh Bình đẳng giác. Ngài Cưu-ma-la-thập đời Diêu Tần, ngài Bảo Vân đời Lưu Tống, ngài Cương-lương-da-xá... dịch kinh A-di-đà, luận Thập trụ tỳ-bà-sa, kinh Vô lượng thọ..., khi ấy kinh điển Tịnh độ mới được đầy đủ. Cũng trong thời gian này, Tăng tục lần lần phát sinh lòng tin, người đầu tiên mong cầu vãng sanh Tây phương là Khuyết Công Tắc (sống ở Lạc Dương) đời Tây Tấn. Nhưng xác lập tư tưởng Tịnh độ phát triển ở Trung Quốc chính là nhờ vào năng lực của đại sư Tuệ Viễn thời Đông Tấn.
Ngài Tuệ Viễn sanh vào năm thứ 9, niên hiệu Hàm Hòa, vua Thành đế đời Đông Tấn (năm 334 Tây lịch), người Lâu Phiền, Nhạn Môn. Lúc thiếu thời là nho sinh, ngài thông suốt sáu kinh,[6] rất giỏi Trang-Lão, bản tánh khoan dung độ lượng, phong thái nhẹ nhàng thảnh thơi. Năm 21 tuổi, ngài vào núi Hằng Sơn, Thái Hàng (phía Tây bắc huyện Khúc Dương, tỉnh
 

[6] Sáu kinh: là 6 bộ kinh của Nho gia, Thi, Thư, Lễ, Nhạc, Dịch, Xuân thu.
 
Hà Bắc), nghe ngài Đạo An giảng kinh Bát-nhã, bỗng nhiên giác ngộ, liền xin xuống tóc xuất gia.
Năm đầu niên hiệu Ninh Khang, thời Hiếu Võ đế đời Đông Tấn (tức năm thứ 9 niên hiệu Kiến Nguyên thời Ngụy Tần, năm 372 Tây lịch),[7] ngài Tuệ Viễn cùng đệ tử hơn mười người, đi về phía nam Kinh Châu, đến núi La Phù, tới sông Tầm Dương, nơi đây ngài thích cảnh núi rừng Lô Sơn thanh tịnh, đúng là nơi để tĩnh tâm. Ngài nghỉ lại đêm ở tinh xá Long Tuyền.
Khi ấy, Thứ sử Hoàn Y ở Giang Châu vì ngài mà lập tinh xá “Xếp đá làm nền, chặt tùng làm nhà, suối mát chảy quanh, mây trắng bao phủ thất”,[8] gọi là chùa Đông Lâm, là ngôi chùa nổi tiếng trong lịch sử. Trong nội viện thiết lập rừng thiền, xây dựng thạch thất, vẽ hình đức Phật.[9]
Từ đó, ngày đêm ngài đốc thúc đại chúng tu tập, để trở thành những bậc nghiêm trì giới luật tuyệt trần. Cũng từ đó mọi người nghe tiếng vân tập đến rất đông. Khi ấy, Lưu Di Dân ở Bành Thành, Châu Tục Chi ở Nhạn Môn, Tông Bỉnh ở Nam Dương... và những vị Nho sĩ nổi tiếng từ xuất gia đến tại gia có đến 123 người, trước tượng Phật Vô Lượng Thọ, cùng phát thệ nguyện, kết Bạch liên xã niệm Phật, đồng tu Tây
 

[7] Trong bài Hán Ngụy Lưỡng Tấn Nam Bắc triều Phật giáo sử của Thang Dụng Đồng có viết: “Ngài Tuệ Viễn đi xuống phía Đông, truyện ghi là năm thứ 9, niên hiệu Kiến Nguyên, lúc ấy Phù Phi (vua Tiền Tần, thời Thập lục quốc, con trưởng thứ của Phù Kiên) còn làm giặc ở Tương Dương; vậy Phù Phi làm giặc ở Tương Dương thì chắc không phải là năm đó. (cht. Tg)
[8] Cao tăng truyện 6, T50n2059, p358b05; Xuất tam tạng ký tập 15, T55n2145, p109c01.
[9] Căn cứ theo truyền thuyết, ở Nam Ấn Độ có một hang động, giữa vách hang động có lưu ảnh Phật, vẽ đức Phật tu từ tam-muội, hàng phục độc long, cho nên Lô Sơn cũng phỏng theo lối kiến trúc đó. (cht. Tg)
 
/68
 
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây
🙏 Trợ Lý Phật Pháp AI »