Đại Tập 185, Bộ Sử Truyện VII, Số 2060- 2061 (Quyển 9- 30)
Kinh điển / ấn phẩm thuộc chủ đề Tam Tạng Kinh » Kinh Điển Đại Thừa, Kinh Tạng Bắc Truyền, Tác giả: Sa Môn Thích Tịnh Hạnh, gồm 18 chương/phẩm, dày 517 trang, xuất bản năm 2000.
Tìm kinh sách
Nghiên cứu Phật Giáo Tây Vực
Tác giả: Cư sĩ Tuệ Khai, Phụ chú: Thích Tâm Nhãn. Dịch giả: Cư sĩ Tuệ Khai, Phụ chú: Thích Tâm Nhãn. Năm xuất bản: 2011. Số trang: 604.
Chương 60: VI. Sự Truyền Bá và Du Nhập Của Phật Giáo (Trang 538 - 539)
VI. SỰ TRUYỀN BÁ VÀ DU NHẬP CỦA PHẬT GIÁO
Bản văn:21
“Phía Nam vương thành hơn 10 dặm, có ngôi Già-lam lớn do tiên vương nước này vì ngài A-La-hán Tỳ-lô-chiết-na (Đường gọi là Biến Chiếu)22 mà kiến tạo. Thuở xưa khi Phật pháp chưa kịp truyền đến nước này, có vị A-la-hán từ nước Ca-thấp-di-la đến trong rừng nước này, ngồi yên tập định (thiền định). Có người thấy, lấy làm lạ về dung mạo phục sức của vị ấy, đem đầy đủ hình trạng của ngài tâu lên đức vua. Nhà vua đích thân đến quan sát hình dung của ngài rồi hỏi: ‘Ngài là ai mà ở một mình trong rừng sâu vậy?’ Vị La-hán trả lời: ‘Tôi là đệ tử đức Như Lai, nhàn cư tập định. Nhà vua nên gieo trồng phước đức, tán dương quảng bá Phật giáo, kiến lập Già-lam, triệu tập Tăng chúng’. Nhà vua hỏi: ‘Đức Như Lai có đức gì, có thần gì mà ngài làm con chim đậu nghỉ, cần khổ phụng giáo?’ Đáp rằng: ‘Như Lai là bậc thương cảm bốn loài chúng sinh, dỗ dành dẫn đường cho ba cõi; hoặc hiển hoặc ẩn, thị hiện sinh, thị hiện diệt; người tuân theo pháp của Ngài thì ra khỏi sinh tử; kẻ mê lầm giáo pháp của Ngài thì mắc vào lưới ái triền miên’. Nhà vua nói: ‘Quả đúng như lời nói thì xin phụng sự lời bàn định cao! Đã là bậc Đại thánh thì hãy vì tôi hiện hình; nếu đã được chiêm ngưỡng thì tôi sẽ kiến lập, đem hết lòng qui tín, hoằng dương giáo pháp’. Vị La-hán nói: ‘Đức vua hãy kiến tạo Già-lam, công thành thì cảm ứng ngay!’ Nhà vua tạm theo lời thỉnh cầu của vị La-hán, kiến tạo Tăng già-lam. Xa gần đều vân tập, mừng vui xưng tán pháp hội, mà chưa có ‘kiền trùy’23 gõ
“Phía Nam vương thành hơn 10 dặm, có ngôi Già-lam lớn do tiên vương nước này vì ngài A-La-hán Tỳ-lô-chiết-na (Đường gọi là Biến Chiếu)22 mà kiến tạo. Thuở xưa khi Phật pháp chưa kịp truyền đến nước này, có vị A-la-hán từ nước Ca-thấp-di-la đến trong rừng nước này, ngồi yên tập định (thiền định). Có người thấy, lấy làm lạ về dung mạo phục sức của vị ấy, đem đầy đủ hình trạng của ngài tâu lên đức vua. Nhà vua đích thân đến quan sát hình dung của ngài rồi hỏi: ‘Ngài là ai mà ở một mình trong rừng sâu vậy?’ Vị La-hán trả lời: ‘Tôi là đệ tử đức Như Lai, nhàn cư tập định. Nhà vua nên gieo trồng phước đức, tán dương quảng bá Phật giáo, kiến lập Già-lam, triệu tập Tăng chúng’. Nhà vua hỏi: ‘Đức Như Lai có đức gì, có thần gì mà ngài làm con chim đậu nghỉ, cần khổ phụng giáo?’ Đáp rằng: ‘Như Lai là bậc thương cảm bốn loài chúng sinh, dỗ dành dẫn đường cho ba cõi; hoặc hiển hoặc ẩn, thị hiện sinh, thị hiện diệt; người tuân theo pháp của Ngài thì ra khỏi sinh tử; kẻ mê lầm giáo pháp của Ngài thì mắc vào lưới ái triền miên’. Nhà vua nói: ‘Quả đúng như lời nói thì xin phụng sự lời bàn định cao! Đã là bậc Đại thánh thì hãy vì tôi hiện hình; nếu đã được chiêm ngưỡng thì tôi sẽ kiến lập, đem hết lòng qui tín, hoằng dương giáo pháp’. Vị La-hán nói: ‘Đức vua hãy kiến tạo Già-lam, công thành thì cảm ứng ngay!’ Nhà vua tạm theo lời thỉnh cầu của vị La-hán, kiến tạo Tăng già-lam. Xa gần đều vân tập, mừng vui xưng tán pháp hội, mà chưa có ‘kiền trùy’23 gõ
