Kinh Bi Hoa
Tác giả/Dịch giải: Nguyễn Minh Tiến. Hiệu đính Hán Văn: Nguyễn Minh Hiển. Năm xuất bản: 2011. Số trang: 1135.
Chương 32: KINH BI HOA - QUYỂN II - Phần 1 (trang 196-202)
Ý kiến bạn đọc
PHẨM THỨ BA - PHẦN I
ĐẠI THÍ
__________________
(1)Năm sự uế trược (Ngũ trược, cũng đọc là Ngũ trọc). Theo kinh văn thì mỗi thế giới có bốn giai đoạn là thành (hình thành), trụ (tồn tại), dị (biến đổi), diệt (diệt mất). Trong khoảng thời gian Kiếp trụ của mỗi thế giới, khi tuổi thọ của con người giảm còn từ hai vạn kiếp trở về sau sẽ có năm pháp hỗn trược, bất tịnh sinh ra, gồm có:
1. Kiếp trược: Từ khoảng tuổi thọ con người giảm còn hai vạn năm trở về sau sẽ có bốn sự uế trược đồng thời khởi lên, đó gọi là kiếp trược.
2. Kiến trược: Trong khoảng thời gian kiếp trược, chúng sinh thường khởi lên rất mạnh mẽ các tà kiến như thân kiến, biên kiến... Đó gọi là Kiến trược.
3. Phiền não trược: Trong khoảng thời gian kiếp trược, chúng sinh thường khởi lên rất mạnh mẽ các phiền não như tham lam, sân hận, si mê... Đó gọi là Phiền não trược.
4. Chúng sinh trược: Là chúng sinh sinh ra trong khoảng thời gian kiếp trược, do kết quả của Kiến trược và Phiền não trược. Quả báo của chúng sinh ngày càng suy kém, tâm thức mê muội, thân thể yếu ớt, khổ não nhiều, phước đức ít. Đó gọi là Chúng sinh trược.
5. Mạng trược: Đây cũng là kết quả của Kiến trược và Phiền não trược, khiến thọ mạng của chúng sinh giảm dần, cho đến khi tuổi thọ chỉ còn được 10 tuổi.
Tuy kể là năm, nhưng trong năm sự uế trược này thì Kiếp trược là bao gồm tất cả, còn bốn sự uế trược còn lại là từng khía cạnh phân biệt. Vì thế, trong Kiếp trược có đủ bốn sự uế trược kia, và do có bốn sự uế trược kia mà thành Kiếp trược.
“Bạch Thế Tôn! Do nhân duyên gì mà nay Thế Tôn ở nơi cõi thế giới bất tịnh này, có đủ mọi thứ xấu ác, đủ năm sự uế trược là mạng trược, kiếp trược, chúng sinh trược, kiếntrược, phiền não trược? Đức Thế Tôn ở nơi cõi đời xấu ác có năm sự uế trược này mà thành tựu quả A-nậu-đa-la Tam-miệuTam-bồ-đề, ở giữa Bốn chúng(1)thuyết dạy giáo pháp Ba thừa. Vì nhân duyên gì mà đức Thế Tôn không nhận lấy cõi thế giới thanh tịnh, không xa lìa cõi thế giới xấu ác với năm sự uế trược?”
Phật bảo Bồ Tát Tịch Ý: “Thiện nam tử! Đại Bồ Tát do nơi bản nguyện mà nhận lấy cõi thế giới thanh tịnh nhiệm mầu, cũng do nơi bản nguyện mà nhận lấy cõi thế giới bất tịnh. Vì sao vậy? Vì Đại Bồ Tát thành tựu đại bi nên mới nhận lấy cõi thế giới xấu ác này. Do đó, ta vì có bản nguyện nên mới ở nơi thế giới xấu ác bất tịnh này mà thành tựu quảA-nậu-đa-la Tam-miệu Tam-bồ-đề. Thiện nam tử! Nay ông hãy lắng nghe và khéo suy xét kỹ, khéo nhận lãnh giữ gìn, ta sẽ nói đây.”
