Tìm kinh sách
Yết - Ma Yếu Chỉ
Tác giả: Giảng thuật: Thích Trí Thủ, Biên soạn:Tỳ-kheo Thích Đỗng Minh, Tỳ-kheo Thích Nguyên Chứng. Dịch giả: Thích Trí Thủ. Năm xuất bản: 2011. Số trang: 360.
Chương 47: 7. Giáo thọ ni (Trang 233 - 237)
công nhận bịnh cuồng si ấy. Nay bịnh cuồng si đã khỏi, tỳ-kheo này cầu xin yết-ma giải bịnh cuồng si. Nếu thời gian thích hợp đối với Tăng. Tăng nay chấp thuận, Tăng tác pháp yết-ma giải bịnh cuồng si cho tỳ-kheo… này. Đây là lời tác bạch.
«Đại đức Tăng, xin lắng nghe. Tỳ-kheo… này trước đây mắc bịnh cuồng si, khi thuyết giới hoặc nhớ hoặc không nhớ, hoặc đến dự hoặc không đến dự. Tăng đã tác pháp yết-ma công nhận bịnh cuồng si ấy. Nay bịnh cuồng si đã khỏi, tỳ-kheo này xin cầu yết-ma giải bịnh cuồng si. Các Trưởng lão nào chấp thuận, Tăng nay tác pháp yết-ma giải bịnh cuồng si cho tỳ-kheo… thì im lặng. Ai không chấp thuận hãy nói.
«Tăng đã chấp thuận tác pháp yết-ma giải bịnh cuồng si cho tỳ-kheo… vì đã im lặng. Tôi ghi nhận như vậy.»
«Đại đức Tăng, xin lắng nghe. Tỳ-kheo… này trước đây mắc bịnh cuồng si, khi thuyết giới hoặc nhớ hoặc không nhớ, hoặc đến dự hoặc không đến dự. Tăng đã tác pháp yết-ma công nhận bịnh cuồng si ấy. Nay bịnh cuồng si đã khỏi, tỳ-kheo này xin cầu yết-ma giải bịnh cuồng si. Các Trưởng lão nào chấp thuận, Tăng nay tác pháp yết-ma giải bịnh cuồng si cho tỳ-kheo… thì im lặng. Ai không chấp thuận hãy nói.
«Tăng đã chấp thuận tác pháp yết-ma giải bịnh cuồng si cho tỳ-kheo… vì đã im lặng. Tôi ghi nhận như vậy.»
7. GIÁO THỌ NI
Mỗi nửa tháng, các tỳ-kheo-ni phải sai người sang Đại Tăng cầu thỉnh giáo thọ.[34] Đây là một trong tám
[34] Tứ phần 29 (Đại 22, tr.764c-5a), Ni luật, ba-dật-đề 140: «Tỳ-kheo-ni, nếu không bệnh, không đi lãnh thọ giáo giới, ba-dật-đề. Điều 141: «Tỳ-kheo-ni mỗi nữa tháng phải đến giữa tỳ-kheo Tăng cầu giáo thọ. Nếu không cầu, ba-dật-đề.» Cf. Căn bản, Ni luật, ba-dật-đề 126, 127. Pali, Bhikkhunivibhaṅga, Vin. iv. 315, Pā 68: yā pana bhikkhunī ovādāya vā sṃvāsāya vā na gaccheyya, pācittiyaṃ. Pā 69: anvaddhamāsaṃ
kỉnh pháp, là nền tảng cho sự tồn tại của ni chúng. Theo tinh thần của điều khoản này, đức Phật trao trách nhiệm giáo dục các tỳ-kheo-ni cho các tỳ-kheo về pháp và luật. Tỳ-kheo nào không được Tăng sai, không được phép tự ý sang dạy dỗ ni chúng. Nếu làm trái, là phạm ba-dật-đề.[35] Như vậy, bổn phận của ni chúng là trong mỗi nửa tháng phải sai người sang tỳ-kheo Tăng thỉnh giáo thọ sư, và bổn phận của tỳ-kheo Tăng là phải sai người giáo thọ ni theo lời thỉnh cầu ấy.