21 Tây Vực ký 12, p943b25.
22 Phạn ngữ (Sanskrit) Vairocaṇa. (cht. Tg)
23 Phạn ngữ Ghaṇṭa. (cht. Tg)
đánh để triệu tập. Nhà vua hỏi vị La-hán: ‘Già-lam đã thành, đức Phật ở đâu?’ Vị La-hán nói rằng: ‘Đức vua phải chí thành, gương thánh chẳng xa!’ Nhà vua liền làm lễ thỉnh. Bỗng nhiên thấy giữa hư không, tượng Phật hạ xuống, trao cho nhà vua kiền trùy; nhân đó nhà vua liền thành tín, hoằng dương Phật giáo.”
Giải thích: (lược)
Khảo chứng:
Nói là Phật-đà hiển hiện ở không trung, tuy là ký sự của truyền thuyết, song sự biểu hiện trong những truyền thuyết này hoàn toàn trước khi Phật giáo còn chưa lưu hành đến Vu-điền, còn Tăng nhân Biến Chiếu bắt đầu đến truyền Phật giáo tại Ca-thấp-di-la là một sự thật. Truyện Vu-điền trong Ngụy thư (quyển 102) ghi lại việc chùa viện của ngài Biến Chiếu kiến lập:
“50 dặm về phía Nam thành có ngôi chùa Tán-ma, tức là chỗ thuở xưa vị La-hán Tỳ-kheo Tỳ-lô-chiên vì vị vua nước ấy tạo ngôi phù-đồ phúc bát.24 Trên đá có chỗ vị Bích-chi Phật đi chân không, hai dấu chân vẫn còn.”
Tỳ-lô-chiên tức là Tỳ-lô-chiết-na (Vairocana), một cách dịch khác tên ngài Biến Chiếu, tên ấy tương đương với Tsarma Vihara trong Tây Tạng truyện (Rockhill: Life of the Buddha, trang 237). Việc Phật giáo truyền đến do ngài Biến Chiếu, tuy truyền là tại Vu-điền năm thứ 165, tức là năm thứ 5 của vua Vijayasambhava tức vị, nhưng do niên đại kiến quốc của Vu-điền chẳng rõ ràng nên niên đại ngài Biến Chiếu truyền Phật giáo đến cũng khó biết chính xác. Hậu bán thế kỷ thứ III, ngài Chu Sĩ Hành sang nước Vu-điền, được bản Phạn kinh Bát-nhã.
Giải thích: (lược)
Khảo chứng:
Nói là Phật-đà hiển hiện ở không trung, tuy là ký sự của truyền thuyết, song sự biểu hiện trong những truyền thuyết này hoàn toàn trước khi Phật giáo còn chưa lưu hành đến Vu-điền, còn Tăng nhân Biến Chiếu bắt đầu đến truyền Phật giáo tại Ca-thấp-di-la là một sự thật. Truyện Vu-điền trong Ngụy thư (quyển 102) ghi lại việc chùa viện của ngài Biến Chiếu kiến lập:
“50 dặm về phía Nam thành có ngôi chùa Tán-ma, tức là chỗ thuở xưa vị La-hán Tỳ-kheo Tỳ-lô-chiên vì vị vua nước ấy tạo ngôi phù-đồ phúc bát.24 Trên đá có chỗ vị Bích-chi Phật đi chân không, hai dấu chân vẫn còn.”
Tỳ-lô-chiên tức là Tỳ-lô-chiết-na (Vairocana), một cách dịch khác tên ngài Biến Chiếu, tên ấy tương đương với Tsarma Vihara trong Tây Tạng truyện (Rockhill: Life of the Buddha, trang 237). Việc Phật giáo truyền đến do ngài Biến Chiếu, tuy truyền là tại Vu-điền năm thứ 165, tức là năm thứ 5 của vua Vijayasambhava tức vị, nhưng do niên đại kiến quốc của Vu-điền chẳng rõ ràng nên niên đại ngài Biến Chiếu truyền Phật giáo đến cũng khó biết chính xác. Hậu bán thế kỷ thứ III, ngài Chu Sĩ Hành sang nước Vu-điền, được bản Phạn kinh Bát-nhã.
/75
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây
🙏 Trợ Lý Phật Pháp AI »