Bấy giờ, các vị Bồ Tát vâng lời dạy cùng lắng nghe.
Phật bảo Bồ Tát Tịch Ý rằng: “Thiện nam tử! Ta nhớ thuở xưa cách nay vô số kiếp nhiều như số cát sông Hằng, cõi Phật này có tên là San-đề-lam,(2) đại kiếp ấy có tên là Thiện Trì. Trong kiếp ấy có vị Chuyển luân Thánh vương tên là Vô Tránh Niệm, làm chủ Bốn cõi thiên hạ.
______________
(1)Bốn chúng, hay Bốn bộ chúng (Tứ bộ chúng): chỉ chung tất cả hàng đệ tử xuất gia và tại gia của Phật, bao gồm 2 chúng xuất gia là tỳ-kheo và tỳ-kheo ni; 2 chúng tại gia là ưu-bà-tắc (cư sĩ nam) và ưu-bà-di (cư sĩ nữ).
(2)San-đề-lam: phiên âm từ Phạn ngữ là Śaṇḍilya.
“Khi người con này sinh ra, có trăm ngàn vị chư thiên cùng đến cúng dường, nhân đó mới đặt tên là Bảo Tạng.
“Về sau, Bảo Tạng lớn lên, cạo bỏ râu tóc, xuất gia tu tập, thành tựu quả vị A-nậu-đa-la Tam-miệu Tam-bồ-đề, lại cũng lấy hiệu là Bảo Tạng Như Lai, Ứng cúng, Chánhbiến tri, Minh hạnh túc, Thiện thệ, Thế gian giải, Vô thượngsĩ điều ngự trượng phu, Thiên nhân sư, Phật, Thế Tôn. Đức Phật Bảo Tạng chuyển bánh xe chánh pháp, giúp cho trăm ngàn ức na-do-tha chúng sinh được sinh lên các cõi trời, người, hoặc được giải thoát.
“Đức Phật Bảo Tạng đã làm lợi ích cho trời người như thế rồi, lại cùng với trăm ngàn ức na-do-tha đại chúng Thanhvăn cung kính vây quanh mà lần lượt đi khắp các thành ấp, thôn xóm. Ngày kia, đến một thành lớn tên là An-chu-la, là nơi vị Chuyển luân Thánh vương đang cai
______________
(1)Phạm-chí (Brahmacārin): tên gọi khác của dòng Bà-la-môn. Danh từ này cũng được dùng để chỉ chung cho tất cả những tu sĩ ngoại đạo, nhưng ở đây nói về chủng tộc, dòng dõi nên phải hiểu là dòng Bà-la-môn.
(2)Ba mươi hai tướng tốt: Xem chú giải ở trang 88.
(3)Tầm: đơn vị đo chiều dài xưa kia, được tính bằng 8 thước.
(4)Tên một loại cây đặc biệt ở Ấn Độ, tên Phạn ngữ là Nyagrodha, cũng đọc là ni-câu-lô-đà hay ni-câu-đà. Loại cây này có dạng giống như cây đa, cây si, thườngđược dịch là “tung quảng thọ”, cũng dịch là “vân vô tiết” (云無節), vì thân câysuông thẳng và cân đối rất đẹp, không chia thành đốt.
“Khi ấy, vị Chuyển luân Thánh vương Vô Tránh Niệm nghe tin đức Phật Bảo Tạng cùng đại chúng Thanh văn duhành đến rừng Diêm-phù, liền suy nghĩ rằng: ‘Nay ta nên đến chỗ Phật để lễ bái và cung kính cúng dường, tôn trọng tán thán.’
“Nghĩ như vậy rồi liền dùng thần lực của Thánh vương mà cùng với vô số đại chúng vây quanh, rời khỏi thành An-chu- la, hướng đến rừng Diêm-phù. Khi vừa đến ven rừng,vua giữ đúng theo phép tắc nên xuống xe đi bộ đến chỗ Phật.Đến nơi rồi, cúi đầu làm lễ dưới chân đức Phật, đi quanhPhật ba vòng về bên phải,(2)rồi ngồi sang một bên.