Người được Tăng sai giáo thọ ni phải đủ mười đức tánh: 1. đã đủ hai mươi hạ; 2. giới luật đầy đủ; 3. đa văn, kiến thức rộng rãi; 4. thông suốt hai bộ luật (tỳ-kheo và tỳ-kheo-ni); 5. quyết đoán không do dự, liên hệ đến các vấn đề pháp và luật; 6. không xuất thân từ thành phần hèn hạ; 7. dung mạo khả quan; 8. giỏi thuyết pháp; 9. có thể thuyết pháp khích lệ, khiến mọi người hoan hỉ; 10. chưa từng phạm các giới trọng.[36]
Ni Tăng yết-ma sai người thỉnh giáo thọ
Ni chúng tập họp, tác pháp tiền phương tiện như thông lệ. Vị tỳ-kheo-ni yết-ma hỏi:
Người được Tăng sai giáo thọ ni phải đủ mười đức tánh: 1. đã đủ hai mươi hạ; 2. giới luật đầy đủ; 3. đa văn, kiến thức rộng rãi; 4. thông suốt hai bộ luật (tỳ-kheo và tỳ-kheo-ni); 5. quyết đoán không do dự, liên hệ đến các vấn đề pháp và luật; 6. không xuất thân từ thành phần hèn hạ; 7. dung mạo khả quan; 8. giỏi thuyết pháp; 9. có thể thuyết pháp khích lệ, khiến mọi người hoan hỉ; 10. chưa từng phạm các giới trọng.[36]
Ni Tăng yết-ma sai người thỉnh giáo thọ
Ni chúng tập họp, tác pháp tiền phương tiện như thông lệ. Vị tỳ-kheo-ni yết-ma hỏi:
bhikkhuniyā bhikkhu-saṅghato dve dhammā paccāsīsitabbā – uposatha-puccakañca ovādūpasaṃkamanañ ca . taṃ atikkāmentiyā pācittiyam.
[35] Luật Tứ phần, ba-dật-đề 21 (Đại 23, tr.647b).
[36] Tứ phần 13, tr.648c19; Ngũ phần 7, tr.45b23; Tăng kỳ 15, tr.346b5: thành tựu 12 pháp. Thập tụng 11, tr.81b26: thành tựu 5 pháp; Căn bản 31, tr.794c7: thành tựu 7 pháp.
«Trong chúng đây ai có thể làm người thọ sai, sang Đại Tăng thỉnh cầu giáo thọ?»
Tỳ-kheo-ni nào có khả năng làm người thọ sai, lên tiếng bạch:
«Tôi tỳ-kheo-ni… có thể đi thỉnh cầu.»
Bấy giờ tỳ-kheo-ni yết-ma tác pháp sai người cầu giáo thọ.
«Đại đức ni Tăng, xin lắng nghe. Nếu thời gian thích hợp đối với Tăng, Tăng chấp thuận, sai tỳ-kheo-ni… thay tỳ-kheo-ni Tăng đến Đại Tăng cầu thỉnh giáo thọ theo thông lệ nửa tháng. Đây là lời tác bạch.
«Đại đức ni Tăng, xin lắng nghe. Tăng sai tỳ-kheo-ni… thay tỳ-kheo-ni Tăng đến đại Tăng cầu thỉnh giáo thọ theo lệ nửa tháng. Các Trưởng lão ni nào chấp thuận Tăng sai tỳ-kheo-ni… thay tỳ-kheo-ni Tăng đến Đại Tăng cầu thỉnh giáo thọ theo thông lệ nữa tháng thì im lặng. Ai không chấp thuận hãy nói.
«Tăng đã chấp thuận, Tăng sai tỳ-kheo-ni… thay tỳ-kheo-ni Tăng đến Đại Tăng cầu thỉnh giáo thọ theo thông lệ nửa tháng, vì im lặng. Tôi ghi nhận như vậy.»
«Đại đức ni Tăng, xin lắng nghe. Tăng sai tỳ-kheo-ni… thay tỳ-kheo-ni Tăng đến đại Tăng cầu thỉnh giáo thọ theo lệ nửa tháng. Các Trưởng lão ni nào chấp thuận Tăng sai tỳ-kheo-ni… thay tỳ-kheo-ni Tăng đến Đại Tăng cầu thỉnh giáo thọ theo thông lệ nữa tháng thì im lặng. Ai không chấp thuận hãy nói.
«Tăng đã chấp thuận, Tăng sai tỳ-kheo-ni… thay tỳ-kheo-ni Tăng đến Đại Tăng cầu thỉnh giáo thọ theo thông lệ nửa tháng, vì im lặng. Tôi ghi nhận như vậy.»
Tỳ-kheo-ni thọ sai cần có một hoặc hai tỳ-kheo-ni khác đi theo làm bạn đồng hành. Những người đi theo không cần tác pháp yết-ma. Theo Luật ni, khi đi
vào chùa Tăng, phải bạch trước, nếu không như vậy là phạm ba-dật-đề.[37]
Việc bạch Tăng cầu thỉnh giáo thọ có thể trực tiếp trong lúc Tăng yết-ma thuyết giới và gọi vào; hoặc gián tiếp, tức nhờ một tỳ-kheo chấp sự của Tăng, khi Tăng yết-ma thuyết giới, hỏi đến việc ai sai tỳ-kheo-ni đến thỉnh giáo giới, thì bạch Tăng cầu thỉnh hộ. Nếu trực tiếp thỉnh cầu văn bạch sẽ được nói rõ sau trong mục yết-ma thuyết giới. Dưới đây là văn bạch chúc thỉnh, nghĩa là nhờ bạch Tăng thỉnh hộ.
