32b. Thus spoke the Lord: Enraptured, the Elder Sub- huti, the monks and nuns, the pious laymen and laywomen, and the Bodhisattvas, and the whole world with its Gods, Men, Asuras and Gandharvas rejoined in the Lord’s teaching.

 

 32b. Đức Phật thuyết giảng như thế. Trưởng lão Tu-bồ-đề, các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo-ni, các cận sự nam, cận sự nữ, chư Bồ-tát và cả thế giới gồm Trời, Người, A-tu-la và Càn-thát-bà rất thích thú, vui mừng tin giữ lời dạy của Thế Tôn.

 1. Phần kết thúc của Kinh là mẫu kết thúc của các Kinh Bắc truyền. Các Kinh Nikàya vẫn có phần kết thúc Kinh tương tự. Đây là một nét truyền thống khác của Kim Cương.

 2. Bài kệ kết thúc Kinh Kim Cương chỉ cho chúng ta nhìn các pháp với cái nhìn phân tích theo duyên sinh để thấy các pháp hữu vi là vô ngã

 Nhìn sự vật với cái nhìn duyên sinh, đó là nội dung của thiền quán của giáo lý Tứ Niệm Xứ của Phật giáo. Do đó, con đường để đoạn trừ ái, thủ để vào trí Bát-nhã, theo Kim Cương, vẫn là con đường thiền định.

 Mở đầu Kinh Kim Cương, chúng ta bắt gặp ngay hình ảnh của Thế Tôn ngồi kiết già, lưng thẳng, và chánh niệm tỉnh giác để niệm trước mặt. Đây cũng là một hình ảnh thiền định. Như vậy, các tu sĩ Phật giáo, các Bồ-tát và các bậc Thánh hữu học và vô học hầu như an trú thiền định trên suốt lộ trình tu tập và giáo hóa. Trí tuệ Bát-nhã, do vậy, được tu tập, thực hiện trên cơ sở thiền định. Chúng ta có thể phát biểu rằng thiền định là con đường dẫn đến trí tuệ Bát-nhã.