“Thiện nam tử! Bấy giờ, đức Phật Bảo Tạng liền vì Thánh vương mà thuyết giảng Chánh pháp, dùng đủ mọi phươngtiện để chỉ bày dạy bảo những điều an vui lợi ích. Thuyếtpháp xong, đức Phật liền dừng lại lặng yên.
“Khi ấy, Chuyển luân Thánh vương liền từ chỗ ngồi đứng dậy, đến quỳ trước Phật, chắp tay bạch rằng: ‘Nguyện đức Như Lai cùng với Thánh chúng nhận cho sự cúng dường của con trong vòng ba tháng, đủ các món ăn thức uống, thuốc men và mọi phương tiện ngủ nghỉ.’
“Thiện nam tử! Khi ấy đức Như Lai lặng yên chấp nhận. Vua biết được là Phật đã hứa nhận liền cúi đầu lễ bái, đi quanh Phật ba vòng về bên phải rồi vui mừng trở về.
_____________
(1)Diêm-phù (Jambu): tên một loại cây, cũng gọi là Diêm-phù-đàn. Khu rừng này có tên là Diêm-phù, có lẽ do mọc nhiều loại cây này.
(2)Đi quanh ba vòng về bên phải (hữu nhiễu tam táp): là nghi thức để tỏ lòng tôn kính.
“Mọi người nghe như vậy rồi cùng vâng lời dạy, vui vẻ làm theo. Bấy giờ, vị Chủ bảo thần(1) liền dùng vàng ròng trải làm đất đai trong khu rừng Diêm-phù. Trên đất ấy dựng lên lầu cao bằng bảy món báu, bốn cửa lầu cũng toàn do bảy báu làm thành. Có bảy hàng cây báu, cây nào cũng treo những áo quý và chuỗi ngọc anh lạc. Có đủ các loại châu ngọc quý giá đẹp đẽ nhiệm mầu cùng những lọng báu, cờ phướn và các loại vật quý dùng để trang nghiêm. Lại có các loại hương thơm và hoa quả quý giá để làm đẹp thêm cho cây cối, tung rải đủ các loại hoa. Lại dùng thêm các loại tơ lụa quý treo đầy trên cờ phướn.
“Khi ấy vua Chuyển luân khiến cho bánh xe báu bằng vàng(2)của vua hiện ra phía trước lầu, lơ lửng trên cao cách đất bảy thước. Vua lại sai khiến voi trắng báu(3)đứng
__________
(1)Chủ bảo thần hay Chủ tạng thần, là một trong bảy món báu của vị Chuyển luân Thánh vương. Vị Chủ tạng thần có khả năng giữ cho kho tàng của vua lúc nàocũng đầy đủ. Vị này có thể nhìn thấy được mọi kho báu chôn giấu trong lòng đấthoặc biển cả, nên giúp cho vua luôn có đủ các món báu vật tùy ý thích.
(2)Bánh xe báu bằng vàng (Kim luân bảo): cũng là một trong các báu vật do phước đức của vị Chuyển luân Thánh vương mà tự nhiên hiện ra. Bánh xe ấy có đến một ngàn cây nan hoa, có thể bay đi giữa không trung theo sự sai khiến của Thánhvương, giúp Thánh vương hàng phục tất cả các đạo quân khác trong thiên hạ.
(3)Voi trắng báu (Bạch tượng bảo): cũng là một trong các báu vật của vị Chuyển luân Thánh vương. Voi trắng này có thể đi lại đây đó theo sự sai khiến của Thánh vương.
“Từ nơi thân của đức Như Lai Bảo Tạng phóng ra ánh hào quang thanh tịnh nhiệm mầu, chiếu khắp cõi Tamthiên Đại thiên thế giới,(5)dùng gỗ thơm chiên-đàn Ngưu Đầu tạo thành giường nằm cho mỗi vị Thanh văn, cạnh bên mỗi giường đều có các tòa ngồi cũng bằng gỗ thơm chiên-đànNgưu Đầu. Phía sau mỗi chỗ ngồi đều có voi trắng báu mang cành cây bằng bảy báu, đầy đủ các món trang nghiêm không khác gì những món đã cúng dường Như Lai. Trước mỗi tòa ngồi đều có một vị ngọc nữ bảo, dùng các loại gỗ thơm chiên-đàn Ngưu Đầu và hắc trầm
_____________
(1)Ngọc nữ bảo: cũng là một trong các báu vật do phước đức của vị Chuyển luân Thánh vương mà hiện ra.