Việc bạch Tăng cầu thỉnh giáo thọ có thể trực tiếp trong lúc Tăng yết-ma thuyết giới và gọi vào; hoặc gián tiếp, tức nhờ một tỳ-kheo chấp sự của Tăng, khi Tăng yết-ma thuyết giới, hỏi đến việc ai sai tỳ-kheo-ni đến thỉnh giáo giới, thì bạch Tăng cầu thỉnh hộ. Nếu trực tiếp thỉnh cầu văn bạch sẽ được nói rõ sau trong mục yết-ma thuyết giới. Dưới đây là văn bạch chúc thỉnh, nghĩa là nhờ bạch Tăng thỉnh hộ.
«Bạch Đại đức, (nói tên chùa ni) tỳ-kheo-ni Tăng thanh tịnh hòa hợp, đảnh lễ tỳ-kheo Tăng cầu thỉnh giáo thọ sư. Ngưỡng mong Đại đức vì chúng con bạch Tăng. Từ mẫn cố.» (nói ba lần)
Tỳ-kheo được thọ chúc nhận lời thỉnh cầu của ni. Ngày hôm sau, khi Tăng tác pháp thuyết giới, đến đoạn hỏi có ai sai tỳ-kheo-ni đến thỉnh cầu giáo thọ không, thì vị này chuyển lời thỉnh cầu của ni chúng lên Tăng rằng:
«Bạch Đại đức Tăng, (nói tên chùa ni) tỳ-kheo-ni Tăng thanh tịnh hòa hợp, đảnh lễ tỳ-kheo Tăng cầu thỉnh giáo thọ sư.» (nói ba lần)
[37] Tứ phần 29 (Đại 22, tr.767a), Ni luật, ba-dật-đề 144: «Tỳ-kheo, biết Tăng già lam có tỳ-kheo; không bạch trước mà vào, ba-dật-đề.».
Thượng tọa hỏi khắp trong Tăng rằng ai có thể đảm nhiệm việc giáo thọ ni hay không. Nếu không có tỳ-kheo nào có thể đảm nhiệm việc này, Thượng tọa nói với tỳ-kheo thọ chúc:
«Nay đã thỉnh khắp trong Tăng nhưng không có ai đảm nhiệm việc giáo thọ ni. Nếu khi ni chúng sai người trở lại, Đại đức chuyển lời giáo giới vắn tắt của Tăng, rằng Tăng giáo sắc tỳ-kheo-ni Tăng tinh cần hành đạo. Cẩn thận chớ buông lung.»
Tỳ-kheo thọ chúc đáp: «Y giáo phụng hành.»
Sau đó, khi ni chúng sai người trở lại để biết kết quả, tỳ-kheo thọ chúc bảo cho ni chúng biết giáo giới của Tăng như thế nào. Nếu Tăng không sai người giáo thọ ni, thì tỳ-kheo thọ chúc chuyển lời giáo giới của Tăng đến ni chúng như sau:
Sau đó, khi ni chúng sai người trở lại để biết kết quả, tỳ-kheo thọ chúc bảo cho ni chúng biết giáo giới của Tăng như thế nào. Nếu Tăng không sai người giáo thọ ni, thì tỳ-kheo thọ chúc chuyển lời giáo giới của Tăng đến ni chúng như sau:
«Hôm qua (hay hôm nay) tôi đã vì ni chúng thỉnh giáo thọ sư. Nhưng trong Tăng không có ai đảm trách việc giáo thọ ni. Tăng có lời giáo giới vắn tắt cho ni chúng rằng: ni chúng hãy tinh cần hành đạo như luật mà hành trì, cẩn thận chớ buông lung.»
Tỳ-kheo-ni thọ sai đáp: «Y giáo phụng hành.»
Trái lại, trong trường hợp có Tăng sai tỳ-kheo giáo thọ ni, thì người thọ chúc, sau khi Tăng đã yết-ma sai giáo thọ ni, đến vị tỳ-kheo Tăng sai bạch rằng:
Trái lại, trong trường hợp có Tăng sai tỳ-kheo giáo thọ ni, thì người thọ chúc, sau khi Tăng đã yết-ma sai giáo thọ ni, đến vị tỳ-kheo Tăng sai bạch rằng:
«Đại đức đã từ bi chấp thuận giáo thọ ni chúng. Xin Đại đức ấn định thời gian, tôi sẽ báo cho ni chúng biết để tiện việc đón rước.»
/75