(2)Chiên đàn Ngưu Đầu, Phạn ngữ là Gośīrṣaka-candana, là một loại chiên-đàn cực quý, chỉ có ở núi Ngưu Đầu, nên gọi là chiên-đàn Ngưu Đầu. Ngọn núi nàycao vút, đỉnh có hình tương tợ như đầu trâu nên gọi là núi Ngưu Đầu. (Theo sách Danh nghĩa tập -名義集, quyển 3)
(3)Trầm thủy, cũng gọi là trầm hương, Phạn ngữ là agaru, là một loại gỗ quý thơm, thả vào nước thì chìm nên gọi là “trầm thủy”. Trầm hương là một phần đặc biệt trong lõi cây, loại có màu đen rất thơm, rất quý, gọi là “hắc trầm thủy”. (Theo Bổnthảo chú -本草註)
(4)Châu ma-ni, Phạn ngữ là Maṇi. Từ này đúng ra có nghĩa chỉ chung các loại hạt châu, đôi khi cũng đọc là mạt-ni, thường dịch là “bảo châu”. Tuy nhiên, châu ma-ni ở đây chỉ loại như ý bảo châu, có công năng tỏa sáng và khi đặt vào nước đục thì có thể làm cho nước lắng trong rất nhanh.
(5)Tam thiên Đại thiên thế giới: Xem chú giải trang 105.
“Trong khu rừng Diêm-phù khi ấy trỗi lên đủ mọi thứ âm nhạc. Ven rừng có bốn đạo quân báu(2)của vua Chuyển luân diễu hành vòng quanh.
“Thiện nam tử! Vua Chuyển luân Vô Tránh Niệm vừa sáng sớm liền ra khỏi thành, đi về hướng Phật. Khi đến bên ngoài rừng, vua theo đúng phép tắc xuống xe đi bộ đến chỗ Phật. Đến nơi rồi, vua cúi đầu lễ bái dưới chân Phật, đi quanh Phật ba vòng về bên phải. Sau đó, vua tự mình đi lấy nước rửa, tự tay dâng cúng đủ các món ăn ngon lạ. Khi đức Phật và đại chúng dùng bữa xong, rửa bát súc miệng rồi, vua Chuyển luân lại tự tay cầm quạt báu mà hầu quạt cho đức Phật và mỗi vị Thanh văn.
“Bấy giờ, một ngàn người con của vua Chuyển luân cùng với tám mươi bốn ngàn vị tiểu vương đều cùng nhau cúng dường hết thảy các vị Thanh văn, cũng giống như vua Chuyển luân đã cúng dường đức Phật.
“Ngay sau bữa ăn, liền có trăm ngàn vô lượng ức na-do-tha chúng sinh đi vào rừng Diêm-phù, đến chỗ đức Như Lai để lắng nghe và nhận lãnh Chánh pháp.
“Bấy giờ, trên không trung có trăm ngàn vô lượng ức na-do-tha chư thiên hiện ra rải các loại hoa cõi trời, trỗi
______________
(1)Nguyên là vua Chuyển luân chỉ có thể cúng dường riêng đức Như Lai những món trang nghiêm quý báu như thế này, nhưng đức Phật đã dùng thần lực phóng hào quang biến hóa, khiến cho mỗi vị Thanh văn đệ tử cũng đều nhận được sự cúng dường tương tự như vậy.
(2)Bốn đạo quân báu (Tứ binh bảo), bao gồm tượng binh (quân điều khiển voi), mã binh (quân dùng ngựa), xa binh (quân dùng chiến xa) và bộ binh (quân đánh bộ).